Assessing the Impact of Law No. 6552 on the Development of Social Insurance Coverage in Domestic Services

Öz

This study aims to evaluate the impact of Law No. 6552 on the social insurance status of domestic workers in Turkey. Following the enactment of the law in 2015, a notable increase was observed in the number of registered workers in domestic services during the initial years. However, this upward trend was not sustained, and the registration rate began to decline again. Using data from SGK (Social Security Institution) and EUROSTAT, the period between 2012 and 2023 was analyzed, and annual registration rates were calculated. Furthermore, the study examines whether these rates are influenced solely by legal regulations or also by structural factors such as minimum wage levels and inflation. Applying the Difference-in-Differences (DID) method, a comparative analysis was conducted using treatment and control groups. The findings indicate that the legal reform produced a short-term positive effect, but the level of registration remains sensitive to broader economic conditions.

Anahtar Kelimeler

• Social Insurance in Domestic Work
• Informality
• Social Security
• Difference-in-Differences
• Law No. 6552

Ev Hizmetlerinde Sigortalılığın Gelişimi: 6552 Sayılı Kanun’un Uygulama Etkileri Üzerine Bir Analiz

Öz

Bu çalışma, 6552 sayılı Kanun’un Türkiye’de ev hizmetlerinde çalışanların sigortalılık durumuna etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Kanunun 2015 yılında yürürlüğe girmesiyle birlikte ev hizmetlerinde kayıtlı çalışan sayısında ilk yıllarda belirgin bir artış gözlenmiştir. Ancak bu artış sürdürülebilir olmamış ve sigortalılık oranı yeniden düşüş eğilimine girmiştir. SGK ve EUROSTAT verileri kullanılarak 2012–2023 dönemi analiz edilmiş, kayıtlılık oranı yıllar itibarıyla hesaplanmıştır. Ayrıca, kayıtlılık oranının yalnızca mevzuatla değil; asgari ücret, enflasyon gibi yapısal değişkenlerden de etkilenip etkilenmediği tartışılmıştır. DID yöntemiyle, farkların farkı analizi yapılmış, tedavi ve kontrol grupları aracılığıyla analiz yapılmıştır. Bulgular, mevzuat değişikliğinin kısa vadeli pozitif etki yarattığını ancak kayıtlılığın ekonomik koşullara duyarlı olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Ev Hizmetlerinde Sigortalılık
• Kayıtdışılık
• Sosyal Sigorta
• Farkların Farkı
• 6552

Kaynakça

1. Boydak, A. B. (2018). Sosyal Güvenlik Hukuku Açısından Ev Hizmetlerinde Çalışanların Durumu. Sosyal Güvenlik Dergisi, 8(1), 145-158. https://doi.org/10.32331/sgd.421117
2. Brinchmann, B., Wittlund, S., Lorentzen, T., Moe, C., McDaid, D., Killackey, E., Rinaldi, M., & Mykletun, A. (2024). The societal impact of individual placement and support implementation on employment outcomes for young adults receiving temporary health-related welfare benefits: A difference-in-differences study. Psychological Medicine, 54(7), 1787–1795. https://doi.org/10.1017/S0033291723003744
3. Erdoğdu, S., & Toksöz, G. (2013). Kadınların görünmeyen emeğinin görünen yüzü: Türkiye'de ev işçileri. Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) Yayını.
4. European Commission. (2022). Your social security rights in Italy. Luxembourg: Publications Office of the European Union.
5. International Labour Organization (ILO). (2012). Decent work for domestic workers: Convention No. 189. Geneva: ILO.
6. International Labour Organization (ILO). (2021). ILO's new report on domestic work calls for creating more social protection and formal jobs. https://www.ilo.org/resource/news/ilos-new-report-domestic-work-calls-creating-more-social-protection-and
7. Kim, D. (2017). Do social security contributions subsidies reduce undeclared work? Evidence from Korea (Working Paper No. 1A-2). Korea Development Institute.
8. Malesky, E. J., Nguyen, C. V., & Tran, A. (2014). The impact of recentralization on public services: A difference-in-differences analysis of the abolition of elected councils in Vietnam. American Political Science Review, 108(1), 144–168. https://doi.org/10.1017/S0003055413000605

9. Mollamahmutoğlu, H. (2004). İş hukuku. Ankara: Turhan Kitabevi.
10. Okur, A. R. (2004). Ev hizmetlerinde (işlerinde) çalışanların sigortalılığı. Kamu-İş: İş Hukuku ve İktisat Dergisi, 7(3), 22.
11. T.C. Kanunlar. 2100 sayılı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 3. maddesinin bazı fıkralarının değiştirilmesi hakkında Kanun. Resmî Gazete (Sayı: 16037)
12. T.C. Kanunlar. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu. Resmî Gazete (Sayı: 11766).
13. T.C. Kanunlar. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu. Resmî Gazete (Sayı: 26200)
14. T.C. Kanunlar. 5754 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ile bazı kanunlarda değişiklik yapılması hakkında kanun. Resmî Gazete (Sayı: 26870).
15. T.C. Kanunlar. 6552 sayılı İş Kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair kanun (Sayı: 29116, Mükerrer).
16. T.C. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi. (2023). Esas No. 2023/5838, Karar No. 2023/6228, 01.06.2023 tarihli karar.
17. Topgül, S. (2016). Ev Hizmetlerinde Çalışan Kadınların Sosyal Güvenliği. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(1), 339-352.
18. Ünlütürk Ulutaş, Ç., & Durusoy Öztepe, N. (2013). Ev Hizmetlerinde Mesleki Sağlık ve Güvenlik Sorunu. Çalışma İlişkileri Dergisi, 4(2), 44-57.
19. Wooldridge, J. M. (2002). Econometric analysis of cross section and panel data. MIT Press.
20. Yamakoğlu, E., Karaçöp, E. (2019). Bazı Atipik Çalışma Modelleri Bakımından Kadınların Sosyal Güvenliği, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Cilt 25, Sayı 2, Prof. Dr. Ferit Hakan Baykal Armağanı, Aralık 2019, ISSN 2146-0590, s. 1463-1485 • DOI: 10.33433/maruhad.667688
21. Yılmaz, S. & Bostancı, M. (2024), Türkiye’de Ev Hizmetlerinde İşçi Çalıştıranların Hak ve Yükümlülükleri, Sosyal Güvence Dergisi, Sayı 24, s. 1131-1156. doi:10.21441/sosyalguvence.1470877