YÜKSEK TEKNOLOJİLİ ÜRÜN İHRACATININ EKONOMİK BÜYÜMEYE ETKİSİ: SEÇİLMİŞ OECD ÜLKELERİNDE PANEL VERİ ANALİZİ

Öz

Yüksek teknolojili ürünler üretmek ve bu ürünleri ihraç etmek ülkeler açısından stratejik öneme sahiptir. Ülkelerin ihraç ettikleri ürünlerin teknolojik içerikleri, teknoloji düzeylerinin bir göstergesi niteliğindedir. Bu nedenle ihracata yönelik büyüme stratejisine dayalı çalışmalar arasında yüksek teknoloji yoğunluğuna sahip ürün ihracatı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin ele alınması önem kazanmaktadır. Bu çalışmanın amacı 2008-2020 dönemi için Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) üyesi ülkelerde yüksek teknolojili ürün ihracatının ekonomik büyüme üzerindeki etkisini panel veri analiz yöntemi ile ortaya koymaktır. Bu amaçla Panel ARDL/PMG (Havuzlanmış Ortalama Grup) yöntemi uygulanarak ekonomik büyüme bağımlı değişken olarak belirlenmiş ve farklı bağımsız değişkenler analize dahil edilmiştir. Seçilmiş 26 OECD üyesi ülkede ekonomik büyüme, yüksek teknolojili ürün ihracatı, Araştırma-Geliştirme harcamaları ve doğrudan yabancı yatırımlar arasındaki ilişki incelenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre; yüksek teknolojili ürün ihracatı, kısa ve uzun dönemde ekonomik büyümeyi pozitif etkilemektedir.

Anahtar Kelimeler

• ekonomik büyüme
• yüksek teknolojili ürün ihracatı
• panel veri analizi
• doğrudan yabancı yatırım

IMPACT OF HİGH-TECH EXPORTS ON ECONOMİC GROWTH: PANEL DATA ANALYSİS İN SELECTED OECD COUNTRİES

Öz

Producing high-tech products and exporting these products have strategic importance for countries. The technological content of the products exported by the countries is an indicator of their technology level. For this reason, it is important to consider the relationship between high technology-intensive product exports and economic growth among studies based on export-oriented growth strategy. The aim of this study is to reveal the effect of high technology-intensive exports on economic growth in the member countries of the Organization for Economic Cooperation and Development (OECD) for the period of 2008-2020 with panel data analysis method. For this purpose, economic growth was determined as the dependent variable by applying the Panel ARDL/PMG (Pooled Average Group) method and different independent variables were included in the analysis. The relationship between economic growth, high technology exports, Research and Development expenditures and foreign direct investments in 26 selected OECD member countries has been examined. According to the results of the study; exports of high-tech products have a positive effect on economic growth in the short and long term.

Anahtar Kelimeler

• economic growth
• high-tech product export
• paneldata analysis
• foreign direct ınvestment

Kaynakça

1. Alper, A. E. (2017). Türkiye’de patent, Ar-Ge harcamaları, ihracat ve ekonomik büyüme arasında ilişki: Bayer-Hanck eş bütünleşme analizi. 3nd International Congress on Political, Economic and Social Studies (ICPESS), Bosna Hersek.
2. Balassa, B. (1978). Exports and economic growth: Further evidence. Journal of Development Economics, 5, 181-189.
3. Bayraktutan, Y. & Bıdırdı, H. (2018). Innovation and high-tech exports in developed and developing countries. Journal of International Commerce, Economics and Policy, 9.
4. Bhagwati, J. (1978). Anatomy and consequences of exchange control regimes: Liberalization attempts and consequences. Cambridge: MA, Ballinger.
5. Buchinskaya, O. N. & Dyatel, E. P. (2019). Influence of high-technology exports and foreign charges for the use of intellectual property on economic growth. Journal of New Economy, 20(2), 114-126.
6. Carroll, P., Pol, E. & Robertson, P. L. (2000). Classification of industries by level of technology: An appraisal and some implications. Prometheus, 18(4), 417-436.
7. Chenery, H. B. (1961). Comparative advantage and development policy. American Economic Review, 51(1), 18-51.
8. Crispolti, V. & Marconi, D. (2005). Technology transfer and economic growth in developing countries: An econometric analysis. Economic Working Papers 564, Bank of Italy, Economic Research and International Relations Area.

9. Çeştepe, H. & Çapcı, İ. (2021). Doğrudan yabancı yatırımlar yoluyla teknoloji transferi ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye için nedensellik analizi. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 19(4), 477-494.
10. Dawson, P. J. (2006). The export–income relationship and trade liberalisation in Bangladesh. Journal of Policy Modeling, 28, 889-896.
11. Demirtaş, G. & Aktop, V. S. (2018). Türkiye’de teknoloji transferinin içselleştirilmesi üzerine amprik bir çalışma. Ekonomik Yaklaşım, 29(108), 69-103.
12. Doru, Ö. & Dabakoğlu N. (2021). Seçilmiş ülkelerde yüksek teknolojili ürün ihracatı ve ekonomik büyüme ilişkisi. Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(2), 295-313.
13. Durgun, A. & Çapik, E. (2018). Ar-ge harcamaları ve yüksek teknolojili ürün ihracatının büyümeye etkisi: Türkiye örneği. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 16(4).
14. Erdil Şahin, B. (2019). Impact of high tecnology export on economic growth: On analysıs on Turkey. Journal of Business, Economics and Finance, 8(3), 165-172.
15. Erkişi, K. & Boğa, S. (2019). High-technology products export and economic growth:a panel data analysis for EU-15 countries. Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 9(18).
16. Ersi̇n, Ö., Ustabaş, A. & Acar, T. (2022). The nonlinear effects of high technology exports, R&D and patents on economic growth: A panel threshold approach to 35 OECD countries. Romanian Journal of Economic Forecasting, 25(1), 26.
17. Falk, M. (2009). High tech exports and economic growth in industrialaized counrties. Applied Economic Letters, 16(10), 1025-1028.
18. Göçer, İ. & Hepkarşı, N. (2013). İhracat-büyüme ilişkisi: yapısal kırılmalı bir analiz. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmalar Dergisi, 1, 2(4), 57-84.
19. Grossman, G, M. & Helpman, E. (1991). Quality ladders in the theory of growth. Review of Economic Studies, 58, 43-61.
20. Hatzichronoglou, T. (1997). Revision of the high-technology sector and product classification. OECD Science, Technology and Industry Working Papers, No. 1997/02, Paris: OECD Publishing.
21. Işık, N. & Kılınç E. C. (2016). İnovasyon-temelli ekonomi: Seçilmiş ülkeler üzerine bir uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), 13-28.
22. Jin, J. C. (2006). Openness and growth: An interpretation of empirical evidence from east asian countries. The Journal of International Trade & Economic Development:An International and Comparative Review, 9(1), 5-17.
23. Kabaklarlı, E., Duran, M. S. & Telli Üçler, Y. (2018). High tecnology exports and economic growth; panel data analysis for selected OECD countries, Forum Scientiae Qeconomia, 2, 47-60.
24. Kalaitzi, A. S. (2018). The casual effects of trade and technlogy transfer on human capital and economic growth in the United Arab Emirates. Sustainability, 10(5), 1-15.
25. Karataş, M. & Bekmez, S. (2005). Türkiye’nin iktisadi gelişmesinin dış ticaret ve teknolojik ilerleme açısından değerlendirilmesi. Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(2), 105-125.
26. Keller, W. (2004). International technology diffusion. Journal of Economic Literature, XLII, 752-782.
27. Kılavuz, E. & Topçu Altay, B. (2012). Export and economic growth in the case of the manufacturing ındustry: Panel data analysis of developing countries. International Journal of Economics and Financial Issues, 2(2), 201-215.
28. Kızılkaya, O., Ay, A. & Sofuoğlu, E. (2016), The determinants of high technology product export in brict countries: An econometric approach. Global Journal on Humanites & Social Sciences. [Online]. 04, pp 112-120. http://sproc.org/ojs/index.php/pntsbs
29. Konak, A. (2018). Yüksek teknolojili ürün ihracatının ihracat hacmi ve ekonomik büyüme üzerine etkisi: Seçilmiş OECD ülkeleri ve Türkiye örneği. Yönetim, Ekonomi, Edebiyat, İslami ve Politik Bilimler Dergisi, 3(2), 56-80.
30. Köse, Z. & Gültekin H. (2020). Ar-Ge yatırımları yüksek teknolojili ürün ihracatı ekonomik büyüme ilişkisi üzerine bir inceleme: Seçilmiş OECD ülkeleri. Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 4(2), 93-115.
31. Krueger, A. O. (1978). Foreign trade regimes and economic develeopment: liberalization attempts and consequences, National Bureau of Economic Research, New York.
32. Maskus, K. E. (2004). Encouraging ınternational technology transfer, UNCTAD Issue Paper, 7. Moosa, I. A. (1999). Is the export-led growth hypothesis valid for Australia? Applied Economics, 31(7), 903-906.
33. OECD. (2015). The innovation imperative: contributing to productivity, growth and well-being. Paris: OECD Publishing.
34. Özcan, B. & Özçelebi, O. (2013). İhracata dayalı büyüme hipotezi Türkiye için geçerli mi? Yönetim ve Ekonomi. 20(1).
35. Özdamar, G. (2015). Türkiye ekonomisinde döviz kuru etkisi: ARDL sınır yaklaşımı bulguları. Akdeniz Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 32, 66-97.
36. Özel, H. (2012). Küreselleşme sürecinde ticari ve finansal açıklığın ekonomik büyüme üzerine etkisi: Türkiye örneği. Yönetim Bilimler Dergisi. 10(19), 1-30.
37. Pesaran, M. H., Shin, Y. & Smith, R. P. (1999). Pooled mean group estimation of dynamic heterogeneıus panels Journal of the American Statistical Association, 94(446), 621-634.
38. Pesaran, M. H. (2004). General diagnostic tests for cross section dependence in panels. University of Cambridge, Faculty of Economics, Cambridge Working Papers in Economics No. 0435.
39. Pesaran, M. H., Ullah, A. & Yamagata, T. (2008). A bias-adjusted Lm test of error cross-section ındependence. The Econometrics Journal, 11, 105-127.
40. Reppas, P. A. & Christopoulos D. K. (2005). The export-output growth nexus: Evidence from African and Asian countries. Journal of Policy Modeling, 27, 929–940.
41. Romer, P.M. (1986). Increasing returns and long-run growth. The Journal of Political Economy, Vol. 94, No. 5, 1002-1037.
42. Saatçioğlu, C. & Karaca, O. (2004). Türkiye’de ihracat ve büyüme arasındaki nedensellik ilişkisi: 1980 dönüşümünün etkisi. Yönetim, 15(49), 30-40.
43. Seyoum, B. (2004). The role of factor conditions in high-technology exports: An empirical examination. The Journal of High Technology Management Research, 15, 145-162.
44. Sojoodi, S. & Baghbanpour, J. (2023). The relationship between high-tech ındustries exports and GDP growth in the selected developing and developed countries. J Knowl Econ (2023).
45. Şeker, A. & Özcan, S. (2019). Yüksek teknolojili ürün ihracatı ve ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(3), 865- 884.
46. Tebaldi, E. (2011). The determinants of high-technology exports: a panel data analysis. Atlantic Economic Journal, 39(4), 343-353.
47. Telatar, O. M., Değer, M. K. & Doğanay M. A. (2016). Teknoloji yoğunluklu ürün ihracatının ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye örneği (1996:q1-2015:q3). Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 30(4), 921-934.
48. Türedi, S. (2013). Bilgi ve iletişim teknolojilerinin ekonomik büyümeye etkisi: gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için panel veri analizi. Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Elektronik Dergisi, 4(7), 298-322.
49. Usman, M., (2017). Impact of high-tech exports on economic growth: emprical evidence from Pakistan. RISUS Journal on Inovation an Sustainability, 8(1). 91-105.
50. Wörz, J. (2004). Skill intensity in foreign trade and economic growth. Tinbergen Instituteee Discussion Paper, 04 (059/2), 1-31.
51. Yıldız, Ü. (2017). BRICS ülkeleri ve Türkiye’de yüksek teknoloji ihracatı ve ekonomik büyüme ilişkisinin panel veri analizi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 53, 26-34.
52. Ying, S., Miao, L. & Yibo, C. (2014). High-tech products export competitiveness, BRIC countries in U.S market: A comparative analysis. The Journal of Developing Areas, 48(3), 195-218.