MUHASEBE MESLEK MENSUPLARININ GÖZÜNDEN YAPAY ZEKA UYGULAMALARININ SWOT ANALİZİ

Öz

Son yıllarda yapay zeka teknolojisinin hızlı gelişimi, muhasebe mesleğini de etkilemiştir. Geleneksel manuel muhasebe modeli, modern yazılıma dayalı finansal muhasebe ile kademeli olarak yer değiştirmiştir. Yapay zeka teknolojisinin kullanılması; iş verimliliğini artırma, hataları azaltma, kaliteyi artırma, maliyet tasarrufu sağlama, işlerin basitleştirilmesi gibi muhasebe mesleğine fırsatlar sunarken aynı zamanda çeşitli riskleri de beraberinde getirmiştir. Bu bağlamda çalışmada, yapay zeka uygulamalarının SWOT analizi, muhasebe meslek mensuplarının gözünden değerlendirilmiştir. Ankara ilinde faaliyet gösteren muhasebe meslek mensuplarına yapay zeka uygulamalarının güçlü, zayıf yanları, fırsat ve tehditleri sorulmuştur. Çalışmada betimsel ve nitel araştırma yöntemi kullanılarak 124 muhasebe meslek mensubu ile Şubat 2024-Ağustos 2024 tarihleri arasında yüz yüze görüşme yapılmıştır. Görüşmelerden elde edilen veriler MAXQDA 12 programı ile içerik analizi yapılarak benzer ifadeler güçlü yanlar, zayıf yanlar, fırsatlar ve tehditler başlıkları altında olmak üzere dört ana tema altında toplanmıştır. Yapılan görüşmeler sonucunda, yapay zekanın muhasebe mesleğinde süreçleri basitleştirmek, zaman tasarrufu sağlamak, hataları en aza indirip verimliliği artırmak, iş hacminin artmasıyla daha fazla gelir elde etmek, işgücü maliyetlerini azaltmak, yeni mükellef sayısını artırmak gibi güçlü yanları olduğu tespit edilmiştir. Zayıf yanları ise ekonomide işgücü ihtiyacını azaltmak ve bilgi hırsızlığını artırmak şeklinde değerlendirilmiştir. Katılımcılar, yapay zekanın muhasebe mesleğinde etkin bir şekilde kullanılabilmesi için planlama, sürekli gelişim ve güvenli entegrasyon gerektiğini vurgulamışlardır.

Anahtar Kelimeler

• Yapay Zeka
• Muhasebe Mesleği
• SWOT Analizi

THE SWOT ANALYSIS OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE APPLICATIONS FROM ACCOUNTING PROFESSIONALS PERSPECTIVE

Abstract

In recent years, the rapid development of artificial intelligence technology has also affected the accounting profession. The traditional manual accounting model has been gradually replaced by financial accounting based on modern software. While the use of artificial intelligence technology offers opportunities to the accounting profession such as increasing work efficiency, reducing errors, improving quality, saving costs, simplifying work, it has also brought along various risks. In this context, in this study, SWOT analysis of artificial intelligence applications was evaluated from the perspective of accounting professionals. Accounting professionals operating in Ankara were asked about the strengths, weaknesses, opportunities and threats of artificial intelligence applications. In the study, face-to-face interviews were conducted with 124 accounting professionals between February 2024 and August 2024 using descriptive and qualitative research method. The data obtained from the interviews were content analysed with MAXQDA 12 software and similar statements were grouped under four main themes: strengths, weaknesses, opportunities and threats. As a result of the interviews, it was determined that artificial intelligence has strengths such as simplifying processes in the accounting profession, saving time, minimising errors and increasing efficiency, generating more revenue with increased business volume, reducing labour costs, and increasing the number of new taxpayers. Weaknesses were evaluated as reducing the need for labour force in the economy and increasing information theft. Participants emphasised that planning, continuous development and secure integration are required for the effective use of artificial intelligence in the accounting profession.

Keywords

• Artificial Intelligence
• Accounting Profession
• SWOT Analysis

Kaynakça

1. Greenman, C. (2017). Exploring the impact of artificial intelligence on the accounting profession. Journal of Research in Business, Economics and Management, 8(3), 1451-1454.
2. Issa, H., Sun, T., & Vasarhelyi, M.A. (2016). Research ideas for artificial intelligence in auditing: The formalization of audit and workforce supplementation. Journal of Emerging Technologies in Accounting, 13(2), 1-20.
3. Kaur, H., Arora, G., Salaria, A., Singh, A., Rakhra, M., & Dhiman, G. (2023, December). The role of artificial ıntelligence (AI) in the accounting and auditing professions. 10th IEEE Uttar Pradesh Section International Conference on Electrical, Electronics and Computer Engineering (UPCON) (10, 30-34).
4. Nayak, Y. D., & Sahoo, A. (2021). Towards understanding of artificial intelligence in accounting profession. International Journal of Business and Social Science Research, 2(5, 1-5).
5. Nkwede, M.C., & Aniuga, C. (2023). Artificial ıntelligence: Challenges and opportunities for the accounting profession in Nigeria. African Journal of Politics and Administrative Studies. 16(1), 1-17.
6. Qasim, A., & Kharbat, F. F. (2020). Blockchain technology, business data analytics, and artificial intelligence: Use in the accounting profession and ideas for inclusion into the accounting curriculum. Journal of Emerging Technologies in Accounting, 17(1), 107-117.
7. Rahim, R., & Chishti, M. A. (2024, January). Artificial intelligence applications in accounting and finance. International Conference in Emerging Technologies for Sustainability and Intelligent Systems, (1782-1786), Bahreyn.
8. Serçemeli, M. (2018). Muhasebe ve denetim mesleklerinin dijital dönüşümünde yapay zeka. Turkish Studies, 13(30), 369-386.

9. Taş, O. & Mert, H. (2019, Mayıs). An application of artifıcial intelligence on auditing. 9. Global Business Research Congress, İstanbul. TÜRMOB. (2024). Meslek mensubu tablosu. https://turmob.org.tr/istatistikler/df447eb1-e8ef-4df2-a3c0-92376d568eba/meslek-mensubu, sayfasından erişilmiştir. Erişim Tarihi: 24.05.2024.
10. Tutar, S. (2019). Endüstri 4.0’ın muhasebe mesleğine olası etkileri. Uluslararası Ekonomi İşletme ve Politika Dergisi, 3(2), 323-344.
11. Tuzcu, A. (2018). Muhasebede yapay zeka – işimiz tehlikede mi? https://www.malisozluk.net/muhasebede-yapay-zeka-isimiz-tehlikede-mi/, sayfasından erişilmiştir. Erişim Tarihi: 17.05.2024.
12. Wael, H., Abdallah, W., Ghura, H., & Buallay, A. (2024). Factors influencing artificial intelligence adoption in the accounting profession: The case of public sector in Kuwait. Competitiveness Review: An International Business Journal, 34(1), 3-27.
13. Wasny, G. (2019). How artificial intelligence will change the way accountants work. Retrived from https://www.accountingtoday.com/author/garrett-wasny-ma-cmccitp-fibp-at374, Accessed 10.05.2024.
14. Yardımcıoğlu, M., Karahan, M., & Yörük, A. (2019). Dijitalleşme ışığında muhasebe mesleğinin geleceği. Muhasebe Enstitüsü Dergisi, (61), 35-46.
15. Yücel, G., & Adiloğlu, B. (2019). Dijitalleşme-yapay zeka ve muhasebe beklentiler. Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi, (17), 47-60.
16. Zemankova, A. (2019, December). Artificial intelligence in audit and accounting: Development, current trends, opportunities and threats-literature review. International Conference on Control, Artificial Intelligence, Robotics & Optimization, (148-154).
17. Zhu, C., & Guan, Y. (2022, January). The Risks and Countermeasures of Accounting Artificial Intelligence. 3rd International Conference on Electronic Communication and Artificial Intelligence, (358-361).