Araştırma Makalesi

ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI

Cilt: 22 Sayı: 1 26 Mart 2026
PDF İndir
EN TR

ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI

Öz

Enerji arz güvenliği ülkeler açısından en önemli milli güvenlik sorunlarından biridir. Tek bir enerji kaynağına ve tedarikçiye bağımlı olmak ülkelerin geleceği açısından büyük tehditler oluşturmaktadır. Bunun için ülkeler enerji üretiminde kullanacağı kaynakları çeşitlendirmek zorundadırlar. Çalışmanın amacı, enerji kaynaklarının çeşitliliğini ölçerek ülkelerin enerji arz güvenliği açısından hangi durumda olduklarını değerlendirmektir. Bu çalışmada, ülkelerin enerji arz güvenliği düzeylerini belirlemek için Herfindahl-Hirschman Endeksi (HHI) ve makine öğrenmesi yöntemleri kullanılmıştır. HHI değerlerinin yüksek olması enerji arz güvenliğinin riskte olduğunu ve enerji kaynakları açısından dışa bağımlılığın olduğunu göstermektedir. Çalışmada, 2000-2023 yılları arasındaki 77 ülkeye ait veri seti analiz edilerek enerji arz güvenliği seviyeleri değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, İspanya’nın en düşük HHI değeri (0,2) ile en yüksek enerji arz güvenliğine Paraguay’ın ise en yüksek HHI değeri (1) ile en düşük enerji arz güvenliğine sahip olduğunu göstermiştir. İkinci yöntem olarak da, makine öğrenmesi yöntemlerinden K En Yakın Komşu (KNN), Rastgele Orman (Random Forest), Lojistik Regresyon ve Destek Vektör Makineleri (SVM) yöntemleri ile HHI sınıflandırmadan elde edilen sonuçlar ile yeniden sınıflandırma işlemleri yapılmıştır. Random Forest, %94 doğruluk oranıyla en başarılı yöntem olmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abbas, Q., & Alqama, K., (2020). Energy security: A national security paradigm shift for US in post 9/11 epoch. Review of Economics and Development Studies, 6(2), 381-390. https://doi.org/10.47067/reads.v6i2.216
  2. Abouemara, K., Shahbaz, M., Mckay,G., & Al-Ansari, T. (2024). The review of power generation from integrated biomass gasification and solid oxide fuel cells: Current status and future directions. Fuel, 360, 1-20. https://doi.org/10.1016/j.fuel.2023.130511
  3. APERC. 2007. A quest for energy security in the 21st century, ISBN 978-4-931482-35-7
  4. Aslani, A., Helo, P., & Naaranoja, M. (2014). Role of renewable energy policies in energy dependency in Finland: System dynamics approach. Appl. Energy, 113, 758–765. https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2013.08.015
  5. Bazilian, M., Hobbs, B.F., Blyth, W., MacGill, I., & Howells, M. (2011). Interactions between energy security and climate change: A focus on developing countries. Energy Policy. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2011.04.003
  6. Blyth, W., & Lefevre, N. (2004). Energy security and climate change policy interactions. IEA, Paris.
  7. Bronfman, N.C., Jimenez, R.B., Arevalo, P.C. & Cifuentes, L.A. (2012). Understanding social acceptance of electricity generation sources. Energy Policy, 46, 246–252. http://doi.org/10.1016/j.enpol.2012.03.057
  8. Bucciarelli, P., Hache E., & Mignon, V. (2024). Evaluating criticality of strategic metals: Are the Herfindahl–Hirschman index and usual concentration thresholds still relevant?. Hal-04452384, 1-49.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İstatistik (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

10 Ocak 2025

Kabul Tarihi

21 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 22 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Metin, S. (2026). ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 22(1), 83-103. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1617073
AMA
1.Metin S. ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI. ijmeb. 2026;22(1):83-103. doi:10.17130/ijmeb.1617073
Chicago
Metin, Serkan. 2026. “ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22 (1): 83-103. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1617073.
EndNote
Metin S (01 Mart 2026) ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22 1 83–103.
IEEE
[1]S. Metin, “ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI”, ijmeb, c. 22, sy 1, ss. 83–103, Mar. 2026, doi: 10.17130/ijmeb.1617073.
ISNAD
Metin, Serkan. “ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22/1 (01 Mart 2026): 83-103. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1617073.
JAMA
1.Metin S. ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI. ijmeb. 2026;22:83–103.
MLA
Metin, Serkan. “ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, c. 22, sy 1, Mart 2026, ss. 83-103, doi:10.17130/ijmeb.1617073.
Vancouver
1.Serkan Metin. ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI. ijmeb. 01 Mart 2026;22(1):83-103. doi:10.17130/ijmeb.1617073


88x31.png