Araştırma Makalesi

TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME

Cilt: 22 Sayı: 2 27 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Ulaşımdan kaynaklanan emisyonların azaltılması, iklim kriziyle mücadelenin en kritik odaklarından birisidir. Ulaşımdan kaynaklı emisyonların azaltmasında elektrikli araçlar (EV'ler) önemli bir seçenek olarak ön planda çıkmaktadır. Birçok hükümet iklim politikalarının bir parçası olarak fosil yakıtlı araçların kullanımını kısıtlarken, EV’lerin benimsenmesini ve yayılımını destekleyen politikalar geliştirmektedir. Bununla birlikte bu politikaların sürekliliği açısından, bu politikalara yönelik halk desteği konusunda bir geri bildirim sağlamak son derece önemlidir. İklim ve çevre politikalarına daha spesifik olarak EV’lere ilişkin halk desteği konusunda fikir sahibi olmak, çevreciliğin siyasal hayatta geri planda kaldığı ülkeler için özellikle önemlidir. Çalışma bu soruna ışık tutmak için, elektrikli araç tercihinin ardındaki bireysel ve politik çevreci tutumların belirlenmesini amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda Türkiye’nin öğrenci sayısı itibariyle en büyük üniversitelerinden biri olan Bursa Uludağ Üniversitesi’nde eğitim gören 1.300 lisans öğrencisine anket uygulanmıştır. Anket sonuçları çoklu regresyon analiziyle değerlendirilmiştir. Bulgular, gençlerin EV tercihinde bireysel ve politik çevreci tutumlarının etkisi olduğunu ve pozitif bir eğilime sahip olduğunu ortaya koymaktadır. İlaveten sonuçlar, gençlerin EV tercihinde politik çevreci tutumlarının bireysel çevreci tutumlarından daha güçlü bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, EV tercihine yönelik pazar araştırmalarına yeni bir boyut eklediği gibi karar alıcılar açısından sürdürülebilir ulaşım politikalarının desteklenmesi konusunda güçlü bir altlık sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu ve Bursa Uludağ Üniversitesi

Proje Numarası

1. Proje Numarası: 22AG001; 2. Proje Numarası: SGA-2024-1513

Etik Beyan

Bu çalışmanın araştırma ve yayın etiği ilke ve standartlara uyulduğu beyan edilmektedir.

Teşekkür

Bu çalışma, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu tarafından desteklenen 22AG001 numaralı “Elektrikli Taşıtlar için Batarya Teknolojileri Araştırma ve Geliştirme Platformu – Toplumsal Etki Projesi” kapsamında üretilmiştir. Projeye verdiği destekten ötürü Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu’na teşekkür ederiz. Bu çalışma, Bursa Uludağ Üniversitesi – Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenen SGA-2024-1513 numaralı proje kapsamında üretilmiştir. Projeye verdiği destekten ötürü Bursa Uludağ Üniversitesi’ne teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Abou-Chadi, T., & Kayser, M. A. (2017). It’s not easy being green: Why voters punish parties for environmental policies during economic downturns. Electoral Studies, 45, 201–207. https://doi.org/10.1016/j.electstud.2016.10.009
  2. Aguilar-Luzón, M. C., Carmona, B., Calvo-Salguero, A., & Castillo Valdivieso, P. A. (2020). Values, environmental beliefs, and connection with nature as predictive factors of the pro-environmental vote in Spain. Frontiers in Psychology, 11, 1–11. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.01043
  3. Automotive Distributors’ and Mobility Association. (2025). Makroekonomik değerlendirme haziran 2025. https://www.odmd.org.tr/folders/2837/categorial1docs/5920/Makroekonomik%20Değerlendirme.pdf sayfasından erişilmiştir. Erişim Tarihi: 06.09.2025
  4. Automotive Industry Exporters’ Association. (2025). Elektronik kütüphane. https://oib.org.tr/tr/elektronik-kutuphane.html?t=İstatistikler sayfasından erişilmiştir. Erişim Tarihi: 01.10.2025
  5. Axsen, J., Goldberg, S., & Bailey, J. (2016). How might potential future plug-in electric vehicle buyers differ from current “Pioneer” owners? Transportation Research Part D: Transport and Environment, 47, 357–370. https://doi.org/10.1016/j.trd.2016.05.015
  6. Barbarossa, C., De Pelsmacker, P., & Moons, I. (2017). Personal values, green self-identity and electric car adoption. Ecological Economics, 140, 190–200. https://doi.org/10.1016/j.ecolecon.2017.05.015
  7. Bjerkan, K. Y., Nørbech, T. E., & Nordtømme, M. E. (2016). Incentives for promoting battery electric vehicle (BEV) adoption in Norway. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 43, 169–180. https://doi.org/10.1016/j.trd.2015.12.002
  8. Brückmann, G., Willibald, F., & Blanco, V. (2021). Battery electric vehicle adoption in regions without strong policies. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 90, 1–18. https://doi.org/10.1016/j.trd.2020.102615

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kamu Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

31 Aralık 2025

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 22 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kaya, Y., Söyler, E., & Yıldırım, S. (2026). TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 22(2), 780-806. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1852710
AMA
1.Kaya Y, Söyler E, Yıldırım S. TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME. ijmeb. 2026;22(2):780-806. doi:10.17130/ijmeb.1852710
Chicago
Kaya, Yasemin, Erdem Söyler, ve Salih Yıldırım. 2026. “TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22 (2): 780-806. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1852710.
EndNote
Kaya Y, Söyler E, Yıldırım S (01 Haziran 2026) TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22 2 780–806.
IEEE
[1]Y. Kaya, E. Söyler, ve S. Yıldırım, “TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME”, ijmeb, c. 22, sy 2, ss. 780–806, Haz. 2026, doi: 10.17130/ijmeb.1852710.
ISNAD
Kaya, Yasemin - Söyler, Erdem - Yıldırım, Salih. “TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi 22/2 (01 Haziran 2026): 780-806. https://doi.org/10.17130/ijmeb.1852710.
JAMA
1.Kaya Y, Söyler E, Yıldırım S. TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME. ijmeb. 2026;22:780–806.
MLA
Kaya, Yasemin, vd. “TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME”. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, c. 22, sy 2, Haziran 2026, ss. 780-06, doi:10.17130/ijmeb.1852710.
Vancouver
1.Yasemin Kaya, Erdem Söyler, Salih Yıldırım. TÜRKİYE’DE ELEKTRİKLİ ARAÇ TERCİHLERİNİN ARDINDAKİ ÇEVRECİ MOTİVASYONU KEŞFETMEK: BİREYSEL VE POLİTİK ÇEVRECİ TUTUMLAR AÇISINDAN BİR DEĞERLENDİRME. ijmeb. 01 Haziran 2026;22(2):780-806. doi:10.17130/ijmeb.1852710


88x31.png