SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK RAPORLAMASINDA KADIN ÇALIŞANLAR VE TOPLUMSAL CİNSİYET EŞİTLİĞİ: BIST SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK ENDEKSİ ŞİRKETLERİNİN WEPs TEMELLİ NİTEL İÇERİK ANALİZİ
Öz
Bu çalışmanın amacı, işletmelerin sürdürülebilirlik raporlarında kadın çalışanlar ve toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik hangi içeriklerin yer aldığını incelemek, bu içeriklerin yıllar itibariyle ve sektörler arasında nasıl değiştiğini ortaya koymak ve Paydaş Teorisi çerçevesinde söz konusu içeriklerin stratejik bir yönetim önceliğini mi yoksa kurumsal meşruiyet odaklı bir söylemi mi yansıttığını, söylem ve eylem arasındaki ilişki bağlamında değerlendirmektir. Bu doğrultuda çalışmada, BIST Sürdürülebilirlik Endeksi’nde yer alan ve farklı sektörlerde faaliyet gösteren beş şirketin (Enerjisa, Enka, Otokar, Şişecam ve THY) 2020–2024 yılları arasında yayımladıkları sürdürülebilirlik raporları incelenmiştir. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan içerik analiziyle yürütülmüş, veriler MAXQDA programı kullanılarak kodlanmış ve elde edilen alt kodlar, BM Kadının Güçlenmesi Prensipleri’nin (WEPs) yedi prensibi temel alınarak oluşturulan temalar altında sınıflandırılmıştır. Bulgular, içeriklerin ağırlıklı olarak “ölçüm ve raporlama” ile “ayrımcılığın önlenmesi” temalarında yoğunlaştığını, son beş yılda genel bir artış eğilimi gösterdiğini ve bu eğilimin sektörler arasında farklılaştığını ortaya koymaktadır. Bununla birlikte şirketlerin bu alanı büyük ölçüde ölçülebilir göstergeler ve kurumsal politikalar üzerinden ele aldığı, buna karşılık daha bütüncül ve dönüştürücü uygulamaların sınırlı kaldığı görülmektedir. Çalışma bu yönüyle sürdürülebilirlik raporlarında kadın çalışanların güçlendirilmesine ilişkin mevcut eğilimleri ve yapısal sınırları birlikte ele alarak, literatüre Türkiye bağlamında katkı sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adams, C. A. (2017). Conceptualising the contemporary corporate value creation process. Accounting, Auditing & Accountability Journal, 30(4), 906–931. https://doi.org/10.1108/AAAJ-04-2016-2529
- Adams, C. A., Muir, S. & Hoque, Z. (2014). Measurement of sustainability performance in the public sector. Sustainability Accounting, Management and Policy Journal, 5(1), 46–67. https://doi.org/10.1108/SAMPJ-04-2012-0018
- Adıgüzel, H. & Ergen, A. (2025). Corporate sustainability reporting and its influence on brand value: A sectoral analysis of top brands in an emerging market. Sustainability, 17(22), 10108. https://doi.org/10.3390/su172210108
- Akdoğan, N. & Umut Doğan, D. (2023). Sürdürülebilir kalkınma hedeflerinden 5 no’lu toplumsal cinsiyet eşitliği hedefine ulaşmada Türkiye’de sürdürülebilirlik raporu düzenleyen işletmelerin 2020 ve 2021 yılı beyanlarının incelenmesi ve sonuçların değerlendirilmesi. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 25(MODAVICA Özel Sayısı), 219-240.
- Alshehhi, A., Nobanee, H. & Khare, N. (2018). The impact of sustainability practices on corporate financial performance: Literature trends and future research potential. Sustainability, 10(2), 1-25. https://doi.org/10.3390/su10020494
- Aras, G. & Crowther, D. (2008). Governance and sustainability: An investigation into relationship between corporate governance and corporate sustainability. Management Decision, 46(3), 433-448. https://doi.org/10.1108/00251740810863870
- Axjonow, A., Ernstberger, J. & Pott, C. T. (2018). The impact of corporate social responsibility disclosure on corporate reputation: A non-professional stakeholder perspective. Journal of Business Ethics, 151, 429-450. https://doi.org/10.1007/s10551-016-3225-4
- Babiak, K. & Trendafilova, S. (2011). CSR and environmental responsibility: Motives and pressures to adopt green management practices. Corporate Social Responsibility and Environmental Management, 18(1), 11–24. https://doi.org/10.1002/csr.229
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İşletme
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
30 Eylül 2026
Gönderilme Tarihi
28 Şubat 2026
Kabul Tarihi
15 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 22 Sayı: 3
