KRİPTO PARA ALTERNATİFLERİNİN BULANIK TOPSİS YÖNTEMİYLE SIRALANMASI

Öz

Teknolojinin hızlı gelişimi ile birlikte internet kullanımının da yaygınlaşmasıyla birçok alanda değişimler meydana gelmektedir. Bu değişim alanlardan birisi de yatırım araçlarından olan kripto paralaralardır. Kripto Para, şifreleme sistemlerden yararlanan, merkezi otoriteden bağımsız ve diğer paralara göre güvenlik seviyesi daha fazla olan ve ayrıca sanal ortamda kullanım avantajı olan paralardır. Bu avantajları nedeniyle kripto paraların yatırım amacıyla kullanımları yaygınlaşmaya başlamaktadır. Bu çalışmada, yatırım amacıyla kripto paraları kullanmayı düşünen yatırımcılar için en çok işlem gören kripto para alternatifleri belirlenerek bulanık TOPSIS yöntemi ile değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda yatırım yapmayı düşünen yatırımcılar için kripto para alternatiflerine ilişkin en uygun sıralama belirlenmiştir. Literatürde kripto paralara ilişkin yapılmış çalışmalar incelendiğinde bulanık Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerini kullanan pek fazla çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada piyasada en çok işlem gören on kripto para alternatifinin Bulanık TOPSIS yöntemi ile sıralama yapılması çalışmanın özgünlüğünü göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kripto Paralar
• Çok Kriterli Karar Verme
• Bulanık Topsis

RANKING OF CRYPTOCURRENCY ALTERNATIVES USING THE FUZZY TOPSIS METHOD

Öz

Changes have been occurring in many areas with the rapid technological development and so common usage of the internet. One of the changing areas is Cryptocurrencies which are the tools to invest in. Cryptocurrencies are types of digital currency that have several advantages such as having a higher security level, benefiting from cryptographic systems, and being independent of central authority. Because of these advantages, Cryptocurrencies have started to become more prevalent to invest in. In this study, cryptocurrency alternatives, which are intented to use for invesment, have been determined and evaluated with the fuzzy TOPSIS method. As a result of the study, the most appropriate ranking alternatives have been determined for investors who consider investing in crypto money. However, only a few studies have been conducted on cryptocurrency using fuzzy multi-criteria decision-making methods. The current research is a unique study, as it ranks the top ten traded cryptocurrencies in the market using the fuzzy TOPSIS method.

Anahtar Kelimeler

• Cryptocurrencies
• Multi-Criteria Decision Making
• Fuzzy Topsis

Kaynakça

1. Carpenter. A. (2016). Portfolio diversification with Bitcoin. Journal of Undergraduate Research in Finance, 6(1), 1-27
2. Chen. Chen-Tung (2000). Extensions of the TOPSIS for group decision making under fuzzy environment. Fuzzy Sets And Systems, 114, 1-9.
3. Chuen. D. L. K. Guo. L. & Wang. Y. (2017). Cryptocurrency: A new investment opportunity? The Journal of Alternative Investments, 20(3), 16-40.
4. Elmas. Ç. (2011). Yapay zekâ uygulamaları. Seçkin Yayıncılık. Ankara.
5. Güleç. Ö. F. (2018). Bitcoin ile finansal göstergeler arasındaki ilişkinin incelenmesi. Kırklareli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18-37.
6. Genç. U. C.Ayberkin. D. Karaman. E. & Özen. Ü. (2018). Analitik hiyerarşi prosesi kullanarak kripto para seçimindeki faktörlerin belirlenmesi. 5. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri Konferansı, Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Ankara.
7. https://bitcoin.org/bitcoin.pdf (Erişim Tarihi: 07.04.2021)
8. https://www.investing.com (Erişim Tarihi: 01.02.2021)

9. Hohle. U. & Rodahaugh. S. E. (1999). Mathematics of fuzzy sets. Logic, Topology and Measure Theory. Kluwer Academic Publishers. USA.
10. Katrancı. A. & Kundakcı. N. (2020). Bulanık CODAS yöntemi ile kripto para yatırım alternatiflerinin değerlendirilmesi. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(4), 958-973.
11. Maese. V. A. Avery. A. W. Naftalis. B. A. Wink. S. P. & Valdez. Y. D. (2016). Cryptocurrency: A primer. Banking LJ., 133, 468.
12. Öget. E.. & Kanat. E. (2018). Bitcoin İle Türkiye ve G7 ülke borsaları arasındaki uzun ve kısa dönemli ilişkilerin incelenmesi. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(3), 601-614.
13. Wu. C.Y.. & Pandey. V.K. (2014). The value of Bitcoin in enhancing the efficiency of an investor’s portfolio. Journal of Financial Planning, 27(9), 44-52.
14. Yıldırım. H. (2018). Günlük bitcoin ile altın fiyatları arasındaki ilişkinin test edilmesi: 2012-2013 yılları arası johansen eşbütünleşme testi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 7(4), 2328-2343.
15. Zadeh, L.A. (1965). Fuzzy sets. Information and Control, 8, 338-353.
16. Zimmermann H.J, (2001). Fuzzy set theory and its applications. Kluwer Academic Publishers.