EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI

Esra Ayrilma; Süleyman Göksoy

EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI

Öz

Bu araştırmanın amacı ilkokul öğretmenlerinin eğitim öğretim ortamlarında karşılaştıkları disiplin dışı öğrenci davranışlarını, bu davranışların nedenlerini ve başa çıkma yöntemlerini belirlemektir. Araştırmanın çalışma grubunu Türkiye’ nin Düzce ilinde Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) okullarında görev yapan 8 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Araştırmada nitel araştırma veri toplama yöntemlerinden görüşme yöntemi kullanılarak, yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile veriler toplanmıştır. Verilerin analizinde içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre öğretmenler eğitim öğretim ortamında en fazla; arkadaşlarıyla sürekli konuşma, arkadaşlarına fiziksel zarar verme, sataşma, saygısız ifadeler kullanma, alay etme, kaba davranma, öğretmenin sözünü kesme, materyal getirmeme, dikkatsizlik, verilen görevi yapmama, sürekli yer değiştirme, ders araç-gereçleriyle oynama davranışlarıyla karşılaşmaktadır. Bu davranışların nedenleri arasında ise motivasyon eksikliği, öğrenme güçlüğü, dikkat eksikliği, arkadaş ilişkilerindeki zayıflık, evde yaşanan sorunlar ve sosyal medya kullanımı yer almaktadır. Bu davranışlarla baş etmek için en fazla; bireysel görüşme, kuralları hatırlatma, aile ile iletişime geçme, ödüllendirme, rehberlik servisinden destek alma, sorumluluk verme, derste farklı etkinlikler yaptırma, sabırla yaklaşma, dikkati dağıtan unsurları kaldırma, ceza yöntemlerini kullandıkları saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Düzce Üniversitesi

Proje Numarası

1

Teşekkür

Bu çalışmanın hazırlanmasında rehberliğini ve engin bilgi birikimini esirgemeyen değerli danışmanım Prof. Dr. Süleyman GÖKSOY' a en içten teşekkürlerimi sunarım. Akademik desteği, araştırma sürecimin şekillenmesinde büyük rol oynamıştır. Hayatım boyunca yanımda olan, bana güç veren ve her zaman desteklerini hissettiren anneme, babama ve kardeşlerime minnettarım. Ayrıca araştırma sırasında bana katkı sunan arkadaşım Hanife AKYÜZ' e destekleri ve özverisi için gönülden teşekkür ederim. Çalışmamın oluşmasına katkı sağlayan tüm araştırmacılara ve emeği geçen herkese de şükranlarımı sunarım.

Kaynakça

Ağaoğlu, E., Başar, H. & Şimşek, Y. (2018). Sınıf yönetimi. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Altun, M. & Atasoy, M. (2018). Sınıf yönetiminde karşılaşılan bazı örnek olaylar. Kilis 7 Aralık Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2 (2), 42-51.
Atıcı, R. (2014). Sınıf içerisinde öğrenci davranışlarına etki eden etmenler. Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 28, 413-427.
Balcı, S. (2018). Sınıf yönetimi. Ankara: Asil Yayınevi.
Bozdemir, Z. (2022). İstenilmeyen türden öğrenci davranışları ve bu davranışları ortadan kaldırmak için öğretmenlerin başvurdukları yöntemlerin incelenmesi. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi, 6 (1).
Demirkollu, M. H. (2022). İlkokulda sınıf ortamında istenmeyen öğrenci davranışlarının nedenleri. Tezsiz Yüksek Lisans Programı. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
Doğan, S. (2020). Öğretmen algısına göre istenmeyen öğrenci davranışları. Çağdaş Yönetim Bilimleri Dergisi, 7 (2), 148-159.
Ekiz, D. (2017). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.

Elban, L. (2009). İlköğretimdeki öğretmenlerin istenmeyen öğrenci davranışlarıyla karşılaşma ve çözüm bulma durumlarının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi (YÖK Tez No: 234941). Selçuk Üniversitesi, Konya.
Girmen, P., Anılan, H., Şentürk, İ. & Öztürk, A. (2006). Sınıf öğretmenlerinin istenmeyen öğrenci davranışlarına gösterdikleri tepkiler. Sosyal Bilimler Dergisi, 15, 235-244.
Gökyer, N. & Doğan, B. (2016). İstenmeyen öğrenci davranışları ve nedenlerine ilişkin yönetici ve öğretmen görüşleri. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26 (1), 93-105.
Güleç, B. A. & Güleç, N. (2006). Öğretmenlerin üniversite hazırlık sınıflarındaki istenmeyen öğrenci davranışlarını algıları. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 1, 388-399.
Karasar, N. (2019). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Konur, B. & Konur, K. B. (2014). Sınıf ortamında istenmeyen öğrenci davranışlarına karşı öğretmen stratejileri. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 8, 219-232.
Kurt, A. A. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Oymak, E. (2018). Sınıf öğretmenlerinin algılarına göre istenmeyen öğrenci davranışları; kaynakları, sonuçları ve çözüm öneriler. (Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi). Gaziantep Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
Özlü, F. (2020). İstenmeyen öğrenci davranışları ve öğretmenlerin kullandıkları başa çıkma stratejilerine ilişkin sınıf öğretmeni görüşleri. Yüksek Lisans Tezi. Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
Sarıtaş, M. (2006). Öğretmen adaylarının değerlendirmelerine göre sınıfta istenmeyen öğrenci davranışlarını değiştirmek ve düzeltmek amacıyla yararlanılan stratejiler. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(1), 167-187.
Şenay, K. (2011). İlköğretim okulları birinci kademede görevli yönetici ve öğretmen algılarına göre istenmeyen öğrenci davranışları ve önleme yöntemleri. Yüksek Lisans Tezi (YÖK Tez No: 296620). Maltepe Üniversitesi, İstanbul.
T.C. Millî Eğitim Bakanlığı. (2014). Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği. Resmî Gazete (Sayı: 29072).
Terzi, Ç. (2001). Öğretmenlerin sınıf yönetimi anlayışlarına ilişkin görüşlerin belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.
Yumuşak, G. & Balcı, Ö. (2018). Öğretmenlerin istenmeyen öğrenci davranışları ile başa çıkma yöntemleri ve bu yöntemlerin etkililiğine ilişkin görüşleri. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21 (40), 223-254.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitimde Liderlik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Esra Ayrilma ^*
0009-0001-9519-1895
Türkiye

Süleyman Göksoy
0000-0002-7151-0863
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

20 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

22 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 10 Sayı: 1

IZ

https://izlik.org/JA86GN94YY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Ayrilma, E., & Göksoy, S. (2026). EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi, 10(1), 17-32. https://izlik.org/JA86GN94YY

AMA

1.Ayrilma E, Göksoy S. EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI. ULED (IJOLT). 2026;10(1):17-32. https://izlik.org/JA86GN94YY

Chicago

Ayrilma, Esra, ve Süleyman Göksoy. 2026. “EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI”. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi 10 (1): 17-32. https://izlik.org/JA86GN94YY.

EndNote

Ayrilma E, Göksoy S (01 Haziran 2026) EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi 10 1 17–32.

IEEE

[1]E. Ayrilma ve S. Göksoy, “EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI”, ULED (IJOLT), c. 10, sy 1, ss. 17–32, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86GN94YY

ISNAD

Ayrilma, Esra - Göksoy, Süleyman. “EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI”. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi 10/1 (01 Haziran 2026): 17-32. https://izlik.org/JA86GN94YY.

JAMA

1.Ayrilma E, Göksoy S. EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI. ULED (IJOLT). 2026;10:17–32.

MLA

Ayrilma, Esra, ve Süleyman Göksoy. “EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI”. Uluslararası Liderlik Eğitimi Dergisi, c. 10, sy 1, Haziran 2026, ss. 17-32, https://izlik.org/JA86GN94YY.

Vancouver

1.Esra Ayrilma, Süleyman Göksoy. EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMINDA KARŞILAŞILAN DİSİPLİN DIŞI ÖĞRENCİ DAVRANIŞLARI. ULED (IJOLT) [Internet]. 01 Haziran 2026;10(1):17-32. Erişim adresi: https://izlik.org/JA86GN94YY