Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Sürdürülebilirlik Üzerindeki Rolü

Öz

Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı pek çok açıdan araştırılmala birlikte kalkınma ve çevresel tahribatın azaltılması için oldukça önemlidir. Yenilenebilir enerji sadece çevrenin korunması ve çevresel sürdürülebilirliğin sağlanması için değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik kalkınmanın da sağlanması için oldukça önemlidir. Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının, özellikle Birleşmiş Milletler Kalkınma Hedeflerine ulaşmada kritik bir öneme sahip olduğu görülmketedir. Yenilenebilir enerji kaynakları, güneş, rüzgar, hidroelektrik, biyokütle ve jeotermal enerji gibi tükenmeyen enerji biçimleriyle, fosil yakıtlara bağımlılığı azaltan, çevreye duyarlı ve sürdürülebilir bir enerji üretimi sağlamaktadır. Bu kaynaklar, enerji üretimi sırasında karbonsuz ve çevreye en az tahbirat verecek birtakım çözümler sunarak, sera gazı emisyonlarının azaltılmasına ve iklim değişikliğiyle etkin mücadeleye önemli bir katkı sağlamaktadır. Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı, yalnızca çevreye değil, bununla birlite ekonomik ve sosyal kalkınmaya da katkı sağlar. Yenilebilir enerji sektöründe istihdamın oluşmasaı ve artması, enerji arz ve talep güvenliğinin sağlanması, erişim kolaylığının sağlanması, uzun vadede maliyetlerin azalması gibi durumlar, toplumların kalkınmasına destek olur. Yenilenebilir enerjiye geçiş, sadece çevresel veya ekonomik değil, aynı zamanda sosyal ve kültürel anlamda da bir dönüşüm gerektirir. Bu süreç, toplumların enerji sistemlerini daha adil, verimli, erişilebilir ve güvenilir bir şekilde yapılandırmalarını sağlar. Yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının, sürdürülebilirlik üzerindeki rolünün araştırılmasını amaçlayan bu çalışmada içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Belirlenen anahtar kelimeler ile tarama yapılmıştır. Bulunan veriler, betimsel içerik analizi ile analiz edilmiş olup, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımında çevresel, ekonomik ve sosyal sürdürülebilirlik olmak üzere üç tema belirlenmiştir. Sonuç olarak yenilenebilir enerji kaynakları kullanımına yönelik artan bir araştırmanın ve uygulamanın olduğu, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımının, çevresel, ekonomik ve sosyal sürdürülebilirliğin sağlanmasında önemli role sahip olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilirlik; Yenilenebilir Enerji; Küresel Isınma; Sosyal Sürdürülebilirlik

The Role of Renewable Energy Resources Usage on Sustainability

Öz

The use of renewable energy sources is researched from many perspectives and is very important for development and reducing environmental damage. Renewable energy is very important not only for protecting the environment and ensuring environmental sustainability, but also for ensuring social and economic development. It is seen that the use of renewable energy sources is of critical importance, especially in achieving the United Nations Development Goals. Renewable energy sources provide environmentally friendly and sustainable energy production that reduces dependency on fossil fuels with inexhaustible energy forms such as solar, wind, hydroelectric, biomass and geothermal energy. These sources provide a number of carbon-free and environmentally damaging solutions during energy production, making a significant contribution to reducing greenhouse gas emissions and effectively combating climate change. The use of renewable energy sources contributes not only to the environment, but also to economic and social development. The creation and increase of employment in the renewable energy sector, ensuring security of energy supply and demand, ensuring ease of access, and reducing costs in the long term support the development of societies. The transition to renewable energy requires not only an environmental or economic transformation, but also a social and cultural transformation. This process enables societies to structure their energy systems in a more equitable, efficient, accessible and reliable way. In this study, which aims to investigate the role of the use of renewable energy resources on sustainability, the content analysis method was used. A scan was conducted with the determined keywords. The data found was analyzed with descriptive content analysis, and three themes were determined in the use of renewable energy resources: environmental, economic and social sustainability. As a result, it is seen that there is an increasing research and application on the use of renewable energy resources, and that the use of renewable energy resources has an important role in ensuring environmental, economic and social sustainability.

Anahtar Kelimeler

• Sustainability
• Renewable Energy
• Global Warming
• Social Sustainability

Kaynakça

1. [1] Kostel, M., Leus, D., Cebotarenco, A., Mokrushina, A. 2017. The Sustainable Development Goals for Eastern Partnership Countries: Impact of Institutions. SocioEconomic Challenges, 1(3), 79-90. DOI: 10.21272/sec.1(3).79-90.2017
2. [2] Ray, P. 2019. Renewable energy and sustainability. Clean Technologies and Environmental Policy, 21, 1517-1533.
3. [3] Helmers, H., Höhn, O., Lackner, D., Schygulla, P., Klitzke, M., Schön, J., ... & Dimroth, F. 2024. Advancing solar energy conversion efficiency to 47.6% and exploring the spectral versatility of III-V photonic power converters. In Physics, Simulation, and Photonic Engineering of Photovoltaic Devices XIII (Vol. 12881, pp. 6-15). SPIE.
4. [4] France, R. M., Geisz, J. F., Song, T., Olavarria, W., Young, M., Kibbler, A., & Steiner, M. A. 2022. Triple-junction solar cells with 39.5% terrestrial and 34.2% space efficiency enabled by thick quantum well superlattices. Joule, 6(5), 1121-1135.
5. [5] Vestas Wind Systems. 2023. Energy Return on Investment (EROI) of Vestas V150 wind turbine. Retrieved from https://en.wikipedia.org/wiki/Energy_return_on_investment
6. [6] Wang, Q., Zhang, C., & Li, R. (2023). Does renewable energy consumption improve carbon efficiency? Evidence from 116 countries. Energy & Environment, 0958305X231180692.
7. [7] Bayrak, M., & Esen, Ö. 2014. Türkiye’nin Enerji Açığı Sorunu ve Çözümüne Yönelik Arayışlar. Atatürk Üniversitesi İktisadi Ve İdari Bilimler Dergisi, 28(3). https://doi.org/10.16951/iibd.79392
8. [8] UN, 2024. Causes and Effects of Climate Change. Retrieved: 10.12.2024 https://www.un.org/en/climatechange/science/causes-effects-climate-change

9. [9] Nunes, L. J. 2023. The rising threat of atmospheric CO2: a review on the causes, impacts, and mitigation strategies. Environments, 10(4), 66.
10. [10] Akdoğan, Dilek A. 2018. Yenilenebilir enerjide kamu politikaları ve Türkiye. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doctoral dissertation, İstanbul.
11. [11] Çepik, B. 2015. Sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde Türkiye'de yenilenebilir enerji politikaları (Doctoral dissertation, Maltepe University (Turkey)).
12. [12] Koç, E., & Kaya, K. 2015. Energy Resources–State Of Renewable Energy. Mühendis ve Makina, 56(668), 36-47.
13. [13] PĂCEŞILĂ, M. 2015. Solar energy policy developments in Europe. Theoretical and Empirical Researches in Urban Management, 10(1), 13-24.
14. [14] Jamar, A., Majid, Z. A., Azmi, W. H., Norhafana, M. and Razak, A. A. 2016. A review of water heating system for solar energy applications. International Communications in Heat and Mass Transfer, 76, 178-187. https://doi.org/10.1016/j.icheatmasstransfer.2016.05.028
15. [15] Şavkar, E. 2024. Yenilenebilir Enerji Zemininde Hidroelektrik Enerji ve Türkiye Potansiyeli. Oğuzhan Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 51-58.
16. [16] Önal, E., Yarbay, R.Z., 2010. “Türkiye’ nin Yenilenebilir Enerji Kaynakları Potansiyeli ve Geleceği”, İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 9 (18), 77-96 .
17. [17] Karaaslan, A., & Aydın, S. 2020. Yenilenebilir enerji kaynaklarının çok kriterli karar verme teknikleri ile değerlendirilmesi: Türkiye örneği.Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 34(4), 1351-1375. [18] Çandarlı, M. 2021. Yenilenebilir enerji kullanımının sürdürülebilir ekonomik büyümeye etkisi (Master's thesis, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi).
18. [19] Neuendorf, K. A., & Kumar, A. 2015. Content analysis. The international encyclopedia of political communication, 1-10.)
19. [20] Ültay, E., Akyurt, H., & Ültay, N. 2021. Sosyal bilimlerde betimsel içerik analizi. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 188-201
20. [21] Razmjoo, A. A., Sumper, A., & Davarpanah, A. 2019. Development of sustainable energy indexes by the utilization of new indicators: A comparative study. Energy reports, 5, 375-383.
21. [22] Çakir, U., Comakli, K., & Yüksel, F. 2012. The role of cogeneration systems in sustainability of energy. Energy Conversion and Management, 63, 196-202.
22. [23] Tian, J., Culley, S. A., Maier, H. R., & Zecchin, A. C. 2024. Is renewable energy sustainable? Potential relationships between renewable energy production and the Sustainable Development Goals. npj Climate Action, 3(1), 35.
23. [24] Türlüoğlu, E. 2019. Türkiye’de Ekonomik Büyüme Dinamikleri: Ekonomik Büyüme ve Dış Ticaret İlişkisi Nedensellik Analizi. Yüksek Lisans Tezi, Trakya Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Edirne.
24. [25] Özşahin, Ş. Mucuk, M. ve Gerçeker, M. 2016. Yenilenebilir Enerji ve Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: BRICS-T Ülkeleri Üzerine Panel ARDL Analizi. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, Cilt: 4, Sayı: 4, ss. 111-130.
25. [26] Yerden, A. U. 2013. Rüzgar türbini kullanarak su akıntılarından elektrik enerjisi üretimi için prototip tasarımı (Master's thesis, Marmara Universitesi (Turkey)).
26. [27] T.C., Ministry of Trade, 2025. Yeşil Mutabakat Eylem Planı ve Çalışma Grubu. Retrieved: 11.03.2025 https://ticaret.gov.tr/dis-iliskiler/yesil-mutabakat/yesil-mutabakat-eylem-plani-ve-calisma-grubu
27. [28] European Commission, 2024. The European Green Deal. Retrieved: 12.03.2025 https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal_en