Araştırma Makalesi
PDF EndNote BibTex RIS Kaynak Göster

Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Küresel Sorunlara İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi

Yıl 2022, Cilt 0, Sayı 17, 24 - 43, 15.06.2022
https://doi.org/10.20860/ijoses.1091561

Öz

Dünya toplumunu ve çevreyi olumsuz olarak etkileyen çevre sorunları, siyasi krizler, sosyal sorunlar ve ekonomik krizlere küresel sorun adı verilir. İnsanlığı tehdit eden küresel sorunların sayısı her geçen gün artmakta ve acil önlemler alınmasını zorunlu hale getirmektedir. Bu araştırmanın amacı; sosyal bilgiler öğretmenlerinin küresel sorunları algılama biçimlerini ve sosyal bilgiler öğretim programına yönelik önerilerini ortaya çıkarmaktır. Araştırma nitel araştırma desenlerinden durum çalışması desenine uygun olarak tasarlanmıştır. Araştırmanın bulgularına göre; sosyal bilgiler öğretmenlerinin küresel sorunları; çok boyutlu, insan hayatını tehdit eden sorunlar, tüm insanlığı tehdit eden sorunlar, ozon tabakasının delinmesi, çevre sorunu ve tükenebilir enerji kaynaklarının tükenmesi olarak algıladıkları ortaya çıkmıştır. Sosyal bilgiler öğretmenlerinin küresel sorunları ayrıca; ozon tabakasının delinmesi, sağlık sorunları, çevre sorunları, su kirliliği, savaşlar ve küresel ısınma olarak algıladıkları belirlenmiştir. Sosyal bilgiler öğretmenleri küresel sorunların çözümüne yönelik olarak 19 tane kuruluşun ismini yazmışlardır. Sosyal bilgiler öğretmenlerinin Dünya’da ve Türkiye’de etkili olan küresel sorunları; savaşlar, ırkçılık, iklim değişikliği, küresel ısınma, gıda sorunları, çevre sorunları, nesli tükenen hayvanlar, ozon tabakasının delinmesi, enerji kaynaklarının tükenmesi, sağlık sorunları ve aşırı nüfuslanma olarak tanımladıkları belirlenmiştir. Sosyal bilgiler öğretmenlerinin insanları küresel sorunlara karşı bilinçlendirme konusunda; bilinçlendirme, geri dönüşüm, medya kullanımı, küresel sorunlarla mücadele için ayrılan paranın artırılması, canlı örnekler, devlet politikası haline getirilmesi, proje teşvikleri, ders kitaplarına konulması, TV programları-belgeseller-filmler yapılması ve sivil toplum örgütlerinin daha işlevli hale getirilmesi şeklinde önerilerde bulundukları tespit edilmiştir. Sosyal bilgiler öğretmenlerinin küresel sorunları önleme konusunda; geri dönüşüme kazandırma, eğitim vererek duyarlı hale getirme ve bilinçlendirme, sosyal medyadan destekleme, çevreyi kirletmekten kaçınma, tükenebilir enerji kaynaklarının tasarruflu kullanılması, öğrencilere örnek olma, sivil toplum kuruluşlarına üye olma ve aktif rol alınabileceğini ifade ettikleri belirlenmiştir.

Kaynakça

  • Aydın, F. (2016). Günümüz dünya sorunları. Ankara: Pegem Akademi.
  • Creswell, J. W. (2013). Araştırma deseni (Çev Edt: Demir, S. B.). Ankara: Eğiten Kitap.
  • Çolak, K. (2015). Sosyal bilgiler ile vatandaşlık ve demokrasi eğitimi derslerinde küresel vatandaşlık eğitimi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Demirezen, S., & Turan, R. (2016). Küresel bağlantılar öğrenme alanında yer alan kavramların öğrenilmesinde kavram analizi yönteminin öğrenci başarısı ve tutumuna etkisi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(1), 1-18.
  • Demirkaya, H. (2016). Günümüz dünya sorunlarına genel bir bakış. İçinde Fatih Aydın (Ed.), Günümüz Dünya Sorunları. Ankara: Pegem Akademi.
  • Ersoy, A. F., & Türkkan, B. (2010). İlköğretim öğrencilerinin çizdikleri karikatürlere yansıttıkları sosyal ve çevresel sorunların incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 35(156), 96-109.
  • Fırıncı, T. (2006). Küreselleşmenin öğretim programları üzerindeki etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Kan, Ç. (2009). Sosyal bilgiler eğitiminde küresel vatandaşlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(26), 25-30.
  • Kaplan, A. (1999). Küresel çevre sorunları ve politikaları. Ankara: Mülkiyeliler Birliği Vakfı Yayınları No: 19. Ankara: Maki Basım.
  • Kaymakcı, S. (2010). Sosyal bilgiler öğretiminde çalışma yaprakları kullanmanın öğrencilerin akademik başarılarına ve derse olan tutumlarına etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
  • Martorella, P., Beal, C. M., & Bolick, C. M. (2002). Teaching social studies in middle and secondary school. United States: Pearson Merrill Prentice Hall.
  • Merryfield, M. (1994). Teacher education in global and international education. ERIC Identifier: ED384601
  • Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu. (2005). İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi 6-7. Sınıflar Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
  • Milli Eğitim Bakanlığı. (1995). Milli Eğitim Temel Kanunu. No: 1739. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
  • National Council for the Social Studies [NCSS]. (2010). National curriculum standards for social studies: A framework for teaching, learning and assessment. Silver Springs, MD: NCSS. Bulletin 111.
  • Özey, R. (2001). Günümüz dünya sorunları. İstanbul: Aktif Yayınevi.
  • Özgen, N. (2012). Günümüz dünya sorunları. Ankara: Eğiten Kitap.
  • Palaz, T. (2017). Sosyal bilgiler eğitiminde küresel sorunlar ve öğretimi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Patton, Q. M. (1987). How to use qualitative methods in evaluation. Newsbury Park, London, New Dehli: Sage Publications.
  • Sağlam, M., Vural, L., & Akdeniz, C. (2011). Küreselleşmenin Türkiye’deki ilköğretim Sosyal Bilgiler öğretim programı ve ders kitaplarında görülen yansımaları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10(35), 001-015.
  • Sarılarhamamı, H., & Demirkaya, H. (2021). Özel gereksinimli öğrencilerin eğitiminde sosyal bilgiler dersinin yeri ve önemi. IJOFE International Journal of Field Education, 7(1), 131-155.
  • Seyhan, H., & Çamurcu, H. (Ed.). (2013). Günümüz dünya sorunları. İstanbul: Lisans Yayıncılık.
  • Shaver, J. P. (1984). Citizenship education, global education, and the education of social studies teachers. ERIC Identifier: ED250256.
  • Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (10. Baskı) Ankara: Seçkin Yayıncılık. Yin, R. K. (2009). Case study research: Design and methods (4th ed.). Thousand Oaks, CA: Sage

Investigation of Social Studies Teachers’ Views About Global Issues

Yıl 2022, Cilt 0, Sayı 17, 24 - 43, 15.06.2022
https://doi.org/10.20860/ijoses.1091561

Öz

Environmental problems, political crises, social problems and economic crises that negatively affect the world society and the environment are called global problems. The number of global problems that threaten humanity is increasing day by day, making it necessary to take urgent measures. The aim of this research is to reveal the ways in which social studies teachers perceive global problems and suggestions for social studies curriculum. The research is designed according to the case study research design of qualitative research methods. According to the findings of the study; global problems of social studies teachers; the problems that threaten human life, the problems that threaten all humanity, ozone layer perforation, environmental problem and depletion of exhaustable energy sources have emerged. Global problems of social studies teachers; ozone layer perforation, health problems, environmental problems, water pollution, wars and global warming were perceived as perceived. Social studies teachers have written the names of 19 organizations to solve global problems. Global issues in Turkey and World; wars, racism, climate change, global warming, food problems, environmental problems, endangered animals, ozone depletion, energy resources depletion, health problems and overpopulation were identified. Social studies teachers to raise awareness of global problems; awareness raising, recycling, media use, increasing money allocated to tackle global problems, making live examples, making government policy, project incentives, putting into textbooks, making TV programs, documentaries and films and making civil society organizations more functional. Social studies teachers to prevent global problems; recycling, training, sensitizing and raising awareness, social media, avoiding the environment, avoiding the use of consumable energy sources, exemplifying students, becoming members of non-governmental organizations and taking an active role.

Kaynakça

  • Aydın, F. (2016). Günümüz dünya sorunları. Ankara: Pegem Akademi.
  • Creswell, J. W. (2013). Araştırma deseni (Çev Edt: Demir, S. B.). Ankara: Eğiten Kitap.
  • Çolak, K. (2015). Sosyal bilgiler ile vatandaşlık ve demokrasi eğitimi derslerinde küresel vatandaşlık eğitimi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Demirezen, S., & Turan, R. (2016). Küresel bağlantılar öğrenme alanında yer alan kavramların öğrenilmesinde kavram analizi yönteminin öğrenci başarısı ve tutumuna etkisi. Uluslararası Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(1), 1-18.
  • Demirkaya, H. (2016). Günümüz dünya sorunlarına genel bir bakış. İçinde Fatih Aydın (Ed.), Günümüz Dünya Sorunları. Ankara: Pegem Akademi.
  • Ersoy, A. F., & Türkkan, B. (2010). İlköğretim öğrencilerinin çizdikleri karikatürlere yansıttıkları sosyal ve çevresel sorunların incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 35(156), 96-109.
  • Fırıncı, T. (2006). Küreselleşmenin öğretim programları üzerindeki etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Kan, Ç. (2009). Sosyal bilgiler eğitiminde küresel vatandaşlık. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(26), 25-30.
  • Kaplan, A. (1999). Küresel çevre sorunları ve politikaları. Ankara: Mülkiyeliler Birliği Vakfı Yayınları No: 19. Ankara: Maki Basım.
  • Kaymakcı, S. (2010). Sosyal bilgiler öğretiminde çalışma yaprakları kullanmanın öğrencilerin akademik başarılarına ve derse olan tutumlarına etkisi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara
  • Martorella, P., Beal, C. M., & Bolick, C. M. (2002). Teaching social studies in middle and secondary school. United States: Pearson Merrill Prentice Hall.
  • Merryfield, M. (1994). Teacher education in global and international education. ERIC Identifier: ED384601
  • Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu. (2005). İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi 6-7. Sınıflar Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
  • Milli Eğitim Bakanlığı. (1995). Milli Eğitim Temel Kanunu. No: 1739. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
  • National Council for the Social Studies [NCSS]. (2010). National curriculum standards for social studies: A framework for teaching, learning and assessment. Silver Springs, MD: NCSS. Bulletin 111.
  • Özey, R. (2001). Günümüz dünya sorunları. İstanbul: Aktif Yayınevi.
  • Özgen, N. (2012). Günümüz dünya sorunları. Ankara: Eğiten Kitap.
  • Palaz, T. (2017). Sosyal bilgiler eğitiminde küresel sorunlar ve öğretimi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Patton, Q. M. (1987). How to use qualitative methods in evaluation. Newsbury Park, London, New Dehli: Sage Publications.
  • Sağlam, M., Vural, L., & Akdeniz, C. (2011). Küreselleşmenin Türkiye’deki ilköğretim Sosyal Bilgiler öğretim programı ve ders kitaplarında görülen yansımaları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10(35), 001-015.
  • Sarılarhamamı, H., & Demirkaya, H. (2021). Özel gereksinimli öğrencilerin eğitiminde sosyal bilgiler dersinin yeri ve önemi. IJOFE International Journal of Field Education, 7(1), 131-155.
  • Seyhan, H., & Çamurcu, H. (Ed.). (2013). Günümüz dünya sorunları. İstanbul: Lisans Yayıncılık.
  • Shaver, J. P. (1984). Citizenship education, global education, and the education of social studies teachers. ERIC Identifier: ED250256.
  • Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (10. Baskı) Ankara: Seçkin Yayıncılık. Yin, R. K. (2009). Case study research: Design and methods (4th ed.). Thousand Oaks, CA: Sage

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sosyal
Bölüm Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Kasım YİĞİT Bu kişi benim
AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ
0000-0003-1684-4534
Türkiye


Hilmi DEMİRKAYA> (Sorumlu Yazar)
AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ
0000-0002-4456-580X
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 15 Haziran 2022
Yayınlandığı Sayı Yıl 2022, Cilt 0, Sayı 17

Kaynak Göster

APA Yiğit, K. & Demirkaya, H. (2022). Sosyal Bilgiler Öğretmenlerinin Küresel Sorunlara İlişkin Görüşlerinin İncelenmesi . Uluslararası Sosyal ve Eğitim Bilimleri Dergisi , 0 (17) , 24-43 . DOI: 10.20860/ijoses.1091561

İndeksler / Indexes

ASOS INDEX, Academia, Google Scholar, IdealOnline, ISAM [Makaleler Veri Tabanı], Research Bible, Research Gate, SOBIAD, Scilit, TEI [Türk Eğitim İndeksi], tarafından dizinlenmekte. TÜBİTAK/ULAKBİM(TR) SBVT tarafından izlenmektedir.