Araştırma Makalesi

Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma

Cilt: 19 Sayı: 2 31 Ağustos 2026
PDF İndir
EN TR

Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma

Öz

Mobil teknolojilerin gündelik yaşamda yaygınlaşması ve artan akıllı telefon bağımlılığı, pazarlama stratejilerinin kuşak farklılıkları ve mobil işletim sistemi tercihleri gibi demografik ve teknolojik değişkenler ışığında yeniden ele alınmasını gerektirmektedir. Bu çalışma, Akıllı Telefon Bağımlılığı (ATB) düzeyi, kuşak aidiyeti ve işletim sistemi tercihinin kullanıcıların uygulama indirme ve reklam tıklama davranışları gibi mobil pazarlama tepkileri üzerindeki doğrudan ve etkileşim etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma bu incelemeyi temelde, Uyarıcı-Organizma-Tepki (S-O-R) modeli, Kullanımlar ve Doyumlar Teorisi (UGT) ve Birleşik Teknoloji Kabul ve Kullanım Teorisi (UTAUT2) çerçevelerinden yapmaktadır. Çalışmada; Ki-kare, t-testi, ANOVA ve lojistik regresyon analizleri uygulanmıştır. Bulgular; ATB skoru, kuşak ve işletim sistemi değişkenlerinin mobil pazarlama tepkileri üzerinde bağımsız olarak istatistiksel açıdan anlamlı bir doğrudan etki üretmediğini ortaya koymaktadır. Bununla birlikte, iOS işletim sistemi ile ATB skoru arasında anlamlı bir etkileşim etkisi saptanmıştır. Sonuçlar, iOS kullanıcılarında ATB düzeyi yükseldikçe uygulama indirme olasılığının azaldığını, Android kullanıcılarında ise böyle bir etkileşim gözlemlenmediğini göstermektedir. Bu bulgu, platform ekosisteminin ATB düzeyinin davranışa yansıma biçimini şekillendiren yapısal bir bağlam değişkeni işlevi gördüğüne işaret etmektedir. Sonuçlar, mobil pazarlama stratejilerinin işletim sistemi ekosistemi ve kuşak özelliklerini birlikte göz önünde bulundurarak tasarlanması gerektiğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Achuodho, H. O., Berki, T., & Pikó, B. (2025). A Cluster Analysis of Identity Processing Styles and Educational and Psychological Variables Among TVET Students in the Nyanza Region of Kenya. Education Sciences, 15(2), 135. https://doi.org/10.3390/educsci15020135.
  2. Agárdi, I., & Alt, M. A. (2022). Do digital natives use mobile payment differently than digital immigrants? A comparative study between generation X and Z. Electronic Commerce Research, 24(3), 1463–1490.
  3. Ahmed, T., Ahmad, W., & Ahmad, B. (2022). Assessing the value of 3G and 4G network modes in mobile phone pricing. Digital Policy, Regulation and Governance, 24(4), 380–397.
  4. Alkalash, S. H., Aldawsari, A. K., Alfahmi, S. S., Babukur, A. O., Alrizqi, R. A., Salaemae, K. F., Al-Masoudi, R. O., & Basamih, K. (2023). The Prevalence of Nomophobia and Its Impact on Academic Performance of Medical Undergraduates at the College of Medicine, Umm Al-Qura University, Makkah City, Saudi Arabia. Cureus. https://doi.org/10.7759/cureus.51052.
  5. Arumuganathan, S., Kaliamoorthy, C., Syed, U., Sinnathambi, S. D., & Thangaraju, S. I. (2023). An Online Survey of Prevalence and Risk Factors of Nomophobia in Indian Adults. Annals of Indian Psychiatry, 7(1), 4–10. https://doi.org/10.4103/aip.aip_49_22.
  6. Attié, É., & Meyer‐Waarden, L. (2023). How Do You Sleep? The Impact of Sleep Apps on Generation Z’s Well-Being. Journal of Interactive Marketing, 58(2–3), 222–247. https://doi.org/10.1177/10949968221142806.
  7. Axcell, S., & Ellis, D. (2023). Exploring the attitudes and behaviour of Gen Z students towards branded mobile apps in an emerging market: UTAUT2 model extension. Young Consumers, 24(2), 184–202.
  8. Aydın, G. (2023). Increasing mobile health application usage among Generation Z members: evidence from the UTAUT model. International Journal of Pharmaceutical and Healthcare Marketing, 17(3), 353–379. https://doi.org/10.1108/ijphm-02-2021-0030.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gençlik Sosyolojisi, İletişim Sosyolojisi, Sosyal Demografi, İşletme , Tüketici Davranışı, Pazarlama (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2026

Gönderilme Tarihi

20 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

14 Ağustos 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 19 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Taş, N. (2026). Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma. International Journal of Social Inquiry, 19(2), 339-359. https://doi.org/10.37093/ijsi.1769553
AMA
1.Taş N. Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma. IJSI. 2026;19(2):339-359. doi:10.37093/ijsi.1769553
Chicago
Taş, Nurullah. 2026. “Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma”. International Journal of Social Inquiry 19 (2): 339-59. https://doi.org/10.37093/ijsi.1769553.
EndNote
Taş N (01 Ağustos 2026) Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma. International Journal of Social Inquiry 19 2 339–359.
IEEE
[1]N. Taş, “Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma”, IJSI, c. 19, sy 2, ss. 339–359, Ağu. 2026, doi: 10.37093/ijsi.1769553.
ISNAD
Taş, Nurullah. “Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma”. International Journal of Social Inquiry 19/2 (01 Ağustos 2026): 339-359. https://doi.org/10.37093/ijsi.1769553.
JAMA
1.Taş N. Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma. IJSI. 2026;19:339–359.
MLA
Taş, Nurullah. “Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma”. International Journal of Social Inquiry, c. 19, sy 2, Ağustos 2026, ss. 339-5, doi:10.37093/ijsi.1769553.
Vancouver
1.Nurullah Taş. Akıllı Telefon Bağımlılığı, Kuşaklar ve İşletim Sistemi Tercihlerinin Mobil Pazarlama Tepkileri Üzerindeki Etkileri: Keşifsel Bir Araştırma. IJSI. 01 Ağustos 2026;19(2):339-5. doi:10.37093/ijsi.1769553

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

26134  26133  Bu sitedeki eserler Creative Commons Attribution 4.0 International license ile lisanslanmıştır.

---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------