Çocukluk çağı travması ve benlik saygısı

Öz

Bu çalışmanın amacı, çocukluk çağı travmaları ve benlik saygısı arasındaki ilişkinin, çocukluk çağı travma oranının ve cinsiyet dağılımının incelenmesidir. Araştırma verileri 2014-2015 eğitim öğretim yılında İstanbul Gelişim Üniversitesi İktisadi İdari Sosyal Bilimler Fakültesi ’nde öğrenim gören 530 öğrenciden elde edilmiştir. Araştırmada “Rosenberg Benlik Saygısı Ölçeği” ve “Çocukluk Çağı Travmaları Ölçeği” kullanılmış, veriler IBM SPSS 22.0 programıyla analiz edilmiştir. Araştırmanın sonucunda çocukluk çağı travmasının mevcut olmasının benlik saygısını düşük benlik saygısı lehine yükselttiği; ancak benlik saygısı düzeyinin belirleyicisi olarak çocukluk çağı travmalarının açıklayıcılık gücünün zayıf olduğu saptanmıştır. Diğer bulgular şu şekildedir: Çocukluk çağı travması alt boyutlarının tamamı (duygusal istismar, fiziksel istismar, fiziksel ihmal, duygusal ihmal ve cinsel istismar) benlik saygısını düşük benlik saygısı lehine yükseltmektedir. Erkek öğrencilerde çocukluk çağı travması ve alt boyut olarak fiziksel ihmal ve cinsel istismar, kız öğrencilere göre daha fazla oranda saptanmıştır. Bir diğer sonuç duygusal istismar, fiziksel istismar ve duygusal ihmal alt boyutlarının cinsiyete göre farklılık oluşturmamış olmasıdır

Anahtar Kelimeler

• Çocukluk çağı travması,benlik saygısı,istismar,ihmal,cinsiyet

Childhood trauma and self-respect

Abstract

This study aims to examine the rate of childhood trauma, gender distribution and the relation between childhood trauma and self-respect. The research data was produced out of 530 university students at İstanbul Gelişim University, Faculty of Economics, Administrative and Social Sciences in the 2014-2015 academic year. In the research “Rosenberg Self-Respect Scale” and “Childhood Trauma Scale” were used and the data was analyzed by IBM SPSS 22.0. What was observed at the end of the research is as follows: The fact that childhood trauma exists decreases self-respect; as a determiner of self-respect level childhood trauma is a feeble factor to give reasons; all the sub-dimensions of childhood trauma (emotional abuse, physical abuse, physical neglect, emotional neglect and sexual abuse) decrease self-respect; childhood trauma and as subdimensions physical neglect and sexual abuse in male students are higher than in female students; emotional abuse, physical abuse,emotional neglect subdimensions don’t differ when it comes to gender.

Keywords

• Childhood trauma,self-respect,abuse,neglect,gender

Kaynakça

1. Akbaş, G.E. (2014). Farklı sosyoekonomik düzeydeki ergenlerin çocukluk dö-nemi istismar yaşantıları: Ankara Altındağ ve Çankaya örneği. Toplum ve Sosyal Hizmet, 25 (2), 75-96.
2. Aktepe, E. (2009). Çocukluk çağı cinsel istismarı. Psikiyatride Güncel Yaklașımlar-Current Approaches In Psychıatry, (1), 95-119.
3. Algül, A., Ateş, A. M., Gülsün, M., Darık, A., Semiz, Ü.B., Başoğlu, C., Ebrinç, S. & Çetin, M. (2009). Antisosyal kişilik bozukluğu olgularında kendini yaralama davra-nışının saldırganlık, çocukluk çağı travmaları ve dissosiyasyon ile ilişkisi. Anatolian Journal of Psychiatry, (10), 278-285.
4. Aslan, S.H. & Alparslan, Z.N. (1999). Çocukluk örselenme yaşantıları ölçeğinin bir üniversite öğencisi örnekleminde geçerlik, güvenirlik ve faktör yapısı. Türk Psikiyatri Dergisi, 10(2), 275–85.
5. Balat, G.U. & Akman, B. (2004). Farklı sosyo-ekonomik düzeydeki lise öğrencil-erinin benlik saygısı düzeylerinin incelenmesi. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (14, 2), 175-183.
6. Demirkapı, E.Ş. (2013). Çocukluk Çağı Travmalarının Duygu Düzenleme ve Kim-lik Gelişimine Etkisi ve Bunların Psikopatolojiler İle İlişkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi: Adnan Menderes Üniversitesi, Aydın.
7. Ekinci, S. (2010). Fiziksel çocuk istismarı, Katkı Pediatri Dergisi, 32 (5), 625- 631.
8. Etain, B., Mathieu, F., Henry, C., Raust, A., Roy, I., Germain, A. & Bellivier, F. (2010). Preferential association between childhood psychological maltreatment and bipolar disorder. Journal of Traumatic Stress, 23(3), 376-383.

9. Eroğlu, A.R.Ç. & Türk, S.B. (2013). Ergenlerde çocukluk örselenme yaşantıları ve öfke ifade tarzları ile benlik saygısı ve yaşam doyumu arasındaki ilişkilerin ince-lenmesi. Journal of Human Sciences, 10 (1). 1422-1439.
10. Evren, C. & Ögel, K. (2003). Alkol/madde bağımlılarında dissosiyatif belirtiler ve çocukluk çağı travması, depresyon, anksiyete ve alkol/ madde kullanımı ilişkisi. Anadolu Psikiyatri Dergisi, (4), 30-37.
11. Glaser, D. (2002). Emotional abuse and neglect (psychological maltreatment): A conceptual framework. Child Abuse Negl, (26), 697-714.
12. Güleç, H., Topaloğlu, M., Ünsal, D. & Altıntaş, M. (2012). Bir kısırdöngü olarak şiddet. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry, 4(1), 112-137.
13. Güler, N., Uzun, S., Boztaş, Z. & Aydoğan, S. (2002). Anneleri tarafından çocuklara uygulanan duygusal ve fiziksel istismar/ihmal davranışı ve bunu etki-leyen faktörler. Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 24 (3), 128-134.
14. Joslyn, H. & Shivakumara K.( 2013). Self-esteem and psychological distress among sexually abused and sexually non-abused adolescents. International Jour-nal of Science and Research, 6 (14), 438.
15. Kalkan, M. & Özbek, S.K. (2011). Çocukluk çağı örselenme yaşantıları ergen-lerdeki flört kaygısını yordar mı?. Turk J Chıld Adolesc Ment Health, 18(1), 35-44.
16. Mullen, P., Martin, J., Anderson, J., Romans, S. & Herbison, G. (1996). The long-term impact of the physical, emotional, and sexual abuse of children: A community study. Child Abuse & Neglect, (20), 7-2.
17. Onat, G., Dinç, H., Günaydın, S. & Uğurlu, F. (2016). Çocukluk döneminde yaşan-an ihmal veya istismarın benlik saygısına etkisinin incelenmesi. 3(1), 9-15. DOI:10.17681/hsp.61140 HSP [Elde edilme tarihi: 04.05.2016, http://dergipark.ulakbim.gov.tr/iuhsp/article/viewFile/5000131558/5000156038]
18. Ovayolu, N., Uçan, Ö. & Serindağ, S. (2007). Çocuklarda cinsel istismar ve etkileri. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2, 4.
19. Örsel, S., Karadağ, H., Kahiloğulları, A., Karaoğlan, A. & Akgün, E. (2011). Psiki-yatri hastalarında çocukluk çağı travmalarının sıklığı ve psikopatoloji ile ilişkisi. Anatolian Journal of Psychiatry / Anadolu Psikiyatri Dergisi, 12 (2), 130-136.
20. Özen, Ş., Antar, S. & Özkan, M. (2004). Çocukluk çağı travmalarının umutsuzluk ve depresif duygu durum üzerine etkisinin son sınıf üniversite öğrencilerinde incelenmesi. 40. Ulusal Psikiyatri Kongresi, Türk Psikiyatri Derneği Yayınları, 316-9.
21. Özmert, E.N. (2006). Erken çocukluk gelişiminin desteklenmesi-iii: aile. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, (49). 256-273.
22. Pelcovitz, D., Kaplan, S., Goldberg, B., Mandel, F., Lehane, J. & Guarrera, J. (1994). Posttraumatic stress disorder in physically abused adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry, 33, 305-312.
23. Peled, E. (1998). The experience of living with violence for preadolescent wit-nesses of woman abuse. Youth Soc, (29), 395-430.
24. Richards, F. & O'Keeffe, Z. C. (2004). Resilience and risk factors associated with experiencing childhood sexual abuse. Child Abuse Review, 13(5), 338-352.
25. Şenkal, İ. (2013). Üniversite Öğrencilerinde Çocukluk Çağı Travmaları ve Bağlanma Biçiminin Depresyon ve Kaygı Belirtileri İle İlişkisinde Aleksitiminin Aracı Rolünün İncelenmesi. Yüksek Lisans Tezi: Hacettepe Üniversitesi, Ankara.
26. Şenkal, İ. & Işıklı, S. (2015). Çocukluk çağı travmalarının ve bağlanma biçiminin depresyon belirtileri ile ilişkisi: Aleksitiminin aracı rolü. Türk Psikiyatri Dergisi, 26 (4):261-67.
27. Şirin, E. (2009). Üniversite Öğrencilerinde Kendine Zarar Verme Davranışının De-mografik Değişkenler, Travmatik Yaşantılar ve Benlik Kapasitesi İle Olan İlişkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi: Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.
28. Taner, Y. & Gökler, B. (2004). Çocuk istismarı ve ihmali: Psikiyatrik yönleri. Haccettepe Tıp Dergisi, 35, 82-86.
29. Tıraşçı, İ.Y. & Gören, S. (2007). Çocuk istismarı ve ihmali. Dicle Tıp Dergisi, 34 (1), 70-74.
30. Tirali, R.E., Oğuz, Y. &Soydan, S.S. (2014). Çocuk istismar ve ihmalinin oral bul-guları. Atatürk Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, 9, 154-157.
31. Turhan, E., Sangün, Ö. & İnandı, T. (2006). Birinci basamakta çocuk istismarı ve önlenmesi. Sted, 15(9), 153. [Elde edilme tarihi: 12.05.2016, http://www.ttb.org.tr/STED/2006/eylul/birinci.pdf ]
32. Tyler, K. (2002). Social and emotional outcomes of childhood sexual abuse: a review of the recent research. Aggression and Violent Behaviour, 7(6), 567-89.
33. Zeren, C., Yengil, E., Çelikel, A., Arık, A. &Arslan, M. (2012). Üniversite öğrencile-rinde çocukluk çağı istismarı sıklığı. Dicle Tıp Dergisi, 39 (4), 536-541.
34. Zoroğlu, S. S., Tüzün, Ü., Şar, V., Öztürk, M., Kora, M. E. & Alyanak, B. (2001). Ço-cukluk dönemi istismar ve ihmalinin olası sonuçları. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 2(2):69-78.