Bağlanma kuramı çerçevesinde doğum sırasının bağlanma stilleri üzerindeki etkisinin incelenmesi

Öz

Bağlanma, yaşamın en erken evresinde, bebek ve bakım veren ilişkisi bağlamında gelişen, ağırlıklı olarak, doğumdan sonraki ilk yıl içinde, birincil bağlanma ilişkisindeki tekrar eden deneyimler doğrultusunda nörobiyopsikolojik bir gelişim izleyen yaşamsal bir oluşumdur. Doğum sırası, bir bireyin kardeşlerine göre dünyaya gelme sırası şeklinde tanımlanabilir. Doğum sırası çoğunlukla bireylerin fizyolojik gelişimleri üzerinde oldukça derin bir etkiye sahiptir. Aynı zamanda bireylerde bağlanma üzerinde etkili olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmada bağlanma kuramı, bağlanma stilleri, doğum sırası ve bu kavramlar üzerinde etkisi olduğu düşünülen tanımlamalar yapılmış, çeşitli yaklaşımların açıklamaları bulunmaktadır. Araştırmanın diğer bölümlerinde verilerin karşılaştırılması ile elde dilen sonuçlara ve açıklamalarına yer verilmiştir. Bağlanma Kuramı Çerçevesinde Doğum Sırasının Bağlanma Stilleri Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi amaçlanmış olan bu çalışmada Kişisel Bilgi Formu ve Yakın İlişkilerde Yaşantı Envanteri-II kullanılarak veriler toplanmıştır. Araştırma grubu 18 yaş ve üzerinde olan ve 3 kardeşli 128 yetişkin katılımcıdan oluşmaktadır. Verilerin değerlendirilmesinde SPSS 16.0 istatistik programı kullanılmıştır. Doğum sırası ve bağlanma biçimleri arasındaki ilişkiyi anlamak için, iki bileşene sahip olan değişkenlerin karşılaştırılmasında bağımsız değişkenler t-testi (üç ve daha fazla bileşenden oluşan değişkenlerin karşılaştırılmasında ise tek yönlü varyans analizi ve Post-Hoc testi kullanılmıştır. Yapılan analizler sonucunda eğitim durumu ve doğum sırasının bağlanma biçimi üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Bağlanma,Doğum sırası,Bağlanma Stili

The effect of birth order on attachment style according to attachment theory

Abstract

Attachment is a vital neurobiopsychological phenomenon known to be dependent on the early relationship between baby and the caregiver. It mostly develops in the first year and out of repeated patterns of the primary attachment relationship. Birth order is defined as a person's rank by age among his or her siblings. Birth order is often believed to have a profound and lasting effect on psychological development. Also it has been thought that birth order has an impact on the attachment.  In this study, attachment theory, attachment styles, birth order, and the definitions that thought to have an impact on these concepts have been made and also there descriptions of various approaches have given. In the other parts of the study, the results obtained from the comparison of the study data and descriptions have given. In this study that aimed to investigate the effects of birth order on the attachment styles within the framework of attachment theory, data were obtained with personal information form and inventory of experience in close relationships-II. The research group consisted of with over 18 years and 128 adult participants that have three brothers. SPSS 16.0 statistical program was used to consider the data. Understanding the relationship between birth order and attachment styles Independent Samples t-test were used for variables that consist of two components and One Way ANOVA and Post-Hoc tests were used. At the results of the analysis, it has been determined that education status and birth order affect the attachment style of the participants.

Keywords

• Attachment,Birth Order,Attachment Style

Kaynakça

1. Adler, A. (2000). Yaşamın Anlam ve Amacı, (K. Şipal, Çev.), İstanbul: Say Yayınları
2. Adler, A. (2010). Yaşamın Anlamı. (H.İlhan, Çev.). Ankara: Alter Yayıncılık
3. Bartholomew K, Horowitz LM. (1991). Attachment styles among young adults: A test of a four-category model. J Pers Soc Psychol 1991; 61:226-244
4. Bowlby, J. (1953). Child Care And The Growth Of Love. Great Britain: Hazell Wat-son & Viney Ltd., Great Britain
5. Brennan KA, Clark CL, Shaver PR. (1998). Self-report measurementof adult at-tachment: An integrative overview. In. J.A. Simpson; W.S. Rholes (Eds), At-tachment theory and close relationships (pp.46-76). New York: Guilford Press.
6. Büyükşahin, A., (2001). Yakın ilişki kuran ve kurmayan Üniversite Öğrencilerinin Çeşitli Sosyal Psikolojik Etkenler Yönünden Karşılaştırılması, Yüksek lisans Te-zi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
7. Cebeci S.C.T. (2009). Tam Aileye ve Tek Ebeveyne Sahip Ailelerden Gelen 7-12 Yaşları Arasındaki Çocukların Bağlanma Stilleri ve Kaygı Durumları Arasındaki İlişki. Yüksek Lisans Tezi, Maltepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,İstanbul.
8. Güngör, D., (2000). Bağlanma Stillerinin ve Zihinsel Modellerin Kuşaklar Arası Aktarımında Ana Babalık Stillerinin Rolü, Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü,Ankara.

9. McGuirk, E.M. & Pettijohn II, T.F. (2008). Birth order and romantic relationship styles and attitudes in college students. North American Journal of Psychology, 10(1):37-52.
10. Sümer N, ve Güngör D. (1999). Yetişkin Bağlanma Stilleri Ölçeklerinin Türk Örnekleri Üzerinde Psikometrik Değerlendirmesi ve Kültürlerarası Bir Karşılaştırma, Türk Psikoloji Dergisi, 14(43):71-106.