2023 Gazze Savaşının Türkiye’deki Gazetelerde Meşrulaştırılma Süreci
Öz
Çalışmada, gazete haberlerinde kullanılan görsel ve metin unsurları aracılığı ile savaş meşruiyetinin sağlanması konusu ele alınmaktadır. Savaşlar beraberinde pek çok ölüm ve trajediyi de beraberinde getirdiği için kamuoyu nezdinde meşru bir zemine dayanması gerekmektedir. Kamuoyunun yönlendirilmesinde önemli bir vazife gören gazete haberleri bu meşruiyetin sağlanmasında işlevsel olmaktadır. Bu çerçevede 7 Ekim 2023 tarihinde Hamas/Gazze ile İsrail arasında başlayan savaşın Türkiye’de yayınlanan Hürriyet, Yeni Şafak ve Sözcü gazetelerindeki haberlerde savaşın taraflarını meşrulaştırmak için kullanılan görsel ve metin unsurları incelenmiştir. Analiz için Kress ve van Leeuwen tarafından geliştirilen çok modlu eleştirel söylem analizi yöntemi kullanılmaktadır. Haberlerdeki görsel ve metin unsurlarının meşruiyet oluşturmada gördüğü işlevin doğru şekilde tespit edilebilmesi için bu yöntem tercih edilmiştir. Bulgular, görsel ve metin unsurlarının meşruiyet sağlamada önemli bir vazife gördüğünü ortaya koymaktadır. Ayrıca savaşın taraflarından Gazze halkı üç gazetede meşru olarak tasvir edilirken Hamas sadece Yeni Şafak gazetesinde meşru olarak yansıtılmıştır. İsrail ise savaşta uyguladığı politikalar sebebiyle üç gazete de gayrimeşru olarak ifade edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Gazete, Haber, Meşruiyet, Gazze Savaşı, Çok Modlu Eleştirel Söylem Analizi
Kaynakça
- Aksu, Z. (2019). İnsani müdahalelerde medyanın rolü: Libya ve Bahreyn karşılaştırması. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 16(2), 489-506. https://doi.org/10.33437/ksusbd.590480
- Baluev, D. G., & Kaminchenko, D. I. (2012). The political role of the “new media” in the Libyan conflict. Bulletin of the Nizhny Novgorod University Lobachevski N.I., 2(1), 307-313.
- Benziman, Y. (2017). New wars rational, old war expectations.. Peace and Conflict: Journal of Peace Psychology, 23(4), 441-443. https://doi.org/10.1037/pac0000288
- Birleşmiş Milletler Yardım ve Çalışma Ajansı [UNRWA]. (2023, May 18). Once again, nearly half of the population of Rafah or 800,00 people are on the road. https://www.unrwa.org/newsroom/official-statements/once-again-nearly-half-population-rafah-or-800000-people-are-road.
- Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
- Burchell, K. (2020). Practicing media-mediating practice | Reporting, uncertainty, and the orchestrated fog of war: A practice-based lens for understanding global media events. International Journal of Communication, 14, 2905–2927.
- Bulut, L. (2023). Televizyon dizileri aracılığı ile politik rızanın ve ulus kimliğinin yeniden inşası: Diriliş “Ertuğrul” ve Payitaht “Abdülhamid” örnekleri. [Yayınlanmamış doktora tezi]. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi.
- Campbell, D. 2007. Geopolitics and visuality: Sighting the darfur conflict.” Political Geography, 26(4), 357–382. https://doi.org/10.1016/j.polgeo.2006.11.005
- Canetti, E. (2006). Kitle ve iktidar (G. Aygen, Çev.). Ayrıntı Yayınları.
- Deephouse, D. L. & Suchman, M. (2008). Legitimacy in organizational institutionalism. In R. Greenwood, C. Oliver, R. Suddaby & K. Sahlin (Eds.), The SAGE Handbook of Organizational Institutionalism (pp.49-77). SAGE Publications Ltd. https://doi.org/10.4135/9781849200387