Gelişmiş Ülkelerde Sosyal Politika Uygulamaları: Japonya Örneği

Gelişmiş ülkelerde nüfusun yaşlanmasına bağlı olarak ortaya çıkan sosyal sorunlar ve bunlara karşı yürütülen politikalar, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkelerin yakın gelecekte izleyeceği sosyal politikaların belirlenmesinde yol gösterecektir. Bu çalışmada, dünyanın en hızlı yaşlanan ülkeleri arasında yer alan Japonya’da demografik değişime bağlı olarak yaşanan sosyal sorunlar ve bunlara yönelik yürütülen çözüm plan ve politikaları sorgulanmıştır. Japonya’nın gerek yaşlanan nüfus ve azalan doğum oranları ile hantallaşan sosyal güvenlik sisteminin neden olduğu gelecek tedirginliği gerekse katı iş düzeniyle geleneksel toplumsal yaşamı arasındaki çatışmanın ortaya çıkardığı sosyal durumlar, Türkiye’nin sosyo-kültürel yapısıyla çok yakından benzerlik göstermektedir. Nüfusun yaşlanması, doğum oranlarının sürekli düşmesi, insanların sosyo-psikolojik tutumlarının değişmesi, aile ve toplum yapısında büyük yapısal değişikliklere neden olmaktadır. Japonya artık yaşlanan nüfusuyla dünya devi olmak için rekabet etmek yerine, mevcut gücünü hatta belki de ‘neslini’ korumak için sosyal politika uygulamalarına dört elle sarılmaktadır. Bu sosyal politika uygulamaları ise, Batı tipi çözümlerin yanı sıra, Japonya’nın tarihinden kaynaklanan kendine has sosyo-kültürel özellikler içermekte, farklı nitelikte yeni sosyal sorunlar ve çözümleri de bünyesinde barındırmaktadır.

Social problems occurring related to ageing of the population in developed countries and policies pursued for these problems will lead to the determination of social policies, which will be followed in close future by developing countries such as Turkey. In this study, social problems occurring related to demographic change in Japan, which is among the fastest ageing countries in the world, and the solution plans, and policies pursued for these problems are questioned. Social conditions, emerged due to both anxiety of future caused by an impairing social security system with the ageing population and declining birth rates and conflict between traditional and social life caused by the strict working program in Japan, bear a resemblance to the socio-economic structure of Turkey. Ageing of population, constant decline in birth rates, and changing socio-psychologic behaviours of people result in major structural changes in family and society structures. Japan with its ageing population, thus, tightly holds its social policies in order to preserve its current power or even “generation” instead of competing to be the world’s giant. These social policy implementations contain specific socio-cultural features stemming from Japan’s history as well as western solutions, and also include various modern social problems and solutions.