Pierre Bourdieu’nün ‘Dilsel Habitus’ Kuramı Çerçevesinde Asghar Farhadi’nin ‘Bir Ayrılık’ (A Saparation) Filminin İncelemesi

Çağdaş İran sinemasının en önemli Yönetmenlerinden biri olan Asghar Farhadi, filmlerinde modern İran’ın toplumsal yapısına gerçekçi bir üslupla ve farklı boyutlarıyla ışık tutar. Farhadi filmlerinde, günümüz İran’ında farklı toplumsal sınıflar arasındaki ilişkileri, mikro düzeyde yaşanan kültürel, sosyal ve kısmen de ekonomik çatışmaları ve bu tabakalar arasında kanıksanmış ve en ufak toplumsal pratiğe dahi nüfus etmiş bulunan hiyerarşileri ele alır. Yönetmenin 2011 yılında vizyona giren ve Yabancı Dilde En İyi Film Oscarı ve Altın Ayı da dahil olmak üzere pek çok ödül kazanan ‘Bir Ayrılık’ (A Saparation) filmi ise, İranlı orta sınıf bir aile üzerinden söz konusu temayı en güçlü şekilde işler. Araştırmanın temel amacı; toplumsal hiyerarşilerin dilsel pratikler yoluyla nasıl kurulduğunu, meşrulaştırıldığını ve yeniden üretilebildiğini Bir Ayrılık filmi üzerinden ve Pierre Bourdieu’nün ‘Dilsel Habitus Kuramı’ çerçevesinde ele almaktır. Bourdieu, Dilsel Habitus kuramı bağlamında, meşru dilsel pratiklerin toplumdaki egemen sınıfların pratikleri temelinde şekillendiğini ve dilin farklı bireyler ve toplumsal sınıflar arasındaki simgesel güç ilişkilerinin bir aracı olduğunu savunur. Bir Ayrılık filminde tasvir edilen, orta sınıftan kültürel anlamda ayrıcalıklı aile ile alt sınıf geleneksel aile arasındaki çatışmaya dayalı dilsel alışveriş, Bourdieu’nün Dilsel Habitus kuramı bağlamında sunduğu çerçeveye karşılık gelmektedir.

In his movies, Asghar Farhadi who is one of the most important director of contemporary Iranian cinema, shade light to social structure of modern Iran from different aspects by his realistic language. Fahradi, deal with relations between different social classes, cultural, social and partially echonomic conflicts in micro level and hierarchies between these social strata that inured and penetrated into even smallest social practices. Director’s movie ‘A Saparation’ which came out in 2011 and won many awards including Best Foreign Language Film Oscar and Golden Bear, handle the theme in most powerful way through the story of an Iranian middle-class family. Main aim of the research is to examine how social hierarchies establish, legitimize and reproduce by linguistic practices through the movie ‘A Saparation’ and in the context of Pierre Borudieu’s theory ‘Linguistic Habitus’. In his theory, Bourdieu argue that, legitimate lingusitic practices shape by practices of dominant classes in a given society and language is a means of symbolic power relations between different individuals and social classes. Conflicting linguistic exchanges between ‘highbrowed’ middle-class family and traditional low-class family depicted in the movie correspond to framework presented by Bourdieu’s ‘linguistic habitus theory’.