Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde Takip Edilen Preterm Bebeklerin Retrospektif Olarak Değerlendirilmesi

Öz

Amaç: Preterm (erken) doğum, Türkiye’de bebek ölüm nedenleri arasında hâlâ önemli bir yer tutmaktadır. Bu çalışmada, preterm doğuma neden olan durumlar ile ilgili olarak İç Anadolu Bölgesine ait farklılıkları saptamak ve klinik sonuçları etkileyen faktörleri belirlemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel-retrospektif tipteki bu çalışmada, İç Anadolu Bölgesinde yer alan bir eğitim araştırma hastanesi yenidoğan yoğun bakım ünitesinde 1 Ocak 2018- 1 Ocak 2019 tarihleri arasında, yatarak tedavi görmüş preterm bebekler (n=137) ve annelerinin demografik özellikleri ve tıbbi kayıtları değerlendirilmiştir. Bulgular: Pretermlerin; %50,4’ünün erkek, %53,3’ünün düşük doğum ağırlıklı, %60,6’sının geç preterm, %8,8’inin konjenital anomali ile doğduğu, %8,0’inin exitus olduğu saptanmıştır. Pretermlerin çoğunluğunun (%71,5) sezeryan doğum ile dünyaya geldiği, yaklaşık yarısının (%48,9) mekanik ventilasyon ihtiyacı olduğu, %12,4’ünün de üniversite hastanesine sevk edildiği belirlenmiştir. Preterm bebeklerde 32 haftadan önce doğanlarda; sezeryan doğum (%86,2), mekanik ventilasyon (%72,4), sevk (%47,1) ve exitus (%72,7) oranlarının daha yüksek olduğu (p<0,05) belirlenmiş ve annede var olan prenatal bir problemin pretermlerin doğum şekli üzerinde etkili olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Preterm doğumlarda morbidite ve mortalitenin temel belirleyicisi, ‘maturite derecesi’dir. Bu nedenle preterm doğum ve ilişkili faktörlerde antenatal takibin önemi ortaya çıkmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Preterm
• yenidoğan
• yenidoğan yoğun bakım ünitesi
• hemşire

Retrospective Evaluation of Preterm Babies Followed Up in a Neonatal Intensive Care Unit

Öz

Objective: Preterm (premature) birth still has an important place among the causes of infant death in Turkey. In this study, it is aimed to determine the differences in the Central Anatolia Region regarding the conditions that cause preterm birth, and the factors affecting the clinical results. Material and Method: This study is cross-sectional-retrospective type. Demographic characteristics and medical records of preterm infants (n=137) and their mothers, who were hospitalized between January 1, 2018 and January 1, 2019 in a training and research hospital neonatal intensive care unit in Central Anatolia, were evaluated. Results: 50.4% of the preterm infants were male, 53.3% were born with low birth weight, 60.6% were late preterm, 8.8% were born with congenital anomaly, and 8.0% were exitus. The majority of preterm (71.5%) were born by cesarean section, approximately half of them (48.9%) needed mechanical ventilation, and 12.4% were referred to university hospital. For the preterm born before 32 weeks, rates of cesarean section (86.2%), mechanical ventilation (72.4%), referral (47.1%) and exitus (72.7%) were higher (p<0.05), and a prenatal problem in the mother affected the type of delivery (p<0.05). Conclusion: Since the main determinant of morbidity and mortality in preterm births is 'degree of maturity,' it is recommended to identify risky groups in the early period, provide counseling by nurses to pregnant women with prenatal problems about preterm birth and related factors, and follow up their regular medical controls closely

Anahtar Kelimeler

• Preterm
• newborn
• neonatal intensive care unit
• nurse.

Kaynakça

1. World Health Organization. Preterm Birth, 2019. Available from:https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/preterm-birth.
2. Liu L, Oza S, Hogan D, Chu Y, Perin J, Zhu J, et al. Global, regional, and national causes of under-5 mortality in 2000-15: an updated systematic analysis with implications for the Sustainable Development Goals. Lancet. 2016; 388(10063):3027-35. Epub 2016/11/15. doi: 10.1016/s0140-6736(16)31593-8.
3. Blencowe H, Cousens S, Oestergaard MZ, Chou D, Moller AB, Narwal R, et al. National, regional, and worldwide estimates of preterm birth rates in the year 2010 with time trends since 1990 for selected countries: a systematic analysis and implications. Lancet. 2012;379(9832):2162-72.
4. Wang X-L, Wang J, Yuan L, Shi W-J, Cao Y, Chen C. Trend and causes of neonatal mortality in a level III children’s hospital in Shanghai: a 15-year retrospective study. World J Pediatr. 2018;14(1): 44-51. doi: 10.1007/s12519-017-0101-y.
5. Thomson J, Schaefer M, Caminoa B, Kahindi D, Hurtado N. Improved neonatal mortality at a district hospital in aweil, South Sudan. J Trop Pediatr. 2016:fmw071. doi: 10.1093/tropej/fmw071.
6. Walani SR, Global burden of preterm birth. Int J Gynaecol Obstet. 2020;150(1):31-3. Epub 2020/06/12. doi: 10.1002/ijgo.13195.
7. UNICEF., Dünya çocuklarının durumu 2021. Available from https://data.unicef.org/resources/sowc-2021-dashboard-and-tables/.
8. Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK). Sürdürülebilir kalkınma göstergeleri 2010-2019. 02.02.2021 [cited 2021 37194]. Available from: https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Surdurulebilir-Kalkinma Gostergeleri-2010-2019-37194.

9. Torchin H, Ancel P, Epidemiology and risk factors of preterm birth. J Gynecol Obstet Biol Reprod (Paris). 2016;45(10):1213-30.
10. Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, Türkiye’de yıllara göre mortalite hızları 2018. Availablefrom:https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/Duyurular/bebek_olum_hizlari/web_Turkiyede_mortalite_hizlari_ve_bebek_olum_nedenleri.pdf.
11. Goldenberg Robert L, Culhane Jennifer F, Iams Jay D. Romero Roberto. 2008. Epidemiology and causes of preterm birth. Lancet. 371(9606):75-84.
12. Çatak B, Öner C. Bebek ölümlerinin temel nedenleri değişiyor mu? Kayıt temelli kesitsel bir çalışma. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care (TJFMPC). 2019;13(3):311-7.
13. Yıldız S, Özdemir ME, Benli AR. Kayseri ili 2017 yılı bebek ölüm nedenlerinin incelenmesi. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care (TJFMPC).14(2):196-202.
14. Acunaş B, Uslu S, Baş AY. Türk Neonatoloji Derneği. Yüksek Riskli Bebek Izlem Rehberi. Turk Pediatri Ars. 2018;53(1):180-95.
15. Yiğit R, Üğücü G. Yüksek riskli yenidoğan ve bakımının tarihsel gelişimi: Dünya ve Türkiye. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2019;3(3):200-11.
16. Annagür A, Altunhan H, Arıbaş S, Konak M, Hasan K, Rahmi Ö. Yenidoğan yoğun bakım ünitesine solunum sıkıntısı nedeniyle yatan hastaların retrospektif olarak değerlendirilmesi. Cukurova Medical Journal. 2012;37(2):90-7.
17. Şehribanu I, Sarı FN, Büyüktiryaki M, Ertekin Ö, Dizdar EA, Tayman C. Çok düşük doğum ağırlıklı bebeklerde cinsiyetin prematüre morbiditeleri ve mortalite üzerine etkisi. Jinekoloji-Obstetrik ve Neonatoloji Tıp Dergisi.18(3):927-32.
18. Atasay B, Okulu E, Akin İm, Çandir O, Arsan S, Türmen T. Geç prematüre yenidoğanların erken klinik sonuçları. Türkiye Çocuk Hastalıkları Dergisi. 2010;4(1):30-5.
19. Birgül S. Yenidoğan yoğun bakım ünitesine yatırılan orta ve geç prematüre bebeklerin değerlendirilmesi. F.Ü.Sağ.Bil.Tıp.Derg. 2019; 33 (1): 21-26
20. Smyrni N, Koutsaki M, Petra M, Nikaina E, Gontika M, Strataki H, et al. Moderately and late preterm infants: short- and long-term outcomes from a registry-based cohort. Front Neurol. 2021;12:628066. doi: 10.3389/fneur.2021.628066.
21. Waitzman NJ, Jalali A, Grosse SD. Preterm birth lifetime costs in the United States in 2016: An update. Seminars in Perinatology. 2021;45(3):151390. doi:https://doi.org/10.1016/j.semperi.2021.151390.
22. Rios JD, Shah PS, Beltempo M, Louis D, Mukerji A, Premji S, et al. Costs of neonatal intensive care for Canadian infants with preterm birth. J Pediatr. 2021;229:161-7.e12. doi: https://doi.org/10.1016/j.jpeds.2020.09.045.
23. Goswami I, Redpath S, Langlois RG, Green JR, Lee KS, Whyte HEA. Whole-body vibration in neonatal transport: a review of current knowledge and future research challenges. Early Human Development. 2020;146:105051. doi: 10.1016/j.earlhumdev.2020.105051.
24. Pai VV, Kan P, Gould JB, Hackel A, Lee HC. Clinical deterioration during neonatal transport in California. Journal of Perinatology. 2020;40(3):377-84. doi: 10.1038/s41372-019-0488-5.
25. Narlı N, Kırımi E, Uslu Hs. Yenidoğan Bebeğin Güvenli Nakli Rehberi.2017.
26. Yıldırım AD, Oskay Ü. Dünyada ve Türkiye’de optimal perinatal bakima yönelik programlar. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi. 36(1):45-52.
27. Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK), Ölüm Nedeni İstatistikleri. "Sayı 30626." (2019).
28. Şirin B, Ersoy S, Pala E. Suriyeli geçici sığınmacılar ve Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının gebelik ve doğum sonuçlarının karşılaştırılması: 3. basamak bir hastanede yapılmış vaka kontrol çalışması. Smyrna Tıp Dergisi. 2019:25-32.
29. Erenel H, Aydogan Mathyk B, Sal V, Ayhan I, Karatas S, Koc Bebek A. Clinical characteristics and pregnancy outcomes of Syrian refugees: a case–control study in a tertiary care hospital in Istanbul, Turkey. Arch Gynecol Obstet. 2017;295(1):45-50.
30. Uslu HS, Bülbül A. Prematüre bebek nasıl doğsun? Journal of Academic Research in Medicine. 2016; 6(3).
31. Tarakçi N, Yilmaz Fh, Gültekin Nd, Altunhan H. Yenidoğan yoğun bakim ünitesinde takip edilen hastalarin retrospektif değerlendirilmesi. Kocatepe Tıp Dergisi.2020;21(1):17-23.
32. Arıbaş S. 2008-2009 yıllarında hastanemiz yenidoğan yoğun bakım ünitesine solunum sıkıntısı nedeniyle başvuran hastaların retrospektif olarak incelenmesi. [Yayınlanmamış tıpta uzmanlık tezi]. [Konya]: Necmettin Erbakan Üniversitesi; 2019.
33. Jiang M, Mishu MM, Lu D, Yin X. A case control study of risk factors and neonatal outcomes of preterm birth. Taiwan J Obstet Gynecol. 2018;57(6):814-8. doi: 10.1016/j.tjog.2018.10.008.
34. Platt MJ. Outcomes in preterm infants. Public Health. 2014;128(5):399-403. doi: https://doi.org/10.1016/j.puhe.2014.03.010.
35. Khanjani S, MacIntyre DA, Bennett PR. 173 - Pathophysiology of Preterm Birth. In: Polin RA, Abman SH, Rowitch DH, Benitz WE, Fox WW, editors. Fetal and Neonatal Physiology (Fifth Edition): Elsevier; 2017. p. 1732-7.e2.
36. Roman A, Ramirez A, Fox NS. Prevention of preterm birth in twin pregnancies. Am J Obstet Gynecol MFM. 2021:100551. doi: https://doi.org/10.1016/j.ajogmf.2021.100551