EN
TR
İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği
Öz
Amaç: Bu çalışmada, irritabl bağırsak sendromu olan bireylerin mevcut sağlık durumlarına yönelik beslenme ve yaşam kalitelerinin niteliksel olarak araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, 13 Mayıs-16 Eylül 2019 tarihleri arasında 20 irritabl bağırsak sendromu olan birey ile yürütülmüştür. Bireyler ile yüz-yüze derinlemesine gerçekleştirilen görüşmelerde yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Görüşmelerde bireylerin beslenme ve yaşam kalitelerine yönelik açık uçlu sorular sorulmuştur. Niteliksel verilerin analiz edilmesinde yorumlayıcı fenomenolojik analiz yöntemi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan bireylerin cevaplarından elde edilen veriler dört ana tema altında kategorize edilmiştir. Bu temalar sırasıyla 1. Tedavi alternatifleri ile ilgili düşünce ve deneyimler, 2. Beslenme alışkanlıkları ve iştah durumuna etkisi, 3. Verilen diyet ile ilgili duygu, düşünce ve deneyimler, 4. Hastalığın günlük yaşama etkisi başlıklarından oluşmuştur. Bireylerden bazıları doktor/diyetisyen önerileri dışında alternatif tedavi yöntemi arayışına girdiklerini belirtmişlerdir. Bireyler İBS semptomları nedeni ile beslenme alışkanlıklarında ve iştah durumlarında değişiklik olduğunu bildirmişlerdir.
Sonuç: İrritabl bağırsak sendromlu bireylerde tıbbi beslenme tedavisine yönelik farkındalığın artırılmasının bireylerin yaşam kalitelerinin artmasına katkı sağlayabileceği saptanmıştır. Hastalığın kramp, ağrı, şişkinlik, gaz, ishal veya kabızlık gibi günlük yaşamdaki olumsuz etkilerinin azaltılması, sağlık profesyonellerinin irritabl bağırsak sendromu tedavi eğitiminde hedeflerine ulaşmalarına katkı sağlayabilir.
Anahtar Kelimeler
Teşekkür
Bireylerin çalışmaya katılmalarındaki yardımlarından dolayı Diyetisyen TENEKECİ'ye teşekkür ederiz. Ayrıca, bu çalışmaya katıldıkları için İBS hastalarına teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Defrees DN, Bailey J. Irritable bowel syndrome: epidemiology, pathophysiology, diagnosis, and treatment. Prim. Care- Clin. Off. Pract. 2017 Dec 1;44(4):655-71.
- Hayes PA, Fraher MH, Quigley EM. Irritable bowel syndrome: the role of food in pathogenesis and management. J. Gastroenterol. Hepatol. 2014 Mar;10(3):164.
- Enck P, Aziz Q, Barbara G, Farmer AD, Fukudo S, Mayer EA, Niesler B, Quigley EM, Rajilić-Stojanović M, Schemann M, Schwille-Kiuntke J, Simren M, Zipfel S, Spiller RC. Irritable bowel syndrome. Nat Rev Dis Primers. 2016 Mar 24;2:16014.
- Lovell RM, Ford AC. Global prevalence of and risk factors for irritable bowel syndrome: a meta-analysis. J. Gastroenterol. Hepatol. 2012 Jul 1;10(7):712-21.
- Celebi S, Acik Y, Deveci SE, Bahcecioglu IH, Ayar A, Demir A, Durukan P. Epidemiological features of irritable bowel syndrome in a Turkish urban society. J. Gastroenterol. Hepatol. 2004 Jul;19(7):738-43.
- Karaman N, Türkay C, Yönem O. Irritable bowel syndrome prevalence in city center of Sivas. Turk J Gastroenterol. 2003 Jun 1;14(2):128-31.
- Frändemark Å, Törnblom H, Jakobsson S, Simrén M. Work productivity and activity impairment in irritable bowel syndrome (IBS): a multifaceted problem. Am. J. Gastroenterol. 2018 Oct 1;113(10):1540-9.
- Shorey S, Demutska A, Chan V, Siah KT. Adults living with irritable bowel syndrome (IBS): A qualitative systematic review. J. Psychosom. Res. 2021 Jan 1; 140:110289.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
13 Temmuz 2023
Yayımlanma Tarihi
21 Haziran 2023
Gönderilme Tarihi
11 Kasım 2022
Kabul Tarihi
11 Mayıs 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 8 Sayı: 2
APA
Aslan Çin, N. N., Şahin, K., & Yardımcı, H. (2023). İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 8(2), 381-386. https://izlik.org/JA28JU92HT
AMA
1.Aslan Çin NN, Şahin K, Yardımcı H. İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği. İKÇÜSBFD. 2023;8(2):381-386. https://izlik.org/JA28JU92HT
Chicago
Aslan Çin, Nazlı Nur, Kezban Şahin, ve Hülya Yardımcı. 2023. “İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 8 (2): 381-86. https://izlik.org/JA28JU92HT.
EndNote
Aslan Çin NN, Şahin K, Yardımcı H (01 Haziran 2023) İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 8 2 381–386.
IEEE
[1]N. N. Aslan Çin, K. Şahin, ve H. Yardımcı, “İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği”, İKÇÜSBFD, c. 8, sy 2, ss. 381–386, Haz. 2023, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28JU92HT
ISNAD
Aslan Çin, Nazlı Nur - Şahin, Kezban - Yardımcı, Hülya. “İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 8/2 (01 Haziran 2023): 381-386. https://izlik.org/JA28JU92HT.
JAMA
1.Aslan Çin NN, Şahin K, Yardımcı H. İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği. İKÇÜSBFD. 2023;8:381–386.
MLA
Aslan Çin, Nazlı Nur, vd. “İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 8, sy 2, Haziran 2023, ss. 381-6, https://izlik.org/JA28JU92HT.
Vancouver
1.Nazlı Nur Aslan Çin, Kezban Şahin, Hülya Yardımcı. İrritabl Bağırsak Sendromlu Bireylerin Beslenme ve Yaşam Kaliteleri: Niteliksel Araştırma Örneği. İKÇÜSBFD [Internet]. 01 Haziran 2023;8(2):381-6. Erişim adresi: https://izlik.org/JA28JU92HT
