Derleme

Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki

Cilt: 11 Sayı: 1 28 Ocak 2026
PDF İndir
TR EN

Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki

Öz

Diabetes mellitus ve menopoz, kadın sağlığını önemli ölçüde etkileyen ve birbirleriyle karmaşık bir ilişki içinde olan süreçlerdir. Diyabetin varlığı over fonksiyonlarını olumsuz etkileyerek menopozun erken başlamasına neden olabilirken, menopoz da hormonal değişiklikler yoluyla insülin direncini artırarak tip 2 diabetes mellitus riskini yükseltebilir. Menopozda vazomotor semptomların şiddeti tip 2 diabetes mellitus gelişme riskini arttırırken, gelişen ürogenital semptomlar da diyabetin etkisiyle daha da artış gösterebilir. Menopoz döneminde östrojen seviyelerinin azalması, metabolik değişiklikler, merkezi yağ birikimi ve kardiyovasküler hastalık riskini artırırken, diyabet bu etkileri daha da şiddetlendirebilir. Ayrıca menopozdaki kadınlarda östrojen eksikliği kemik kaybına ve kemik yapısının bozulmasına yol açarak osteoporotik kırık riskini artırırken diyabetin eşlik etmesiyle kemik mikroyapısı da bozularak kırık ve osteoporoz riski daha da artabilmektedir. Aynı zamanda diyabet ve menopoz birlikteliği östrojen seviyelerindeki düşüş ve diyabetin neden olduğu sinir hasarı, menopozal kadınların cinsel sağlık sorunlarında artışa da yol açabilir. Bu nedenle, diyabetli menopozal kadınların sağlık yönetimi; glisemik kontrol, vazomotor ve ürogenital semptomların yönetimi, kardiyovasküler sağlık, kemik sağlığı, cinsel sağlık ve yaşam kalitesini korumaya yönelik bütüncül bir yaklaşım gerektirir. Hormon replasman tedavisi ve yaşam tarzı değişiklikleri, bu süreçlerin olumsuz etkilerini hafifletmek için önemli stratejiler arasında yer almaktadır. Bu derlemede, diyabet ve menopoz arasındaki karşılıklı etkileşim ile kadın sağlığı üzerindeki etkileri ve diyabetli menopozal kadınların yönetimi literatür doğrultusunda ele alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. American Diabetes Association. Diagnosis and classification of diabetes mellitus. Diabetes Care. 2006 Jan;29 (Suppl 1):43-8.
  2. International Diabetes Federation. IDF Diabetes Atlas [Internet]. 11th ed. Brussels: International Diabetes Federation; 2025 [cited 2025 May 8]. Available from: https://www.diabetesatlas.org/resources/idf-diabetes-atlas-2025/
  3. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Data and research on diabetes [Internet]. Atlanta (GA): CDC; [updated 2024 Dec 13; cited 2025 Jan 17]. Available from: https://www.cdc.gov/diabetes/php/data-research/index.html
  4. Kaymak Y, Tırnaksız F. Menapoz ve deri. Turkiye Klinikleri J Med Sci. 2006;26(6):675-84.
  5. American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG). Updated guidelines for management of cervical cancer screening abnormalities [Internet]. Washington (DC): ACOG; 2020 Oct [cited 2025 Jan 20]. Available from: https://www.acog.org/clinical/clinical-guidance/practice-advisory/articles/2020/10/updated
  6. Anagnostis P, Christou K, Artzouchaltzi AM, Gkekas NK, Kosmidou N, Siolos P, et al. Early menopause and premature ovarian insufficiency are associated with increased risk of type 2 diabetes: a systematic review and meta-analysis. Eur J Endocrinol. 2019;180(1):41-50. DOI: 10.1530/EJE-18-0602.
  7. Paschou SA, Papanas N, Kandaraki EA, Maltezos E, Tsatsoulis A, Lambrinoudaki I. Diabetes in Menopause: Risks and Management. Curr Vasc Pharmacol. 2019;17(6):556-63. DOI: 10.2174/1570161116666180625124405.
  8. LeBlanc ES, Desai M, Perrin N, Van Marter J, Nee R, Weitlauf JC. Reproductive history and risk of type 2 diabetes mellitus in postmenopausal women: findings from the Women's Health Initiative. Menopause. 2017;24(1):64-72. DOI:10.1097/GME.0000000000000714.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Doğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

28 Ocak 2026

Gönderilme Tarihi

14 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

19 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 11 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Bilgiç, D., & Sıdan, M. (2026). Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 11(1), 217-227. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1699367
AMA
1.Bilgiç D, Sıdan M. Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki. İKÇÜSBFD. 2026;11(1):217-227. doi:10.61399/ikcusbfd.1699367
Chicago
Bilgiç, Dilek, ve Melissa Sıdan. 2026. “Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 (1): 217-27. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1699367.
EndNote
Bilgiç D, Sıdan M (01 Ocak 2026) Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11 1 217–227.
IEEE
[1]D. Bilgiç ve M. Sıdan, “Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki”, İKÇÜSBFD, c. 11, sy 1, ss. 217–227, Oca. 2026, doi: 10.61399/ikcusbfd.1699367.
ISNAD
Bilgiç, Dilek - Sıdan, Melissa. “Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 11/1 (01 Ocak 2026): 217-227. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1699367.
JAMA
1.Bilgiç D, Sıdan M. Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki. İKÇÜSBFD. 2026;11:217–227.
MLA
Bilgiç, Dilek, ve Melissa Sıdan. “Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki”. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, c. 11, sy 1, Ocak 2026, ss. 217-2, doi:10.61399/ikcusbfd.1699367.
Vancouver
1.Dilek Bilgiç, Melissa Sıdan. Menopoz ve Diyabet: Kadın Sağlığında Çift Yönlü Bir İlişki. İKÇÜSBFD. 01 Ocak 2026;11(1):217-2. doi:10.61399/ikcusbfd.1699367