Araştırma Makalesi

Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz

Sayı: Yeni Medya Çalışmaları 28 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz

Öz

Bu çalışma, Türkiye’de dijital feminizm olgusunu ve kadınların ataerkiye karşı direniş pratiklerinin, X platformundaki paylaşım trendleri temelinde nasıl biçimlendiğini incelemektedir. Takipçi sayısı ve platformda aktif olma/düzenli paylaşım kriterleri doğrultusunda seçilen üç feminist X hesabından elde edilen veriler ışığında, Türkiye’de feminist içerik üreten ve paylaşan öznelerin çevrimiçi etkinlikleri nitel ve nicel yöntemlerle analiz edilmiştir. Çalışma kapsamında belirlenen feminist hesapların ve hashtag kampanyalarının paylaşımları içerik analiziyle incelenmiş; ortaya çıkan temalar, etkileşim istatistikleri ve zaman içinde trend olan konular saptanmıştır. Kruskal Wallis testine göre X’te aktif olan KCDP, KADAV ve EŞİK hesapları; yorum, retweet, beğeni ve görüntülenme oranları bakımından istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar göstermektedir (p<0.05). Trendlere bakıldığında en fazla etkileşimin yaratıldığı temaların kadın cinayetleri, beden ve sağlık politikaları, erkek şiddeti ve toplumsal tahakküm olduğu belirlenmiştir. İçerik analizine göre; cinsiyete dayalı şiddet ve hak ihlalleri, feminist kolektif eylem ve dayanışma, yasal haklar ve politik mücadele, ekonomik ve sağlık temelli eşitsizlikler, eğitim ve güçlenme, kriz döneminde kadınlar temaları ortaya çıkmıştır. Dijital platformlarda üretilen feminist söylem, toplumsal cinsiyet eşitliği mücadelesine yeni bir kamusal alan açmış ve çevrimiçi dayanışmanın somut eylemlere dönüşmüştür. Bu yönüyle çalışma, dijital feminizmin Türkiye’deki güncel durumunu ortaya koyarken, X platformunda etkileşim metriklerinin, trendlerin ve içeriklerin bir arada alındığı sınırlı sayıdaki çalışmalardan olup gelecekteki araştırmalara zemin hazırlamayı hedeflemiştir.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Bu araştırma makalesinin verileri anket veya mülakat teknikleri kullanılarak elde edilmediğinden etik kurul izni gerekmemiştir.

Kaynakça

  1. Agamben, G. (2005). State of Exception, K. Attell (Çev.), USA: University of Chicago Press.
  2. Aksu, O. (2017). Yeni Toplumsal Hareketler Bağlamında Sosyal Medya Kullanımı Analizi: Kadın Dernekleri, Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 3(3), 146-159.
  3. Alikılıç, Ö., Baş, Ş. (2019). Dijital Feminizm: Hashtag’in Cinsiyeti, Fe Dergi, 11(1), 89-111.
  4. Altınay, R. E. (2014). “There Is A Massacre of Women”: Violence Against Women, Feminist Activism, and Hashtags in Turkey, Feminist Media Studies, 14(6), 1102-1103.
  5. Altuntaş, B., Alemdar, M. Y. (2022). Dijital Feminist Aktivizmde İletişim Ağı Olarak Twitter Kullanımı, Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 10(2), 862-891.
  6. Amnesty International. (2018). Toxic Twitter – Women’s Experiences of Violence and Abuse On Twitter. https://www.amnesty.org/en/latest/research/2018/03/online-violence-against-women/ (Erişim: 20.05.2025).
  7. Annisa, R. (2021). Digital Feminist Activism: Analyzing Jakarta Feminist As A Collective Identity, Resources, Network, Information Dissemination, and Mobilization, Jurnal Sosiologi Dialektika, 16(2), 175-186.
  8. Banerjee, S., Kankaria, L. (2022). Networking Voices Against Violence: Online Activism and Transnational Feminism in Local-Global Contexts, Wagadu: A Journal of Transnational Women's & Gender Studies, 24(1), 81-97.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Cinsiyet Sosyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

30 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

1 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: Yeni Medya Çalışmaları

Kaynak Göster

APA
Çıngıloğlu, U., & Gökkaya, Y. C. (2025). Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz. İmgelem, Yeni Medya Çalışmaları, 269-314. https://doi.org/10.53791/imgelem.1709322
AMA
1.Çıngıloğlu U, Gökkaya YC. Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz. İMGELEM. 2025;(Yeni Medya Çalışmaları):269-314. doi:10.53791/imgelem.1709322
Chicago
Çıngıloğlu, Uğur, ve Yusuf Can Gökkaya. 2025. “Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz”. İmgelem, sy Yeni Medya Çalışmaları: 269-314. https://doi.org/10.53791/imgelem.1709322.
EndNote
Çıngıloğlu U, Gökkaya YC (01 Eylül 2025) Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz. İmgelem Yeni Medya Çalışmaları 269–314.
IEEE
[1]U. Çıngıloğlu ve Y. C. Gökkaya, “Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz”, İMGELEM, sy Yeni Medya Çalışmaları, ss. 269–314, Eyl. 2025, doi: 10.53791/imgelem.1709322.
ISNAD
Çıngıloğlu, Uğur - Gökkaya, Yusuf Can. “Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz”. İmgelem. Yeni Medya Çalışmaları (01 Eylül 2025): 269-314. https://doi.org/10.53791/imgelem.1709322.
JAMA
1.Çıngıloğlu U, Gökkaya YC. Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz. İMGELEM. 2025;:269–314.
MLA
Çıngıloğlu, Uğur, ve Yusuf Can Gökkaya. “Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz”. İmgelem, sy Yeni Medya Çalışmaları, Eylül 2025, ss. 269-14, doi:10.53791/imgelem.1709322.
Vancouver
1.Uğur Çıngıloğlu, Yusuf Can Gökkaya. Dijital Feminizm ve Kadın Direnişi Pratikleri: Türkiye’deki Feminist X (Eski Adıyla Twitter) Hesapları Üzerine Karma Yöntemli Bir Analiz. İMGELEM. 01 Eylül 2025;(Yeni Medya Çalışmaları):269-314. doi:10.53791/imgelem.1709322

Cited By

This work licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
Please click here to contact the publisher.