DEĞİŞEN DÜNYA DÜZENİNE BAĞLI OLARAK DEĞİŞEN ULUSLARARASI GÜVENLİK ALGISI

Güvenlik kavramının tanımı, devletlerin ya da toplulukların kendi birliklerini ve bağımsızlıklarını koruma becerisi şeklinde yapılmaktadır. Güvenlik olgusunu küresel bağlamda değerlendiren yaklaşımlar ise ulusaldan ziyade uluslararası güvenlikle sorumlulukların mevcut olduğuna vurgu yapmaktadır. Ama güvenliğin bir devletin kendi varlığını koruması ve sürdürmesi ile doğrudan ilişkili olduğunu da unutmamak gerekmektedir. Uluslararası güvenlik kavramına tarihsel perspektiften bakıldığı zaman güvenliğin geçmişten bugüne devamlı biri değişim ve dönüşüm içinde olduğu görülecektir. Uluslararası sistemin yapısında ortaya çıkan değişimler toplumların ve devletlerin yapılarında etkili olmakta ve buna bağlı olarak da değişen toplum ve devlet yapıları da uluslararası sistemde değişikliklere neden olmaktadır. Bu etkileşim ve değişim hem uluslararası sistem hem de devlet boyutunda güvenlik anlayışını dönüştürmektedir. Uluslararası güvenlik, uluslararası sistemdeki bütün aktörlerin algılamalarına paralel olarak ortaya koydukları davranışlarla bölgesel ve küresel kuruluşlar vasıtasıyla oluşturulan ve sürdürülen evrensel prensipler çerçevesinde üzerinde durulan bir kavram olarak ortaya çıkmıştır. Soğuk Savaş döneminde sürekli olarak askeri güçle ilişkili olarak ele alınan tehdit algılamaları, Soğuk Savaş’tan sonraki dönemde küreselleşmenin etkileriyle birlikte çeşitlilik kazanmış; kavram, bu bağlamda genişlemiş ve derinleşmiştir. 11 Eylül’de yaşanan terör olayları, güvenlik kavramının kapsamını örgütlü suç şebekeleri, küresel terör, uyuşturucu, insan ve silah ticareti, dinsel ve etnik kökenli çatışmalar, artan kitle imha silahları ve yasadışı göç gibi tehditlerle iyice genişletmiştir. Bu tarihten sonra “terörle mücadele” konusu, uluslararası ilişkiler gündeminin merkezine yerleşmiştir.