Araştırma Makalesi

Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme

Cilt: 10 Sayı: 2 30 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme

Öz

Ticari hayatta kredinin güvencesi ayni teminatlar borçlunun bizzat kendisi verebilir. Üçüncü kişiler, kredi borcu için verebileceği, taşınır rehni ve gayrimenkul ipoteği gibi ayni teminatlar yanında kefalet ve garanti gibi şahsi teminatlarda verilebilir. Bu teminatların teslim edilmesi geçerlilik şartıdır (TMK m. 939, f. I). Teslim şartı, rehin kurulması halinde işletmenin olağan faaliyetini sürdüremez hale gelebilir. Küçük ve orta büyüklükteki işletmelerin teminat ihtiyacını karşılamak ve böylece finansmana erişmelerini kolaylaştırmak amacı ile Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanunu (TİTRK) yasalaştırılmıştır. TİTRK ile işletmeye tahsis edilmiş taşınır ve hakların, alacaklıya teslim edilmeksizin, merkezi bir sicile tescil edilmek sureti tek başına veya bir bütün olarak rehin edilmelerine imkân sağlanmıştır. TİTRK m. 5, f. 5-p hükmü bütün hakların rehin edilebileceğini düzenlemektedir. Ancak, işletmeye tahsis edilen şirket paylarının diğer unsurlar ile bir bütün halinde rehin edilmesinde sorun çıkmazken, şirket paylarının tek işlemle rehin edilmesi halinde söz konusu payların taşınır kapsamında olduğunu ispatlamak gerekir. TİTRK m. 5, f. 5-ö’de ise üçüncü kişilerdeki taşınır varlık, hak ve paylı mülkiyet haklarının rehin edilebileceği düzenlenmiştir. Ayrıca, her türlü sözleşmeden doğan mevcut veya müstakbel alacakların da rehin sözleşmesinin konusu olabileceği tanzim edilmiştir. Bu hükme paralel olarak genel hükümlerde de alacaklar ve diğer hakların rehin edilebileceği düzenlenmiştir (TMK m. 954, f. I). Zira ortakların taahhüt edip ödedikleri sermaye tüzel kişilerin mülkiyetinde olmakla birlikte karşılıksız değildir. Ortaklar, şirketlere koyduğu bu sermayelerin karşılığında bir paya sahip olurlar. Şirket ortakları, koydukları sermaye karşılığında sahip oldukları paylar malvarlığı hakkıdır. Bu itibarla, bu ortaklık payları üzerinde özel düzenlemeler varsa onlara uyarak, payın devir usullerine uyarak rehin edilebilir (TMK m. 955, f. III).

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ANTALYA, Gökhan/ACAR, Faruk, Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni, 3. Baskı, Aristo Yayınları, İstanbul, 2020.
  2. ARSLANLI, Halil, Kollektif ve Komandit Şirketler (Ders Kitabı), 2. Bası, İstanbul Fakülteler Matbaası, İstanbul,1960.
  3. ARVAS, Mehmet Mücahit; 6750 sayılı Kanuna Göre Rehne Konu Olabilecek Taşınırlar, Notev Vakfı Yayınları, Ankara, 2017.
  4. AYTAÇ, Zühtü, Sermaye Piyasası Hukuku ve Hisse Senetleri, Batider, Ankara, 1988.
  5. BARLAS, Nami, Adi Ortaklık Temeline Dayalı Sözleşme İlişkileri, 4. Bası, Vedat Kitapçılık, İstanbul, 2016.
  6. BEYAZIT, Fırat, Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu Kapsamında Rehin Sözleşmesi ve Hükümleri, On İki Levha, İstanbul, 2019.
  7. BİLGİLİ, Fatih/DEMİRKAPI, Ertan, Şirketler Hukuku, (6335 Sayılı Kanun’la Değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na göre) 9. B, Dora Yayıncılık, Bursa, 2013.
  8. ÇIĞŞAR, Melis Gizem, Limited Şirket Esas Sermaye Payının Rehni, Seçkin Yayıncılık, Ankara, 2019.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hukuk (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

22 Mart 2025

Kabul Tarihi

14 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Oğuz, S. (2025). Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 10(2), 957-994. https://doi.org/10.58733/imhfd.1663137
AMA
1.Oğuz S. Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme. İMHFD. 2025;10(2):957-994. doi:10.58733/imhfd.1663137
Chicago
Oğuz, Sefer. 2025. “Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme”. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 10 (2): 957-94. https://doi.org/10.58733/imhfd.1663137.
EndNote
Oğuz S (01 Eylül 2025) Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 10 2 957–994.
IEEE
[1]S. Oğuz, “Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme”, İMHFD, c. 10, sy 2, ss. 957–994, Eyl. 2025, doi: 10.58733/imhfd.1663137.
ISNAD
Oğuz, Sefer. “Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme”. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 10/2 (01 Eylül 2025): 957-994. https://doi.org/10.58733/imhfd.1663137.
JAMA
1.Oğuz S. Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme. İMHFD. 2025;10:957–994.
MLA
Oğuz, Sefer. “Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme”. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, c. 10, sy 2, Eylül 2025, ss. 957-94, doi:10.58733/imhfd.1663137.
Vancouver
1.Sefer Oğuz. Ticari İşlerde Taşınır Rehni Kanununa Göre Şahıs Şirketlerinde Sermaye Payı ile Sermaye Şirketinin Senede Bağlanmamış (Çıplak) Paylarının Rehin Edilebilmesi Konusunda Değerlendirme. İMHFD. 01 Eylül 2025;10(2):957-94. doi:10.58733/imhfd.1663137