Siber Güvenlik Başkanlığının Düzenlenişine Dair Değerlendirme

Öz

Son yıllarda hızlanan teknolojik gelişmeler, Türkiye Cumhuriyeti idari teşkilatında yeni idare ya da idari birimlerin kurulmasına gerektirmiştir. Siber Güvenlik Başkanlığı bu kapsamda yakın zamanda bir kamu tüzel kişiliği olarak idari teşkilata dahil olmuştur. Başkanlığın idare hukukuna getirdiği tek yenilik faaliyet alanıyla ilgili olmayıp düzenleniş biçimi de başlı başına önem arz etmektedir. Zira 2017 Anayasa değişikliğinden bu yana kamu tüzel kişileri, Anayasa’nın kanunla düzenlenmesini öngördüğü konular dahil olmak üzere büyük ölçüde Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile düzenlenmektedir. Siber Güvenlik Başkanlığı ise Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kurulmakla beraber adeta eleştiriler dikkate alınmışçasına kanunla düzenlenmesi öngörülen konulara bakımından büyük ölçüde kanunla düzenlenmiştir. Bu farklılık Siber Güvenlik Başkanlığının düzenlenişinin, kanun koyucu ve yürütmenin eleştirileri gerçekten dikkate alıp almadığı sorusunu akla getirmiştir. Bu sorunun cevabını bulmak üzere makalede Siber Güvenlik Başkanlığının görev ve yetkileri ile personeliyle ilgili hususların düzenlenişi değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme göstermiştir ki, Anayasa’da kanunla düzenlenmesi öngörülen konuların büyük ölçüde kanunla düzenlenmiş olması, Anayasa’daki hükümlerin amaçlarına ulaşmak için yeterli olamamaktadır.

Anahtar Kelimeler

• siber güvenlik
• idari teşkilat
• hukuki belirlilik
• idarenin kanuniliği
• kamu personeli.

An Assessment on the Establishment of the Cybersecurity Presidency

Öz

Recent technological advancements have necessitated the establishment of new public administrations within the administrative organization of the Republic of Turkey. The Cyber Security Presidency has recently been incorporated into the administrative organization as a public legal entity. The novelty brought by the Presidency to administrative law is not only related to its field of activity but also to its organizational structure. Since the 2017 constitutional amendment, public legal entities have largely been regulated by the Presidential Decree (CBK), including matters that the Constitution stipulates should be regulated by law. However, the Cyber Security Presidency, although established by a CBK, is largely regulated by law in areas where legal regulation is anticipated. This difference raises questions about whether the legislative and executive branches truly consider criticisms in the organization of the Cyber Security Presidency. To answer this question, the article evaluates the regulation of the Presidency's duties, powers, and personnel. This evaluation shows that despite many constitutional provisions being regulated by law, they are insufficient to achieve the purposes intended by the Constitution.

Anahtar Kelimeler

• cyber security
• administrative organization
• legal certainty
• legality of administration
• public personnel.

Kaynakça

1. Akartürk, Ekrem Ali; Küçük, Tevfik Sönmez, Güçlendirilmiş Parlamenter Sistem, Adalet Yayınevi, Ankara, 2021.
2. Bertuzzi Luca, OECD Updates Definition of Artificial Intelligence ‘to Inform EU’s AI Act, euractiv, 09.11.2023, https://www.euractiv.com/section/artificial-intelligence/news/oecd-updates-definition-of-artificial-intelligence-to-inform-eus-ai-act/ (01.02.2025).
3. Bilgehan, A. Deniz, Siber Alanda Sunulan Kamu Hizmetinde Erişilebilirlik İlkesi, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2025.
4. Boyar, Oya, “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ve ‘Executive Orders’: Karşılaştırmalı Gözlemler”, Cumhurbaşkanlığı Sisteminde Yürütme Sempozyum Bildiri Kitabı, Marmara Üniversitesi Yayınevi, İstanbul, 2019, ss. 15-28.
5. Diler, Kübra İmran, Kamu Personel Hukukunda Liyakat İlkesi, Yüksek Lisans Tezi, Ulusal Tez Merkezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı, 2018.
6. Dunbay, Seda, “Yürütmenin Büyümesi Sorunsalı Karşısında Liberal Demokrasilerin Geleceğine İlişkin Kısa Bir Değerlendirme”, Ed. Zülfiye Yılmaz, Cumhuriyetin Yüzüncü Yılına Kadın Hukukçuların Armağanı: Kamu Hukukunun Temel Sorunları ve Eleştirel Hukuk Çalışmalarına Bir Katkı, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2023, ss. 111-131.
7. Duran, Lütfi, İdare Hukuku Ders Notları, Fakülteler Matbaası, İstanbul, 1982.
8. European Commission, Digital Public Administration Factsheet 2022 Türkiye, 02.08.2022, https://joinup.ec.europa.eu/sites/default/files/inline-files/DPA_Factsheets_2022_T%C3%BCrkiye_vFinal_0.pdf (02.03.2025).

9. Gençay, Sevgili; Fatma Didem, “Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Karşılıklı Mahfuz Alanları Meselesi”, Ed. Oktay Uygun, Egemen Esen, Cumhurbaşkanının İşlemleri Hukuki Niteliği, Normlar Hiyerarşisindeki Yeri ve Denetimi - Kamu Hukukçuları Platformu VIII. Toplantısı Tam Metin Bildiri Kitabı, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2020, ss. 237-274.
10. İfade Özgürlüğü Derneği, Siber Güvenlik Kanunu Teklifi: Tehlikenin Farkında Mısınız?, 16.01.2025, https://ifade.org.tr/siber-guvenlik-kanunu-teklifi-tehlikenin-farkinda-misiniz/(15.02.2025).
11. İriş, Halil İbrahim, Üst Kademe Kamu Yöneticilerinin Atanmaları, Nitelikleri ve Görevlerinin Sona Ermesi, Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı, 2020.
12. Kağıtçıoğlu, Mutlu, “Türk Kamu Personel Rejiminin Durumu: Türbülans Zamanları”, Prof. Dr. Saim Üstündağ Anısına Seçme Yazılar, Dora, 2024.
13. Kaman, Nur, “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ve Kamu Personel Hukukuna Etkileri”, Cumhurbaşkanlığı Sisteminde Yürütme Sempozyum Bildiri Kitabı, Marmara Üniversitesi Yayınevi, İstanbul, 2019, ss. 85-95.
14. Kaman, Nur, “Kamu Personeli”, Ed. Nur Kaman, İdare Hukuku, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2024, ss. 405- 413.
15. Kanadoğlu, Osman Korkut; Duygun, Ahmet Mert, Anayasa Hukukunun Genel Esasları, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2025.
16. Karasoy, Hasan Alpay; Babaoğlu, Pelin, “Türkiye’de Siber Güvenlik: Yasal ve Kurumsal Altyapı”, Yasama Dergisi, Sayı 44, Temmuz-Aralık 2021.
17. Koç, Meltem, Cumhurbaşkanı’nın Düzenleme Yetkisi Açısından Üst Kademe Kamu Yöneticilerinin Atanma Usul ve Esasları, Yüksek Lisans Tezi, Ulusal Tez Merkezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı, 2022.
18. Kurnaz, Işıl, “Dijital Disiplin Toplumundan Dijital Gözetim Toplumuna Doğru Anayasa Mahkemesi’nin Bir Katkısı mı? Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nın Yetkisine Dair 14 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin Anayasallık Denetimine Dair Bir İnceleme”, Anayasa Hukuku Dergisi, Cilt 10, Sayı 20, 2021, ss. 489-506.
19. Özdemir, Halit Eyüp, “Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Hukuki Çerçevesi”, İstanbul Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt 6, Sayı 1, 2019, ss. 265-282.
20. Passeron, Serge; Trotabas, Louis, L’autonomie de gestion des établissements publics nationaux, LGDJ, Paris, 1968.
21. Regourd, Serge, L’acte de tutelle en droit administratif, LGDJ, Paris, 1982.
22. Sever, Dilşad Çiğdem, “Cumhurbaşkanının Teşkilatlanma Konusundaki Yetkileri ya da ‘Parthenogenesis’ Olmak”, Ed. Oktay Uygun, Egemen Esen, Cumhurbaşkanının İşlemleri Hukuki Niteliği, Normlar Hiyerarşisindeki Yeri ve Denetimi - Kamu Hukukçuları Platformu VIII. Toplantısı Tam Metin Bildiri Kitabı, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2020, ss. 353-389.
23. Sever, Dilşad Çiğdem, Anayasa Mahkemesi Kararları Işığında İdare Hukukunda Kanuna Dayanma İlkesi, Turhan Kitabevi, Ankara, 2021.
24. Sobacı, Mehmet Zahid; Köseoğlu, Özer, “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sisteminde Üst Kademe Yöneticiler”, İstanbul, SETA, 2018, https://www.setav.org/rapor/raporcumhurbaskanligi-hukumet-sisteminde-ust-kademe-yoneticileri (15.02.2025).
25. Tansuğ, Çağla, İdari Faaliyetlerde İşlenen Kişisel Verilerin İdare Tarafından Korunması, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2023.
26. Tekinsoy, Ayhan, “Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Yürütmenin Mahfuz Düzenleme Yetkisi Açısından Değerlendirilmesi”, Ed. Oktay Uygun, Egemen Esen, Cumhurbaşkanının İşlemleri Hukuki Niteliği, Normlar Hiyerarşisindeki Yeri ve Denetimi - Kamu Hukukçuları Platformu VIII. Toplantısı Tam Metin Bildiri Kitabı, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2020, ss. 389-413.
27. Türkiye Büyük Millet Meclisi, Siber Güvenlik Kanunu Teklifi (2/2860) ve Milli Savunma Komisyonu Raporu, 7545 § (2025).
28. Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi, Anasayfa, https:// cbddo.gov.tr/ (14.03.2025).
29. Veale, Michael; Brown, Ian, “Cybersecurity”, Internet Policy Review, Cilt 9, Sayı 4, 2020, ss. 1-22.
30. Yavuz-Yayla, Ebru, “Yeni Siyasal Rejimin Alameti Farikası Olarak Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ve Anayasa Mahkemesi”, Ed. Osman Korkut Kanadoğlu, Merve Duysak, Ahmet Mert Duygun, Güray Türker, Anayasa Mahkemesinin Temel Kararları Cilt I, On İki Levha Yayınları, İstanbul, 2024.
31. Yıldırım, Turan, “Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri”, Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Cilt 23, Sayı 2, 2017, ss. 13-28.
32. Yıldırım, Turan, Türkiye’nin İdari Teşkilatı, 5. Bası, Alkım, İstanbul, 2007.
33. Yücel, Bülent, “‘Cumhurbaşkanlığı Yönetim Sisteminin’ Anayasal Kurgusu”, Anayasa Hukuku Dergisi, Cilt 13, Sayı 26, 2024, ss. 285-320.