EXISTENCE LEVELS OF RADIATION SUBJECT IN TURKEY’S SCHOOL BOOKS

Öz

Due to the crucial outcomes of “radiation” which become widespread in every sphere of the life by artefacts in the last century and is exposed by people in daily life are considered; this research aims to identify to what extent topic of the radiation takes place in current curriculum of the Turkish Schools. This research in which qualitative research methodology was used was conducted with the help of analysis of documents. Within the scope of the research, syllabus of the Science lesson/course (3rd, 4th, 5th 6th 7th and 8th grade), Social studies lesson (1st, 2nd and 3rd grade) at the level of elementary and middle school, the syllabus and the student books of the physics, chemistry and biology lessons at the level of high school were analyzed. Content analysis was performed on the data of the study. . The education about the topic of radiation at early ages is important. As a result of the analysis of the data, it is realized that the topic of the radiation does not take place sufficiently in the syllabus of the elementary and middle schools. In addition to that, compared to syllabus of the middle schools, the syllabus of the elementary schools includes topic of the radiation much more shallowlyTherefore, the syllabus of the elementary and middle schools should include topic of the radiation in extensive manner.

Anahtar Kelimeler

• Radiation, curriculum, school books

TÜRKİYE’DEKİ OKUL KİTAPLARINDA RADYASYON KONUSUNUN YER ALMA DÜZEYİ

Öz

Çalışmada gündelik hayatta doğal olarak sürekli maruz kalınan ve son yüzyılda da yapay olarak hayatımıza giren radyasyon konusunun Türkiye’deki mevcut programda yer alma düzeyi araştırılmıştır. Nitel araştırma yöntemi kullanılan çalışma doküman incelemesi yapılarak oluşturulmuştur. Çalışma kapsamında İlköğretim Kurumları (İlkokullar ve Ortaokullar) Fen Bilimleri Dersi (3, 4, 5, 6, 7 ve 8. sınıflar), Hayat Bilgisi Dersi (1.,2. ve 3. Sınıflar) , Sosyal Bilgiler Dersi (4 ve 5. Sınıflar) Öğretim Programları, Lise Fizik, Kimya ve Biyoloji Dersi Öğretim Programları ve ders kitapları incelenmiştir. Araştırma verileri içerik analizi ile çözümlenmiştir. Radyasyonun eğitimine erken yaşlarda başlanması çok önemlidir. Verilerin analizi sonucunda ilköğretimden başlanarak ortaöğretimin sonuna kadar radyasyon konusuna öğretim programlarında yeterince yer verilmediği anlaşılmıştır. İlköğretim programlarında konunun yeralma düzeyinin ortaöğretime kıyasla çok daha kısıtlı olduğu görülmüştür. Bu doğrultuda doğru bilginin öğrencilere ulaşmasını sağlayan okullardaki öğretim programlarında radyasyon konusuna daha fazla yer ayrılabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Radyasyon, müfredat, okul kitapları

Kaynakça

1. Arslanoğlu, A., Bilgin, S., Kubalı, Z., Ceyhan, M.N., İlhan, M., ve Maral, I. (2007). Radyolojik görüntüleme yöntemleri sırasında hastaların maruz kaldıkları iyonizan radyasyon dozu hakkında doktor ve intern doktorların bilgi düzeyi. Journal Diagnostic and Interventional Radiology,13, 53-55.
2. Colclough, N.D., Lock, R., and Soares, A. (2010). Pre-service teachers' subject knowledge of and attitudes about radioactivity and ionising radiation. International Journal of Science Education, 33, (3), 423-446.
3. Cooper, S., Yeo, S., and Zadnik, M., (2003).Australian students’ view on nuclear issue: Does teaching after prior beliefs. Physics Education, 38 (2), 123-129
4. Çepni, S.,(2007).Araştırma ve Proje Çalışmalarına Giriş (3.Baskı), Trabzon: Pegem A Yayıncılık.
5. Dekay,N., and Maidl, R. (2012, March). Exploring Learning Difficulties Associated with Understanding Ionizing Radiation. Paper present at Proceedings of The National Conference, Weber State University, Ogden Utah.
6. Duman,V. (2011). Fukuşima Nükleer Santral Kazası Kaza Hikayesi, Gelinen Son Durum Özeti ve Kazanın Etkileri. Fizik Mühendisleri Odası, Ankara: Mattek Matbaacılık,
7. Erden, M. (1998). Eğitimde program değerlendirme. 3. Baskı. Ankara: Anı Yayıncılık.
8. Erdoğan, S., (2006). İyonizan radyasyon insan sağlığına yararlı mı? Türkiye Klinikleri,, 26, 555 -558.

9. Fidan N. (2012). Okulda Öğrenme ve Öğretme, Ankara: Pegem Akademi.
10. Gülersoy A, E. (2013)İdeal Ders Kitabı Arayışında Sosyal Bilgiler Ders Kitaplarının Bazı Özellikler Açısından İncelenmesi .International Journal of New Trends in Arts, Sports & Science Education , 2, 1.
11. İslamoğlu, H.(2011). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri. İstanbul: Beta Yayıncılık.
12. Kam, C. (2005). A survey on doctors' awareness and attitude of radiation dose of imaging examination in Hong Kong. Postgraduate Thesis. The University of Hong Kong, Medical Sciences, Hong Kong.
13. Karasar, N. (2007). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
14. Lucas, A. M. (1987). Public knowledge of radiation. Biologist, 34 (3), 125–129.
15. MEB (2006 b). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Ortaöğretim Kimya Dersi Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi.
16. MEB (2006a). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi (6,7 ve 8. Sınıflar) Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi.
17. MEB (2008). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Ortaöğretim 11. Sınıf Kimya Dersi Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları. http://ttkb.meb.gov.tr/program adresinden 12 Mayıs 2011’de alınmıştır.
18. MEB (2009b). İlköğretim 4.sınıf Sosyal Bilgiler Dersi Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Milli Eğitim Basımevi.
19. MEB (2011a). Kimyasal Biyolojik Radyasyon ve Nükleer (KBRN) Tehlikelerde Acil Yardım. Sağlık Meslek Lisesi Acil Sağlık Hizmetleri Alanı, Acil Tıp Teknisyenliği Dalı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basım Evi.
20. MEB (2011b). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Ortaöğretim Fizik Dersi Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi.
21. MEB (2012). İlköğretim Sosyal Bilgiler Ders ve Öğrenci Çalışma Kitabı (ikinci Kitap),4.Sınıf Ders Kitabı Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları 4. Baskı.
22. MEB (2013a). Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı Ortaöğretim Biyoloji Dersi Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Tebliğler Dergisi.
23. MEB (2013b). Ortaöğretim Biyoloji 9. Sınıf. (1. Basım). Ankara: Devlet Kitapları
24. MEB (2013c). Ortaöğretim Fizik 11. Sınıf. (3. Basım). Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları .
25. MEB (2013d). Ortaöğretim Kimya 11. Sınıf.(4. Basım).Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları
26. MEB (2014a). İlköğretim Fen ve Teknoloji 7.sınıf Ders Kitabı.(3. Basım).Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Ders Kitapları
27. MEB (2014b). Ortaokul Fen Bilimleri 6.SınıfDers Kitabı. İstanbul: Fenbil Yayınları.
28. MEB, (2005a). İlköğretim Fen ve Teknoloji Dersi 4-5 Sınıflar Öğretim Program. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basım Evi.
29. MEB, (2005b). İlköğretim 1, 2 ve 3.sınıflar Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Milli Eğitim Basımevi.
30. MEB, (2005b). İlköğretim Hayat Bilgisi Dersi 1-3 Sınıflar Öğretim Programı. Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basım Evi.
31. MEB, (2005c). İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi 4-5 Sınıflar Öğretim Program., Ankara: Devlet Kitapları Müdürlüğü Basım Evi.
32. MEB. (2004). İlköğretim Sosyal Bilgiler Dersi (4.-5. Sınıflar) Öğretim Programı. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yayınevi.
33. Millar R., (1994). School students' understanding of key ideas radioactivity and ionizing radiation. Public Understanding of Science , 3, 53-30.
34. Molu, Z., Kahyaoğlu H., ve Köksal E. A. (2016). Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Radyoaktiflikle İlgili Bilgi Düzeyleri. Journal of the Turkish Chemical Society, 1, 165- 190.
35. Morgul, I., Yılmaz, A., ve Uludağ, N. (2004). Lise 2 kimya ders kitabında yer alan radyoaktivite konusunun incelenmesi, öğrencilerin bu konudaki bilgilerinin araştırılması ve öneriler. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 206-215.
36. Pilakouta, M. (2011). TEI Piraeus students' knowledge on the beneficial applications of nuclear physics. Paper present at International Scientific Conference, The Conference for the contribution of Information Technology To Science, Economy, Society and Education, Piraeus-,Greece.
37. Rego and Peralta (2006). Portuguese students' knowledge of radiation physics Physics Education, 41, 259.
38. Tada, J. (1999). Understanding radiation and risk: The importance of primar and secondary education. Japan Nippon Genshiryoku Kenkyujo JAERI, Conf 399 - 403.
39. TAEK (2013). Radyasyon ve Biz. http://www.taek.gov.tr/ogrenci/bolum4_04.html adresinden 13 Mayıs 2015’de alınmıştır.
40. Taşaoğlu, A.K. ve Bakaç, M. (2011). Probleme dayalı öğrenme: radyoaktivite örneği. e-Journal of New World Sciences Academy Education Sciences, 6, (1), 1233-1241.
41. Tortop, H.S., Mavi, B., Akkurt, I., Mavi, M., and Özek, N. (2008). Investigation of knowledge level of high school student on radiation concept. ,25. Uluslararsı Fizik Kongresi konferansında yayınlanmış bildiri.
42. Uçar, M. (1996). Gata hastanesinde iyonizan radyasyon riski altında çalışan doktorlarda risk algılanmasının belirlenmesi. Uzmanlık Tezi, Gülhane Askeri Tıp Akademisi, Halk Sağlığı Anabilim dalı, Ankara.
43. Yalçın, A., ve Kılıç, Z. (2005).Öğrencilerin yanlış kavramaları ve ders kitaplarının yanlış kavramalara etkisi örnek konu: radyoaktivite. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, (3) 125- 141.
44. Yaren, ve Karayılanoğlu. (2005). Radyasyon ve insan sağlığı üzerine etkileri. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni,4. (4).
45. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6. Baskı).Ankara: Seçkin Yayıncılık.
46. Yumuşak, A., Maraş, İ., ve Şahin, M. (2015). Effects of computer-assisted instruction with conceptual change texts on removing the misconceptions of radioactivity. Journal for the Education of Gifted Young Scientists, 3(2), 23-50.