Natural’ Reflections Of Symbolic Violence: Coca Example

Yıl 2025, Cilt: 10 Sayı: 2, 1088 - 1111, 12.12.2025

Muhammed Vedat Karadağ , Ayhan Doğan

https://doi.org/10.47107/inifedergi.1736676

Öz

This study examines how environmental discourses are manipulated within the framework of Pierre Bourdieu’s concept of symbolic violence and the role of capitalist strategies in this process. Symbolic violence is a mechanism of power that shapes individuals' thoughts and behaviors through language, cultural norms, and social acceptance without the need for physical coercion. In this context, the study focuses on the practice of greenwashing, where companies instrumentalize environmental awareness to create a misleadingly sustainable image. Coca-Cola’s “World Without Waste” campaign is analyzed using document review and descriptive analysis methods to explore how the company constructs its environmental sustainability narrative. The findings reveal that Coca-Cola generates social consent through symbolic violence without implementing fundamental changes in its production and consumption policies. Public relations strategies and corporate social responsibility projects serve to legitimize this process, masking the environmental damage caused by the company while aligning sustainability discourses with economic interests. This study questions the extent to which environmental discourses genuinely contribute to a real and lasting ecological transformation by bringing tangible improvements to nature and ecosystems, or whether they merely create a superficial sense of environmental awareness aimed at ensuring the continuity and sustainability of the existing capitalist system. Additionally, it examines whether these discourses effectively generate impactful policies and actions to enhance environmental consciousness or if they are merely used as a tool to protect the economic interests of corporations and governments.

Anahtar Kelimeler

Symbolic violence , publıc relations , greenwashing.

Sembolik Şiddetin “Doğal” Yansımaları: Coca Cola Örneği

Öz

Bu çalışma, Pierre Bourdieu’nün sembolik şiddet kavramı çerçevesinde, çevrecilik söylemlerinin nasıl manipüle edildiğini ve bu süreçte kapitalist stratejilerin rolünü incelemektedir. Sembolik şiddet, fiziksel zorlamaya gerek kalmadan dil, kültürel normlar ve toplumsal kabuller yoluyla bireylerin düşünce ve davranışlarını şekillendiren bir güç mekanizmasıdır. Bu bağlamda, şirketlerin çevresel duyarlılığı araçsallaştırarak gerçekte olduğundan daha sürdürülebilir bir imaj oluşturduğu yeşil aklama (greenwashing) pratiği ele alınmaktadır. Çalışmada Coca-Cola’nın “World Without Waste” kampanyası, doküman incelemesi ve betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilmiş, kampanyanın çevresel sürdürülebilirlik söylemini nasıl yönlendirdiği incelenmiştir. Bulgular, şirketin üretim ve tüketim politikalarında köklü değişiklikler yapmaksızın, sembolik şiddet yoluyla toplumsal rıza inşa ettiğini göstermektedir. Halkla ilişkiler stratejileri ve kurumsal sosyal sorumluluk projeleri aracılığıyla çevreye yönelik zararların örtbas edilmesi sağlanırken, sürdürülebilirlik söylemleri ekonomik çıkarlarla uyumlu hale getirilmektedir. Bu çalışma, çevresel söylemlerin ne derece gerçek ve kalıcı bir ekolojik dönüşüm sağladığını, doğaya ve ekosisteme yönelik somut iyileştirmeler getirip getirmediğini veya bu söylemlerin yalnızca yüzeysel bir çevre duyarlılığı oluşturarak mevcut kapitalist sistemin devamlılığını ve sürdürülebilirliğini sağlama amacı taşıyıp taşımadığını sorgulamaktadır. Aynı zamanda, bu söylemlerin çevresel farkındalığı artırmak adına gerçekten etkili politikalar ve eylemler üretip üretmediği, yoksa şirketlerin ve hükümetlerin ekonomik çıkarlarını korumaya yönelik bir araç olarak mı kullanıldığı da araştırılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Sembolik şiddet , halkla ilişkiler , yeşil aklama.

Etik Beyan

Etik kurul izni gerektirmemektedir.

Destekleyen Kurum

Destekleyen kurum ve kuruluş bulunmamaktadır.

Kaynakça

• Adamkiewicz, J., Kochańska, E., Adamkiewicz, I., & Łukasik, R. M. (2022). Greenwashing and sustainable fashion industry. Current opinion in green and sustainable chemistry, 38, 100710.
• Althusser, L. (1970). Ideology and Ideological State Apparatuses. Verso.
• Arslan, S., & Uz, C. Y. (2025). Greenwash Tactics of Airlines: A Study on Green Purchasing Behavior. In Sustainable Marketing Practices in the Aviation Industry (pp. 377-402). IGI Global Scientific Publishing.
• Banerjee, S. B. (2008). Corporate social responsibility: The good, the bad and the ugly. Critical Sociology, 34(1), 51–79.
• Bivins, T. H. (2006). Responsibility and accountability. Ethics in public relations: Responsible advocacy, 19-38.
• Bourdieu, P. (1977). Outline of a Theory of Practice. Cambridge University Press.
• Bourdieu, P. (1991). Language and Symbolic Power. Polity Press.
• Bourdieu, P. (2000). Pascalian Meditations. Stanford University Press.
• Butler, J. (1990). Gender Trouble: Feminism and the Subversion of Identity. Routledge.
• Calhoun, C. (2007). Bourdieu sosyolojisinin ana hatları, ocak ve zanaat: pierre bourdieu derlemesi. (Der. Güney Çeğin vd.). İletişim Yayınları.
• De Vries, G., Terwel, B. W., Ellemers, N., & Daamen, D. D. (2015). Sustainability or profitability? How communicated motives for environmental policy affect public perceptions of corporate greenwashing. Corporate social responsibility and environmental management, 22(3), 142-154.
• Delmas, M. A., & Burbano, V. C. (2011). The drivers of greenwashing. California management review, 54(1), 64-87.
• Demirci, K. (2021). Sürdürülebilir geleceğin önündeki tehdit: Yeşil boyama (greenwashing) Türkiye kentleri üzerinden bir değerlendirme. Kent ve Çevre Araştırmaları Dergisi, 3(2), 34-55.
• Fairclough, N. (1992) Discourse and social change. Polity Press.
• Foucault, M. (1972). The Archaeology of Knowledge and the Discourse on Language. Routledge
• Foucault, M. (1997) Archeology of Knowledge. Routledge
• Furlow, N. E. (2010). Greenwashing in the new millennium. The Journal of Applied Business and Economics, 10(6), 22.
• Gramsci, A. (1971). Selections from the Prison Notebooks. New York: International Publishers.
• Gramsci, A. (2020). Selections from the prison notebooks. In The applied theatre reader. Routledge
• Grunig, J. E., & Hunt, T. (1984). Managing Public Relations. Holt, Rinehart and Winston.
• Hall, S. (1997). Representation: Cultural Representations and Signifying Practices. Sage.
• Han, B.C. (2017). Şiddetin Topolojisi, çev. Dilek Zaptçıoğlu, Metis Yayınları.
• Harlow, R. F. (1976). Building a public relations definition. Public relations review, 2(4), 34- 42.
• Heath, R. L. (Ed.). (2010). The SAGE handbook of public relations. Sage.
• Hodges, C. (2006). “PRP culture” A framework for exploring public relations practitioners as cultural intermediaries. Journal of communication management, 10(1), 80-93.
• Husted, B. W., & Allen, D. B. (2007). Corporate social strategy: Stakeholder engagement and competitive advantage. Cambridge University Press.
• Ihlen, Ø. (2009). The oxymoron of sustainable capitalism: The case of the Norwegian oil industry. Business Strategy and the Environment, 18(1), 53–63.
• Jarvinen, M. (2010). Immovable magic- Pierre Bourdieu on Gender and Power. NORA- Nordic Journal of Feminist and Gender Research, 7(1).
• Kahle, L. R., & Gurel-Atay, E. (2015). Communicating sustainability for the green economy. Routledge
• Kahraman, Ö. E. (2021). YEŞİL AKLAMA, BİR RIZA MÜHENDİSLİĞİ ÖRNEĞİ. FLSF Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, (31), 413-433.
• Kalender, A. & Fidan, M. (2008) Halkla ilişkiler. Tablet Yayınları.
• Laufer, W. S. (2003). Social accountability and corporate greenwashing. Journal of Business Ethics, 43(3), 253–261.
• Luke, T. W. (1998). The (un) wise (ab) use of nature: environmentalism as globalized consumerism. Alternatives, 23(2), 175-212.
• Lyon, T. P. (2018). Good cop/bad cop: Environmental NGOs and their strategies toward business. Business and Society, 57(4), 659–675.
• Lyon, T. P., & Montgomery, A. W. (2015). The means and end of greenwash. Organization & Environment, 28(2), 223–249.
• McCall, L. (1992). Does Gender Fit? Bourdieu, Feminism, and Conceptions of Social Order. Theory and Society, 21(6), 837-867.
• Menon, A., & Menon, A. (1997). Enviropreneurial marketing strategy: The emergence of corporate environmentalism as market strategy. Journal of marketing, 61(1), 51-67.
• Motion, J. & Weaver, C. K. (2005) A discourse perspective for critical public relations research: Life sciences network and the battle for truth. Journal of public relations research, 17(1), 49-67.
• Motion, J., & Leitch, S. (2007). A toolbox for public relations: The oeuvre of Michel Foucault. Public Relations Review, 33(3), 263-268.
• Özel, A. (2015). Çevresel aktivizm, halkla ilişkiler ve yeşil aklama üzerine kuramsal bir bakış. Selçuk İletişim, 8(4), 73-89.
• Özkan, G. (2018). Halkla İlişkilerin Toplumsal Rolüne İlişkisel Bir Bakış: Sosyo-Kültürel Yaklaşım. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18(2), 73-80.
• Science Advances. (31.01.2025) Archive. https://www.science.org/loi/sciadv