MEDYA-SİYASET İLİŞKİSİNDE ETİK ÇERÇEVE
Öz
Medyanın siyasi içerikli gündemde yönlendirici olarak üstlendiği rol ya da medya aracılığıyla toplumsal hareketlerin siyasi arenaya taşınması ve tartışmaya açılması, medyanın siyasete yönelik yönlendirici rolünü bir kez daha tartışmaya açmıştır. Ancak bu noktada yoğun gündem içerisinde önemi ikinci plana düşürülmek istenen “etik” konusu, medyanın etik anlamda nasıl bir konumda olduğunu ve normalde medyanın etik anlayışının ne olması gerektiğini sürekli tartışmaya açmaktadır. Etik açından sorunlu bir gündemin ülke siyaseti üzerine kurulmuş olması ise tartışmayı bir adım ötesine taşımış ve medyanın siyasi işlevinin sınırları konusunda var olan durumun kabullenme ve normalleştirme sürecinin hızla işletilmek istendiğini gözler önüne sermiştir.
Medyanın etik ve siyasi işlev misyonuna atıfta bulunmak adına yürütülen bu çalışmada; yazılı basının etik ve siyasi işlev anlamında olaylara ve durumlara karşı ortaya koyduğu refleksi, haber söylemleri vasıtasıyla nasıl oluşturduğunu ortaya koymak amaçlanmaktadır. Zira sosyal medyanın gündelik hayatı tartışmalı bir şekilde doğrudan etkilemesinin yanısıra eskisi kadar olmasa da gazetelerin de manşetleri ile yumuşak bir güç sergilediği gözlemlenmektedir. Çalışmada ayrıca etik ve siyaset kavramlarının içeriği üzerinden medyada ve siyasette ortak sorunlu alanların açıklanmasına önem verilmiştir. Çalışma çerçevesinde; Gezi Parkı eylemleri üzerinden ana akım ve eleştirel medyayı temsil eden iki gazetenin haber söylemleri gerek etik açıdan gerekse de içerik bakımından, eleştirel söylem analizi metodu ile incelenmiştir. İncelemede; gazetelerin iktidar bağlamında söylemlerinin siyasi ortamlara doğrudan müdahale içerdiği, haber içerisinde taraf belirten siyasi söylemlerin sıklıkla yer aldığı ve etik anlamda negatif içerik barındıran söylemlere, yer yer başvurulduğu gözlemlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Banar, S. (2013). “Medya’da Temel Ayrımlar ve Etiğe İlişkin Değerler”, Medya ve Etik. A. Oğuz Ünlüer vd. (ed.). Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları. s. 2-20.
- Belsey, A., Chadwick, R. (2011). Medya ve Gazetecilikte Etik Sorunlar. İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
- Burkhardt, S. (2009). Praktischer Journalismus. München: Oldenbourg Wissenschaft Verlag.
- Cohen-Almagor, R. (2001). Speech, media and ethics: The limits of free expression. Springer.
- Curran, J. (2014). Medya ve Demokrasi: Yeniden Değer Biçme. Der. Süleyman İrvan (Ed.) Medya Kültür Siyaset içinde. Ankara: Ark Yayınları.
- Çebi, M.S. (2002). Günümüzde Siyasetin Medyada İnşası ve Sunumu Üzerine Bazı Dikkatler. Gazi İletişim Dergisi, 2002, Yaz,/14. ss.1-35.
- Damlapınar, Z. (2008). Medya ve Siyasette Güvenilirlik. Zülfükar Damlapınar (Ed.). Medya ve Siyaset içinde. Konya: Eğitim Kitapevi Yayınları. ss.147-207.
- Duran, R. (2005). Dünyada ve Türkiye'de Medya Etiği. Sevda Alankuş (ed.). Medya, Etik ve Hukuk içinde. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları. ss.109-129.
- Dursun, Ç. (2005). Haber ve Habercilik/ Gazetecilik Üzerine Düşünmek. Sevda Alankuş (ed.). Gazetecilik ve Habercilik içinde. İstanbul: IPS İletişim Vakfı Yayınları. ss.63-83.
- Encabo, M. (2014). Gazetecilik Etiği ve Demokrasi. Medya. Süleyman İrvan (ed.). Medya, Kültür, Siyaset içinde. Ankara: Pharmakon Kitapevi. ss.347-361.