Araştırma Makalesi

Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş

Cilt: 14 Sayı: 1 30 Haziran 2025
PDF İndir
EN TR

Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş

Öz

Gündelik hayatta insanın ihtiyaçlarını karşılamada başvurduğu yöntemlerin başında alışveriş gelmektedir. Karşılıklı etkileşimin olduğu sosyal gerçeklikte insanlar sürekli bir değiş tokuş ya da alışveriş halindedir. Dolayısıyla alışverişle beraber maddi bir değiş tokuşun yanı sıra kültürel bir etkileşimin olduğunu vurgulamak gerekir. Sanal dünya insan ilişkilerini bu şekilde önemli ölçüde dönüştürmektedir. Bunun sonucunda toplumlar alışverişle değişime açık hâle gelmektedir. Buradan hareketle çalışma, insan ilişkilerinin sanal elışverişle ortaya çıkan karmaşık görünümünü tartışmayı amaçlamaktadır. Ayrıca kitle iletişim araçlarının gündelik hayatta önemli bir kullanım nesnesi haline gelmesi, insan ilişkilerinin alışverişle şekillenmesine sebep olmuştur. Değişen toplumsal koşullar ve küresel dünyaya adapte olma “zorunluluğu” alışverişin biçimini ve yönünü etkilemiştir. Bu çalışma, gündelik hayat pratiklerinde alışverişin yeni formunu, içerik ve biçimsel değişimini ele almıştır. Çalışma, bu formu sanal alışveriş olarak nitelendirirken onu maddi ve manevi ihtiyaçların karşılandığı yapay bir alan olduğuna dikkat çekmiştir. Ayrıca çalışma, gündelik hayatta sanal alışverişin önemini; yerel ve küresel etkilerin yanı sıra insanın mikro alandan makro alana kadar dönüşen ihtiyaçlarını saptamıştır. Sosyal gerçeklikte yüz yüze olan ilişkiler sanal alışverişle yerini zaman ve mekân sınırı olmayan bir alana bıraktığı tespit edilmiştir. Görece insanın gündelik hayatını kolaylaştırıcı ve ihtiyacı karşılamada sınırsız seçenek hakkı tanıyan sanal alışveriş, kültürel dönüşümle beraber mahremiyeti de küresel pazara sunmuştur. Teknolojik aygıtlarla insanın özel alanına ciddi anlamda nüfuz edilmiş ve insanın gündelik ilişkilerine zihinsel ve eylemsel olarak etki altına alınmıştır.

Anahtar Kelimeler

Gündelik hayat, alışveriş, sanal alışveriş, değişim ve dönüşüm

Kaynakça

  1. Agcadağ, İ. (2014). Sanal alışveriş. Mediterranean Journal of Humanities, 4(1), 22-33.
  2. Alınta, D. (2023). Dönüştürücü etkiyi ortaya çıkarmak: Covid-19 salgını dönemindeki çevrimiçi alışveriş deneyimleri üzerine nitel bir araştırma. Sosyal Mucit Academic Review, 4(2), 219-260.
  3. Angün, S. (2024). Çevrimiçi alışverişte farklı toplumların riskleri algılamasına dair bir çalışma. Maltepe Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 10(2): 161-180.
  4. Armağan, A. (2013). Gençlerin sanal alanı kullanım tercihleri ve kendilerini sunum taktikleri: Bir araştırma. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 6(27), 78-92.
  5. Baudrillard, J. (2011). Simülakrlar ve simülasyon. Çev. Oğuz A. (6. Basım). Doğu Batı Yayınları.
  6. Beyaz, Ö. İ. (2022). Dijitalleşme, sosyal medya ve risk toplumu. İmgelem, 6(10), 141-158.
  7. Blau, P. M. (1964). Exchange and power in social life. John Wiley & Sons.
  8. Binar, T. (2020). Evlilik sürecinde sanal çöpçatanlık kurumları üzerine bir araştırma: İnstagram ve Facebook Örneği, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Necmettin Erbakan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Halkla İlişkiler Bölümü, Konya (Türkiye).
  9. Cho, C. H. Kang, J. ve Cheaon, H. J. (2006). Online shopping hesitation. Cyber Psychology & Behavior, 9(3), 261-274.
  10. Çetinkaya, M. (2013). İlköğretim öğrencilerinde internet bağımlılığının incelenmesi, (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Rehberlik ve Psikoloji Danışmanlık Bölümü, İzmir (Türkiye).

Kaynak Göster

APA
Toprak, M. (2025). Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 14(1), 151-162. https://doi.org/10.54282/inijoss.1357662
AMA
1.Toprak M. Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş. INIJOSS. 2025;14(1):151-162. doi:10.54282/inijoss.1357662
Chicago
Toprak, Murat. 2025. “Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 14 (1): 151-62. https://doi.org/10.54282/inijoss.1357662.
EndNote
Toprak M (01 Haziran 2025) Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 14 1 151–162.
IEEE
[1]M. Toprak, “Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş”, INIJOSS, c. 14, sy 1, ss. 151–162, Haz. 2025, doi: 10.54282/inijoss.1357662.
ISNAD
Toprak, Murat. “Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 14/1 (01 Haziran 2025): 151-162. https://doi.org/10.54282/inijoss.1357662.
JAMA
1.Toprak M. Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş. INIJOSS. 2025;14:151–162.
MLA
Toprak, Murat. “Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, c. 14, sy 1, Haziran 2025, ss. 151-62, doi:10.54282/inijoss.1357662.
Vancouver
1.Murat Toprak. Gündelik Hayatta Değişen/Dönüşen İnsan İlişkileri: Sanal Alışveriş. INIJOSS. 01 Haziran 2025;14(1):151-62. doi:10.54282/inijoss.1357662