Araştırma Makalesi

Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme

Cilt: 12 Sayı: 2 31 Aralık 2023
PDF İndir
TR EN

Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme

Öz

Bu çalışmada, "Robot & Frank" filminin sosyoloji ve yaşlı bakımı temaları çerçevesinde incelenmesi yapılmıştır. Film, yaşlı bir adam olan Frank Weld'in yaşamını ve bakımını ele almaktadır. Frank, unutkanlık ve hafıza problemleri yaşayan emekli bir hırsızdır. Kendi başına günlük yaşam aktivitelerini yerine getirmekte zorlanmakta ve bakıma ihtiyaç duymaktadır. Ailesi, onun bakımı ve günlük yaşamını kolaylaştırmak için bir bakıcı getirmek yerine, bir yardımcı robot gönderir. Robot, Frank'in günlük yaşamını organize etmek, onunla etkileşime geçmek ve sağlığını kontrol etmek gibi görevlerle programlanmıştır. Başlangıçta robotu kabul etmekte isteksiz olan Frank, zamanla robotla anlaşmaya başlar ve onunla arkadaş olur. Robot, Frank'in hırsızlık geçmişini öğrenir ve ona suç işlemekte yardımcı olmaya karar verir. İkilinin bu süreçte birbirleriyle olan bağları güçlenir ve yaşlı bireyin hayatındaki değişim, komik ve duygusal anları beraberinde getirir. Filmin ana teması, insanların teknolojiyle olan ilişkileri, yaşlılıkla başa çıkma süreci ve unutkanlıkla yüzleşme gibi evrensel konular üzerinedir. Robotun varlığı, yapay zeka entegrasyonlu teknolojinin yaşlı bakımında nasıl bir rol oynayabileceğini ve sosyal izolasyonu azaltmada etkili olabileceğini göstermektedir. Ancak, aynı zamanda teknolojinin sınırlarının da göz önünde bulundurulması gerekmektedir. Robotun insan dokunuşu ve duygusal bağ kurma gibi temel ihtiyaçları tam olarak karşılayamaması etik sorunlar doğurabilmektedir. Üzerinde durulan bir diğer tema ise yaşlılık dönemindeki sosyal izolasyon ve aile ilişkileridir. Tüm bu temalar çerçevesinde film “bakım alan-bakım veren-aile ilişkileri” arasındaki ilişki merkezli olarak olarak incelenmiş ve değerlendirmesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

yaşlılık, bakım, geronteknoloji, teknoloji, yapay zeka

Kaynakça

  1. Akbaş, E., Yiğitoğlu, G. T., & Çunkuş, N. (2020). Yaşlılıkta sosyal izolasyon ve yalnızlık. OPUS International Journal of Society Researches, 15(26), 4540-4562.
  2. Arun, Ö., & Özkurt, V. (2019). Bakım sürecinde ihmalin yeni bir türü: Geronteknolojik yoksunluk. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 9(2), 107-123.
  3. Baloğlu, K. A., Kaplancalı, U. T., & Kılıç, S. (2019). Bakıma ihtiyaç duyan yaşlılar için yardımcı sosyal robot araştırması ve analizi. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, 1-8.
  4. Batun, G, Ç. (2016). Hafı̇f Evre Alzheı̇mer Demans, Hafı̇f Bı̇lı̇şsel Bozukluk ve Subjektı̇f Unutkanlığı Olan Yaşlı Hastalarda Plazma Solubl Ürokı̇naz-Tı̇p Plazmı̇nojen Aktı̇vatör Reseptör (Supar) Düzeylerı̇nı̇n Karşılaştırılması. Tıpta Uzmanlık Tezi. İstanbul, Türkiye: İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı.
  5. Büyükgöze, S., & Dereli, E. (2019). Dijital sağlık uygulamalarında yapay zekâ. VI. Uluslararası Bilimsel ve Mesleki Çalışmalar Kongresi-Fen ve Sağlık, 7(10).
  6. Danış, M. Z. (2007). Yaşlılık, yoksulluk ve yalnızlık. 3 Temmuz 2023 tarihinde http://www.gebam.hacettepe.edu.tr/sosyal_boyut/yaslilik_yoksuluk_yanlizlik.pdf adresinden erişildi.
  7. Doğanyiğit, S. Ö. (2019). Yaşlı sağlığında geronteknolojik ürünlerin kullanımı. (133-152). Duben, A (Ed). Yaşlanma ve yaşlılık: disiplinlerarası bakış açıları içinde. İstanbul: Bilgi Üniversitesi Yayınları.
  8. Edelbrock, D., Buys, L., Creasey, H. ve Broe, G. A. (2001). Social support, social networks and social isolation: the Sydney older persons’ study. Australasian Journal on Ageing, 20(4), 173-180.
  9. Ersözlü, M. (2021). Kalıcı, Sürekli ve İlgili: Yaşsız Yaşlılar. Yüksek Lisans Tezi. Konya, Türkiye: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyoloji Ana Bilim Dalı.
  10. Gunn, J., 2005. Speculations on Speculation: Theories of Science Fiction, Scarecrow Press Inc., USA. Hepkul, A. (2002). Bir sosyal bilim araştırma yöntemi olarak içerik analizi. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18 (1), 1-12.

Kaynak Göster

APA
Ersözlü, M. (2023). Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 12(2), 352-368. https://doi.org/10.54282/inijoss.1365019
AMA
1.Ersözlü M. Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme. INIJOSS. 2023;12(2):352-368. doi:10.54282/inijoss.1365019
Chicago
Ersözlü, Mert. 2023. “Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 12 (2): 352-68. https://doi.org/10.54282/inijoss.1365019.
EndNote
Ersözlü M (01 Aralık 2023) Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 12 2 352–368.
IEEE
[1]M. Ersözlü, “Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme”, INIJOSS, c. 12, sy 2, ss. 352–368, Ara. 2023, doi: 10.54282/inijoss.1365019.
ISNAD
Ersözlü, Mert. “Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi 12/2 (01 Aralık 2023): 352-368. https://doi.org/10.54282/inijoss.1365019.
JAMA
1.Ersözlü M. Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme. INIJOSS. 2023;12:352–368.
MLA
Ersözlü, Mert. “Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme”. İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, c. 12, sy 2, Aralık 2023, ss. 352-68, doi:10.54282/inijoss.1365019.
Vancouver
1.Mert Ersözlü. Yapay Zekâ ve Teknolojinin Yaşlı Bakımında Rolü: Robot & Frank Filmi Bağlamında Bir İnceleme. INIJOSS. 01 Aralık 2023;12(2):352-68. doi:10.54282/inijoss.1365019