HETEROGENEOUS DETERMINANTS OF INCOME DISTRIBUTION IN EU COUNTRIES: EVIDENCE FROM THE GWR

This study analyzes the main economic and structural factors affecting income inequality in the 27 member states of the EU for the period 2009-2022 using Geographically Weighted Regression (GWR). Unlike traditional regression methods, GWR makes it possible to reveal the regional and local variability of the determinants of income inequality by taking into account spatial heterogeneities. In this study, the effects of macroeconomic variables, including per capita income, financial development, public expenditure, inflation and trade openness on the Gini coefficient, which is widely used to measure income distribution, are analyzed. The findings emphasize that the determinants of income inequality vary significantly across countries. For instance, the assumed non-linear relationship of the Kuznets curve does not appear to be valid in all EU countries. Financial development and trade openness have been empirically confirmed to increase income inequality. Conversely, the effect of public expenditures on income inequality is lower than expected, raising important questions about the effectiveness of public policies in this area. The effects of inflation on income inequality are heterogeneous across countries. However, it has been revealed that low levels of inflation in the Euro area during the study period have a limiting function on income inequality. Results indicate that economic policies aiming to achieve income justice should be designed by taking into account the specific socio-cultural, institutional and economic structures of countries. Taking regional differences into account is considered to be a critical element for policymakers in targeting a sustainable and fair income distribution at both national and European levels.

Bu çalışma, 2009-2022 döneminde AB’nin 27 üye ülkesinde gelir dağılımını etkileyen temel ekonomik ve yapısal faktörleri coğrafi ağırlıklı regresyon (GWR) yöntemi ile incelemektedir. GWR, geleneksel regresyon yöntemlerinden farklı olarak mekânsal heterojenlikleri dikkate alarak, gelir eşitsizliği üzerindeki belirleyici faktörlerin bölgesel ve yerel düzeydeki değişkenliğini ortaya koymayı mümkün kılmaktadır. Araştırmada, kişi başına düşen gelir, finansal gelişme, kamu harcamaları, enflasyon ve ticari açıklık gibi makroekonomik değişkenlerin gelir dağılımını ölçmede yaygın kullanılan Gini katsayısı üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, gelir eşitsizliğinin belirleyicilerinin ülkeler arasında önemli farklılıklar gösterdiğini vurgulamaktadır. Örneğin, Kuznets eğrisinin varsayılan doğrusal olmayan ilişkisinin tüm Avrupa Birliği ülkelerinde geçerliliğini korumadığı tespit edilmiştir. Finansal gelişmenin ve ticari açıklığın, gelir eşitsizliğini artırıcı etkiler yarattığı ampirik olarak doğrulanmıştır. Buna karşılık, kamu harcamalarının gelir dağılımı üzerindeki etkisi beklenenin altında kalmış ve kamu politikalarının bu alandaki etkinliği ile ilgili önemli soruları gündeme getirmiştir. Enflasyonun gelir eşitsizliği üzerindeki etkilerinin ise ülkeler arasında heterojen bir yapı sergilediği belirlenmiştir. Ancak, çalışma dönemi boyunca Euro bölgesinde düşük enflasyon seviyelerinin gelir eşitsizliğini sınırlandırıcı bir işlev gördüğü ortaya konulmuştur. Bu bulgular, gelir adaletini sağlamayı amaçlayan ekonomi politikalarının, ülkelerin kendine özgü sosyo-kültürel, kurumsal ve ekonomik yapıları göz önünde bulundurularak tasarlanması gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır. Bölgesel farklılıkların dikkate alınması, politika yapıcılar için hem ulusal hem de Avrupa düzeyinde sürdürülebilir ve adil bir gelir dağılımı hedeflenmesinde kritik bir unsur olarak değerlendirilmektedir.