İMÂMİYYE ŞÎASI KAYNAKLARINDA HZ. MUHAMMED’İN ÖLÜMÜ İLE İLGİLİ SPEKÜLASYONLAR
Öz
Hz.
Peygamber, daveti sonrasında ölümüne kadar düşmanları tarafından ferdi veya
toplu bir şekilde suikast girişimlerine maruz kalmıştır. Gerek kendi tedbirleri
gerekse vahiy yoluyla haberdar edilmesi suretiyle bu teşebbüslerin önü
alınabilmiştir. Sünnî kaynakların çoğuna göre Hz. Muhammed yakalanmış olduğu
sıtma hastalığından dolayı vefat etmiştir. Yine kaynaklarda Yahudi bir kadın
tarafından kendisine hediye edilen zehirli yemeğin, bedenini vefatına kadar
etkisi altına aldığı ve nihayetinde Hz. Muhammed’in bundan dolayı vefat ettiğine
dair görüşler de zikredilmiştir. Geleneğinde şehadet kültürünün önemli bir yeri
olan İmâmiyye Şîası’nda ise Hz. Peygamber’in zehirlenmeden dolayı öldüğüne
yönelik rivayetler daha çok itibar bulmuştur. Bununla birlikte bazı Şiî
müellifler, yakınları tarafından öldürülmüş olabileceği iddiasında da
bulunmuşlardır. Bu çalışmada Hz. Peygamber’in ölümü hakkındaki rivayetler bir
araya getirilmiş ve İmâmiyye Şîası’nın bu konudaki spekülasyonları
tartışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- el-’Âmilî, Ali b. Yûnus. 1990. es-Sırâtu’l-Müstakîm ilâ Mustahıkki’t-Takdîm. Tahran: el-Mektebetü’l-Murtazâviyye.el-’Âmilî, es-Seyyid Ca’fer Murtezâ. 2004. Muhtasarun Müfîdün Es’iletün ve Ecvibetün fi’d-Dîn. Kum: Merkezü’l-İslâmiyye li’d-Dirâsât.el-’Âmilî, es-Seyyid Murtezâ. 2005. es-Sahîh min Sîreti’n-Nebiyyi’l-A’zam. C. 33. Kum: el-Merkezü’l-İslamiyyeli’d-Dirâsât.el-Askerî, Hasan. 1989. Tefsîru’l-İmâmi’l-Askeri. Kum: Mehr.el-’Ayyâşî, Muhammed b. Mes’ûd. 1959. Kitâbü’t-Tefsîr. Tahran: Mektebetü’l-İlmiyyeti’l-İslâmiyye.el-Bahrânî, es-Seyyid Hâşim. 1994. el-Burhân fî Tefsîri’l-Kur’ân. Tahran: Bünyâdî Bi’set.Buhârî, Ebû Abdillâh Muhammed b İsmâîl b İbrâhîm Cu’fî. 1895. Sahîh-i Buhârî. Kahire: el-Matbaatü’l-Kübra’l-Emiriyye.Ca’fer. t.y. Şehâdetü’l-Eimme.ed-Dârimî, Ebû Muhammed Abdullah b. Abdurrahman. 1980. Sünenü’d-Dârimî. Beyrut: Dârü’l-Kitâbi’l-’Arabî.Ebû İshak, İbrâhim b Muhammed b Haris. 2018. Kitâbü’s-Siyer. Dımaşk: Dârü’l-Kalem.el-Emîn, es-Seyyid Muhsin. 1973. A’yânü’ş-Şî’a. Beyrut: Dârü’t-Te’âruf.eş-Şeyh Ebû Abdullah Muhammed b. Muhammed en-Nu’mânî. 1993. el-Mesâilü’l-‘Ukberiyye el-Kâfie. Beyrut: Dârü’l-Müfîd.Feyzu’l-Kâşânî, Muhammed b. Murtezâ. 1994. Tefsîrü’s-Sâfî. Beyrut: Menşûrâtu Müesseseti’l-A’lâmî.el-Halebî, Ali b. Burhâneddîn. 1969. Sîretü’l-Halebî. Beyrut: Dârü’l-Ma’rife.Hamidullah, Muhammed. t.y. İslam Peygamberi.İstanbul: İrfan Yayınevi.Hanbel, Ebû Abdullah Ahmed b Muhammed eş-Şeybani Ahmed b. 1991. el-Müsned. Beyrut: Dârü’l-Fikr.İbn Hişâm, Ebû Muhammed Cemâleddîn. t.y. es-Sîretü’n-Nebevi. Kahire: Dârü’l-Kütübi’l-Mısriyye.İbn Kesîr, İsmail b. Ömer. 2003. el-Bidâye ve’n-Nihâye. Riyad: Dârü’l-‘Âlemi’l-Kütüb.İbn Sa’d, Muhammed Ebû Abdullah. t.y. et-Tabakâtü’l-Kübrâ.İbn Şehrâşûb, Müşîrüddîn Ebû Abdullah. 1956. Menâkıbı Âl-i Ebî Tâlib. Necef: Mektebetü’l-Haydariyye.el-İrbilî, Bahâuddîn Ali b. İsa. t.y. Keşfü’l-Ğumme fî Ma’rifeti’l-Eimme. Beyrut: Dârü’l-Edvâ.Köksal, Mustafa Asım. 1984. İslam Tarihi. . İstanbul: Şamil Yayınevi.el-Kummî, Ebü’l-Hasan Ali b. İbrahim. 1982. et-Tefsîr. Necef: Matba’atü’n-Necef.Lecnetü’l-Hadîs. 1959. Mevsû’âtu Şehâdeti’l-Ma’sûmîn. Kum: İntişârâtu Nûri’s-Seccâd.el-Meclisî, Muhammed Bâkır. 1983a. Bihârü’l-Envâr el-Câmi’a li Düreri’l-Eimmeti’l-Ethâr. Beyrut: Müessesetü’l-Vefâ.el-Müfîd, eş-Şeyh Ebû Abdullah Muhammed b. Muhammed en-Nu’mânî. 1989. el-Mukni’a. Kum: Müessesetü’n-Neşri’l-İslâmi.el-Müfîd, eş-Şeyh Ebû Abdullah Muhammed b. Muhammed en-Nu’mânî. t.y. Tashîhu’l-İ’tikadât. Beyrut: Dârü’l-Müfîd.er-Râvendî, Kutbuddîn Said b. Hibetullah. 1999a. el-Harâic ve’l-Cerâih. Kum: Müessesetü’l-İmâmi’l-Mehdî.er-Râvendî, Kutbuddîn Said b. Hibetullah. 1999b. Kasasü’l-Enbiyâ. Meşhed: Mecme’ü’l-Buhûsü’l-İslâmiyye.es-Sadûk, Ebû Ca’fer Muhammed b. Alî. 1993. el-İ’tikâdât fî Dîni’l-İmâmiyye. Beyrut: Dârü’l-Müfîd.es-Sadûk, Ebû Ca’fer Muhammed b. Alî. 1999. el-Emâlî. Kum: Müessesetü’l-Bi’set.es-Saffâr, Muhammed b. Hasan el-Kummî. 1983. Besâirü’d-Derecât. Tahran: Menşûrâtü’l-İ’lâmî.Sübhânî, Ca’fer. 2002. es-Sîretü’l-Nebeviyye. Dârü’l-Edvâ: Beyrut.et-Tabersî, Ebû Ali el-Fadl b. el-Hasan. 1996. Î’lâmü’l-Verâ bi A’lâmi’l-Hüdâ. Kum: Müessesetü Âl-i Beyt.et-Tâî, Neccâh. 1998. İğtiyâlü’n-Nebî. Beyrut: Dârü’l-Hüdâ.et-Tûsî, Ebû Ca’fer Muhammed b. el-Hasan b. Ali. 1493. el-Emâlî. Kum: Dârü’s-Sekâfe.et-Tûsî, Ebû Ca’fer Muhammed b. el-Hasan b. Ali. 1969. et-Tehzîbü’l-Ahkâm fî Şerhi’l-Mukni’a. Tahran: Dârü’l-Kütübi’l-İslâmiyye.et-Tûsî, Ebû Ca’fer Muhammed b. el-Hasan b. Ali et-Tibyân fî Tefsîri’l-Kur’ân. 1988. et-Tibyân fî Tefsîri’l-Kur’ân. . Beyrut: Mektebetü’l-İ’lâmi’l-İslâmiyye.