Ortaöğretim Öğrencilerinin Sporda Sosyal Kimlik Algı ve Spora Yönelik Tutumlarında Demografik Değişkenlerin Rolü

Öz

Sağlıklı ergen gelişiminin kritik bir parçası olan sosyal kimlik, bireyin benlik imajını geliştirmede ve güçlü bir bağ kurmada hayati bir rol oynar. Spora yönelik tutum ise iletişim becerileri, sosyalleşme ve kimlik gelişiminde etkilidir. Bu araştırma, ortaöğretim öğrencilerinin sporda sosyal kimlik algılarını ve spora yönelik tutumlarını belirlemeyi ve bazı değişkenler açısından incelemeyi amaçlamıştır. Çalışma, sporda sosyal kimlik ve spora yönelik tutum değişkenlerini belirlemeye yönelik betimsel tarama modelinde nicel araştırmadır. Çalışma kapsamında olası neden-sonuç ilişkileri hakkında değerli çıkarımlar elde etmek için tarama modeli kullanılmıştır. Araştırma örneklemini belirlemek için tesadüfi örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Çalışmaya, Aydın ilinin Efeler ilçesinde ortaöğretim kurumlarında öğrenim gören 118 (%50,9) kadın, 114 (%49,1) erkek 232 gönüllü öğrenci katılmıştır. Sporda Sosyal Kimlik Ölçeği ve Spora Yönelik Tutum Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız örneklemler t-testi ve ANOVA teknikleri kullanılmıştır. Anlamlılık düzeyi .05 olarak kabul edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 25.00 programı kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre cinsiyet değişkenine göre yapılan karşılaştırmada öğrencilerin sporda sosyal kimlik algılarının toplam puanları açısından gruplar arasında anlamlı bir farklılık olmadığı belirlenmiştir. Ancak spora yönelik tutum toplam puanları açısından gruplar arasında kadınların lehine anlamlı farklılık olduğu görülmüştür. Öğrencilerin sporda sosyal kimlik algıları ve spora yönelik tutumlarının sınıf düzeyi, günlük sosyal medya kullanımı ve fiziksel aktiviteye katılım durumuna göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği görülmüştür. Sosyal etkinliklere katılım değişkenine göre araştırmaya katılan öğrencilerin sosyal kimlik algıları ve spora yönelik tutumları açısından gruplar arasında anlamlı bir farklılık olmadığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, araştırmaya katılan ortaöğretim öğrencilerinin puan ortalamalarına göre sporda sosyal kimlik algılarının ve spora yönelik tutumlarının yüksek düzeyde olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Spor
• Sosyal Kimlik
• Tutum
• Spora Yönelik Tutum

The Role of Demographic Variables in Secondary School Students' Perception of Social Identity in Sports and Attitudes towards Sports

Öz

Having a critical part of healthy adolescent development, social identity plays a vital role in developing an individual's self-image and forming a solid bond. Attitudes towards sports are effective in communication skills, socialization and identity development. This study aimed to determine secondary school students' perceptions of social identity in sports and their attitudes towards sports and examine them in terms of some variables. The study is quantitative in the descriptive survey model to define the variables of social identity and attitude towards sports in sports. As a methodology, the scanning model was used to obtain valuable inferences about possible cause-effect relationships within the scope of the study. A random sampling method was used to determine the research sample. 118 (50.9%) women and 114 (49.1%) 232 students voluntarily participated in the study in the Efeler district of Aydın province. Social Identity Scale in Sports and Attitude Scale towards Sports were used as data collection tools in the research. Research data were analyzed using SPSS 25.00 statistical package program. Descriptive statistics, independent samples t-test and ANOVA statistical techniques were used in the analysis of the data. The significance level was determined as .05. According to the findings of the research, in the comparison made according to the gender variable, it was seen that there was no significant difference between the groups in terms of the total scores of the students' perceptions of social identity in sports. At the same time, there was a significant difference between the groups favouring the women in terms of the total scores of the attitudes towards sports. It was observed that the student's perceptions of social identity in sports and their attitudes towards sports differed statistically significantly according to their grade level, daily use of social media and participation in physical activities. According to the variable of participation in social activities, it was determined that there was no significant difference between the groups in terms of social identity perceptions and attitudes towards sports of the students participating in the research. As a result, according to the average scores of the secondary school students participating in the research, it was determined that the perceptions of social identity in sports and their attitudes towards sports were at high levels.

Anahtar Kelimeler

• Sports
• Social Identity
• Attitude
• Attitude towards Sports

Kaynakça

1. Akgün, N. (1992). Spor hekimliği kavramı. içinde: Ergen E (ed.). Spor Hekimliği. Ankara: Maya Matbaacılık Yayıncılık Ltd. Şti.
2. Altay, F., Özdemir Z. (2006). Ankara ili merkez ilçelerindeki ilköğretim 1. kademesinde öğrenim gören 4. ve 5. sınıf öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin tutumlarının karşılaştırılması (ss. 591-593). Muğla: 3–5 Kasım, 9. Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi.
3. Balcıoğlu, İ. (2003). Sporun sosyolojisi ve psikolojisi. İstanbul: Bilge Yayınları.
4. Baltacı, G., Düzgün, İ. (2008). Adolesan ve egzersiz. Sağlık Bakanlığı Yayın No: 730
5. Barnekow‐Bergkvist M., Hedberg G., Janlert U., Jansson E. (1996). Physical activity pattern in men and women at the ages of 16 and 34 and development of physical activity from adolescence to adulthood. Scand J Med Sci Sports, 6, 359‐370.
6. Başkonuş, T. (2020). Ortaöğretim öğrencilerinin spora yönelik tutumlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi (Kırşehir ili örneği). Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(2): 365-376.
7. Baumann S. (1994). Uygulamalı spor psikolojisi. (Çev: C. İkizler, O.A. Özcan). İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım.
8. Beyer, E. (1992). Wörterbuch der sportwissenschaft; Hofmann: Schorndorf, Germany,

9. Brown, R. J., Condor, S., Mathews, A., Wade, G., Williams, J. (1986). Explaining intergroup differentiation in an industrial organization. Journal of Occupational Psychology, 59, 273–286. http://dx.doi.org/10.1111/j.2044-8325.1986.tb00230
10. Bruner, M. W., Benson, A. J. (2018). Evaluating the psychometric properties of the Social Identity Questionnaire for Sport (SIQS). Psychology of Sport & Exercise 35, 181–188. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2017.12.006
11. Bruner, M.W., Boardley, I. D., Côté, Jea (2014). Social identity and prosocial and antisocial behavior in youth sport. Psychology of Sport and Exercise, 15(1): 56-64. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2013.09.003
12. Büyüköztürk, Ş., Akgün, E., Kılıç, Çakmak, E., Demirel, F., Karadeniz, Ş. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri (11. Baskı). Ankara: Pegem A Yayınları https://doi.org/10.14527/9789944919289