Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

The Mediating Role of Positive Feedback in the Relationship between Interest in Physical Education Class, School Satisfaction and School Burnout

Yıl 2026, Cilt: 13, 1 - 16, 27.03.2026

Sinan Uğraş , Ahmet Enes Sağın , Mehmet Akif Yücekaya , Barış Mergan , Cenk Temel

https://izlik.org/JA24MK76KR

Öz

This study examined the effects of interest in physical education (PE) on school satisfaction and school burnout, as well as the mediating role of positive feedback in these relationships. The sample consisted of 652 middle school students, of whom 45.85% (n = 299) were boys and 54.14% (n = 353) were girls. Data were collected using validated scales measuring interest in physical education, school satisfaction, school burnout, and perceived teacher feedback. Mediation analyses for the proposed model were conducted using JASP 0.18.3 statistical software. The findings indicated that interest in physical education positively and significantly predicted school satisfaction, while it negatively and significantly predicted school burnout. Furthermore, positive feedback was found to play a significant mediating role in the relationships between interest in physical education and both school satisfaction and school burnout. These results suggest that students’ interest in physical education contributes to higher levels of school satisfaction and lower levels of school burnout. In addition, perceived positive feedback from teachers appears to function as an important mechanism linking interest in physical education to students’ well-being outcomes. Accordingly, the provision of positive feedback by physical education teachers may serve as a significant predictor of increased school satisfaction and reduced school burnout among students.

Anahtar Kelimeler

School Satisfaction School Burnout Positive Feedback Interest in Physical Education Class

Etik Beyan

This research was prepared and approved by the Scientific Research and Publication Ethics Committee of the Institute of Educational Sciences, Çanakkale Onsekiz Mart University (Number: E-84026528-050.01.04-2300289115, Date: 23/11/2023). The parents of the participants voluntarily signed a parental consent form to be included in the study. Only participants who completed and signed the parental consent form were included in the study.

Kaynakça

  • Abdollahi, A., & Noltemeyer, A. (2018). Academic hardiness: Mediator between sense of belonging to school and academic achievement? The Journal of Educational Research, 111(3), 345-351. https://doi.org/10.1080/00220671.2016.1261075
  • Adarkwah, M. A. (2021). The power of assessment feedback in teaching and learning: A narrative review and synthesis of the literature. SN Social Sciences, 1(3), 75. https://doi.org/10.1007/s43545-021-00086-w
  • Akungu, O. A., Chien, K. P., & Chen, S. (2023). The longitudinal interaction of adolescents’ interest in physical education, school burnout, and disturbed sleep related to social media and phone use. Current Psychology, 42(2), 1-9. https://doi.org/0.1007/S12144-021-01709-4
  • Al-Hattami, A. A. (2019). The Perception of students and faculty staff on the role of constructive feedback. International Journal of Instruction, 12(1), 885-894. https://doi.org/10.29333/iji.2019.12157a
  • Andriyani, A., Himma, A., Alizar, S., Amin, Z., & Mulawarman, M. (2017). The relationship of anxiety, school burnout and well-being in high school students. In International Conference on Teacher Training and Education 2017 (ICTTE 2017) (pp. 43-48). Atlantis Press.
  • Baena-Extremera, A., & Granero-Gallegos, A. (2015). Prediction model of satisfaction with physical education and school. Revista de Psicodidáctica, 20(1), 177-192. https://doi.org/10.1387/RevPsicodidact.11268
  • Beni, S., Fletcher, T., & Ní Chróinín, D. (2017). Meaningful experiences in physical education and youth sport: A review of the literature. Quest, 69(3), 291-312. https://doi.org/10.1080/00336297.2016.1224192
  • Browne, M.W., & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In: Bollen KA, Long JS. Testing Structural Equation Models p.136-162. Newbury Park, CA: Sage Publications.
  • Burnett, P. C. (2002). Teacher praise and feedback and students’ perceptions of the classroom environment. Educational Psychology, 22(1), 5-16. https://doi.org/10.1080/01443410120101215
  • Cavioni, V., Grazzani, I., Ornaghi, V., Agliati, A., & Pepe, A. (2021). Adolescents’ mental health at school: The mediating role of life satisfaction. Frontiers in Psychology, 12, 720628. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.720628
  • Cernea-Radu, A. E. (2023). The Relationship between Burnout and School Satisfaction Based on the Student’s Age. Research & Education, (8), 77-96. https://doi.org/10.56177/red.8.2023.art.5
  • Chen, A., Darst, P. W., & Pangrazi, R. P. (1999). What constitutes situational interest? Validating a construct in physical education. Measurement in Physical Education and Exercise Science, 3(3), 157-180. https://doi.org/10.1207/s15327841mpee0303_3
  • Chen, S., Sun, H., Zhu, X., & Chen, A. (2014). Relationship between motivation and learning in physical education and after-school physical activity. Research Quarterly for Exercise and Sport, 85(4), 468-477. https://doi.org/10.1080/02701367.2014.961054
  • Cheung, P. (2020). Teachers as role models for physical activity: Are preschool children more active when their teachers are active?. European Physical Education Review, 26(1), 101-110. https://doi. org/10.1177/1356336X19835240
  • Cheung, P., & Li, C. (2019). Physical activity and mental toughness as antecedents of academic burnout among school students: A latent profile approach. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16(11), 2024. https://doi.org/10.3390/ijerph16112024.
  • Chust Hernández, P., Fernández García, D., Lopez-Martinez, L., García-Montañés, C., & Pérez Ros, M. P. (2022). Female gender and low physical activity are risk factors for academic stress in incoming nursing students. Perspectives in Psychiatric Care, 58(4), 1281-1290. https://doi.org/10.1111/ppc.12928.
  • Daily, S. M., Mann, M. J., Kristjansson, A. L., Smith, M. L., & Zullig, K. J. (2019). School Climate and Academic Achievement in Middle and High School Students. The Journal of School Health, 89(3), 173–180. https://doi.org/10.1111/josh.12726
  • Danielsen, A. G., Samdal, O., Hetland, J., & Wold, B. (2009). School-related social support and students’ perceived life satisfaction. The Journal of Educational Research, 102(4), 303-320. https://doi.org/10.3200/JOER.102.4.303-320
  • De Meester, A., Van Duyse, F., Aelterman, N., De Muynck, G. J., & Haerens, L. (2020). An experimental, videobased investigation into the motivating impact of choice and positive feedback among students with different motor competence levels. Physical Education and Sport Pedagogy, 25(4), 361-378. https://doi.org/10.1080/17408989.2020.1725456
  • De Meyer, J., Soenens, B., Vansteenkiste, M., Aelterman, N., Van Petegem, S., & Haerens, L. (2016). Do students with different motives for physical education respond differently to autonomy supportive and controlling teaching?. Psychology of Sport and Exercise, 22, 72-82. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2015.06.001.
  • Durán-Narucki, V. (2008). School building condition, school attendance, and academic achievement in New York City public schools: A mediation model. Journal of Environmental Psychology, 28(3), 278–286. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2008.02.008
  • Elliot, C., Lang, C., Brand, S., Holsboer-Trachsler, E., Pühse, U., & Gerber, M. (2015). The relationship between meeting vigorous physical activity recommendations and burnout symptoms among adolescents: an exploratory study with vocational students. Journal of Sport and Exercise Psychology, 37(2), 180-192. https://doi.org/10.1123/jsep.2014-0199
  • Feng, B., Xu, K., & Zhou, P. (2022). Association between vigorous physical activity and life satisfaction in adolescents. Frontiers in Public Health, 10, 944620. https://doi.org/10.3389/fpubh.2022.944620.
  • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50. https://doi.org/10.2307/3151312
  • Gempp, R., & González-Carrasco, M. (2021). Peer Relatedness, School Satisfaction, and Life Satisfaction in Early Adolescence: A Non-recursive Model. Frontiers in Psychology, 12, 641714. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.641714
  • Gerber, M., Lang, C., Feldmeth, A. K., Elliot, C., Brand, S., Holsboer‐Trachsler, E., & Pühse, U. (2015). Burnout and mental health in Swiss vocational students: the moderating role of physical activity. Journal of Research on Adolescence, 25(1), 63-74. https://doi.org/10.1111/jora.12097
  • Guess, P. E., & McCane-Bowling, S. J. (2016). Teacher support and life satisfaction: An investigation with urban, middle school students. Education and Urban Society, 48(1), 30-47. https://doi.org/10.1177/0013124513514604
  • Guzmán, J., Green, J. G., Oblath, R., & Holt, M. K. (2020). Life satisfaction mediates the association between mental health risk and perceptions of school functioning among children and adolescents. Contemporary School Psychology, 24(4), 389-399. https://doi.org/10.1007/s40688-019-00257-w
  • Hallinan, M. T. (2008). Teacher influences on students’ attachment to school. Sociology of Education, 81(3), 271-283. https://doi.org/10.1177/003804070808100303.
  • Häussler, P., & Hoffmann, L. (2000). A curricular frame for physics education: Development, comparison with students’ interests, and impact on students’ achievement and selfconcept. Science Education, 84(6), 689- 705. https://doi.org/10.1002/1098- 237X(200011)84:6<689::AID-SCE1>3.0.CO;2-L
  • Huang, C., & Gao, Z. (2013). Associations between students’ situational interest, mastery experiences, and physical activity levels in an interactive dance game. Psychology, Health & Medicine, 18(2), 233-241. https://doi.org/10.1080/13548506.2012.712703
  • In-Soo, N. (2022). The relationship between perceived caring atmosphere and teacher feedback in physical education classes and high school students’ self-handicap and class satisfaction. Learner-Centered Curriculum Education Research, 22(2), 877-89. https://doi.org/10.22251/jlcci.2022.22.23.877
  • Jiang, X., Shi, D., Fang, L., & Ferraz, R. C. (2022). Teacher–student relationships and adolescents’ school satisfaction: Behavioural engagement as a mechanism of change. British Journal of Educational Psychology, 92(4), 1444-1457. https://doi.org/10.1111/bjep.12509.
  • Kara, F. M., Kazak, F. Z., & Aşçı, F. H. (2018). Algılanan öğretmen geribildirim ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 29(2), 79-86. https://doi.org/10.17644/sbd.306544
  • Kenny, D. A., & McCoach, D. B. (2003). Effect of the number of variables on measures of fit in structural equation modeling. Structural Equation Modeling, 10(3), 333-351. https://doi.org/10.1207/S15328007SEM1003_1
  • Kiuru, N., Wang, M. T., Salmela-Aro, K., Kannas, L., Ahonen, T., & Hirvonen, R. (2020). Associations between adolescents’ ınterpersonal relationships, school well-being, and academic achievement during educational transitions. Journal of Youth and Adolescence, 49(5), 1057-1072. https://doi.org/10.1007/s10964-019-01184-y
  • Kline, R.B. (2016). Principles and practice of structural equation modeling. New York: The Guilford Press.
  • Koçak, L., & Seçer, İ. (2018). Investigation of the Relationship between School Burnout, Depression and Anxiety among High School Students. Çukurova University Faculty of Education Journal, 47(2), 601-622. https://doi.org/10.14812/cuefd.372054
  • Koka, A., & Hein, V. (2003). Perceptions of teacher’s feedback and learning environment as predictors of intrinsic motivation in physical education. Psychology of Sport and Exercise, 4(4), 333-346. https://doi. org/10.1016/S1469-0292(02)00012-2
  • Kolovelonis, A., & Goudas, M. (2023). The effects of cognitively challenging physical activity games versus health-related fitness activities on students’ executive functions and situational interest in physical education: A group-randomized controlled trial. European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education, 13(5), 796 809. https://doi.org/10.3390/ejihpe13050060
  • Koo, J. E., & Lee, K. U. (2014). The relationships of elementary school students’ sports participation with optimism, humor styles, and school life satisfaction. Journal of Exercise Rehabilitation, 10(2), 111-117. https://doi.org/10.12965/jer.140093.
  • Košir, K., & Tement, S. (2014). Teacher–student relationship and academic achievement: A crosslagged longitudinal study on three different age groups. European Journal of Psychology of Education, 29(3), 409–428. https://doi.org/10.1007/s10212-013-0205-2
  • Khosravi, M., Mirbahaadin, M., & Kasaeiyan, R. (2020). Understanding the influence of high noveltyseeking on academic burnout: moderating effect of physical activity. European Journal of Translational Myology, 30(2), 8722. https://doi.org/10.4081/ejtm.2019.8722
  • Kwak, S.R. (2006). A structural equation modeling analysis of adolescents’ school adjustment. Korean Journal of Sociology of Education, 16(1), 1-26.
  • Leo, F. M., Mouratidis, A., Pulido, J. J., López-Gajardo, M. A., & Sánchez-Oliva, D. (2022). Perceived teachers’ behavior and students’ engagement in physical education: The mediating role of basic psychological needs and self-determined motivation. Physical Education and Sport Pedagogy, 27(1), 59-76. https://doi.org/10.1080/17408989.2020.1850667
  • Lobo, J., Dimalanta, G., & Bautista, C. (2022). An Investigation on the Factors Affecting Students’ Interest in Physical Education Using Principal Component Analysis (PCA) at a Local City College in Angeles City, Pampanga, Philippines. American Journal of Multidisciplinary Research and Innovation, 1(2), 63-69. https://doi.org/10.54536/ajmri.v1i2.291
  • Lyngstad, I., Bjerke, Ø., & Lagestad, P. (2020). Students’ views on the purpose of physical education in upper secondary school. Physical education as a break in everyday school life–learning or just fun?. Sport, Education and Society, 25(2), 230-241. https://doi.org/10.1080/13573322.2019.1573421
  • Moksnes, U.K., Løhre, A., Lillefjell,, M. Byrne, D.G., & Haugan, G. (2016). The association between school stress, life satisfaction and depressive symptoms in adolescents: Life satisfaction as a potential mediator. Social Indicators Research, 125(1), 339-357. https://doi.org/10.1007/s11205-014-0842-0
  • Moral-Garcia, J. E., Jiménez, A., Cabaco, A. S., & Jiménez-Eguizabal, A. (2021). The role of physical activity and school physical education in enhancing school satisfaction and life satisfaction. International Journal of Environmental Research and Public ealth, 18(4), 1689. https://doi.org/10.3390/ijerph18041689
  • Mouratidis, A., Vansteenkiste, M., Lens, W., & Sideridis, G. (2008). The motivating role of positive feedback in sport and physical education: Evidence for a motivational model. Journal of Sport and Exercise Psychology, 30(2), 240-268. https://doi.org/10.1123/jsep.30.2.240
  • Ng, Z. J., E Huebner, S., & J Hills, K. (2015). Life satisfaction and academic performance in early adolescents: Evidence for reciprocal association. Journal of School Psychology, 53(6), 479-491. https://doi.org/10.1016/j.jsp.2015.09.004
  • Nicaise, V., Bois, J. E., Fairclough, S. J., Amorose, A. J., & Cogérino, G. (2007). Girls’ and boys’ perceptions of physical education teachers’ feedback: Effects on performance and psychological responses. Journal of Sports Sciences, 25(8), 915-926. https://doi.org/10.1080/02640410600898095.
  • Parker, P. D., & Salmela-Aro, K. (2011). Developmental processes in school burnout: A comparison of majör developmental models. Learning and Individual Differences, 21(2), 244 248. https://doi.org/10.1016/j.lindif.2011.01.005
  • Pieters, R. (2017). Meaningful mediation analysis: Plausible causal inference and informative communication. Journal of Consumer Research, 44(3), 692-716. https://doi.org/10.1093/jcr/ucx081
  • Poulou, M. S. (2020). Students’ adjustment at school: The role of teachers’ need satisfaction, teacher–Student relationships and student well-being. School Psychology International, 41(6), 499-521. https://doi.org/10.1177/0143034320951911
  • Preacher, K. J., & Hayes, A. F. (2008). Asymptotic and resampling strategies for assessing and comparing indirect effects in multiple mediator models. Behavior Research Methods, 40(3), 879-891. https://doi.org/10.3758/BRM.40.3.879
  • Randolph, J. J., Kangas, M., & Ruokamo, H. (2009). The preliminary development of the Children’s Overall Satisfaction with Schooling Scale (COSSS). Child Indicators Research, 2(1), 79-93. https://doi.org/10.1007/s12187-008-9027-1
  • Read, S., Hietajärvi, L., & Salmela-Aro, K. (2022). School burnout trends and sociodemographic factors in Finland 2006-2019. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 57(8), 16591669. https://doi.org/10.1007/s00127-022-02268-0
  • Rosales-Ricardo, Y., & Ferreira, J. P. (2022). Effects of physical exercise on Burnout syndrome in university students. MEDICC Review, 24(1), 36-39. https://doi.org/10.37757/MR2022.V24.N1.7
  • Roure, C., Kermarrec, G., & Pasco, D. (2019). Effects of situational interest dimensions on students’ learning strategies in physical education. European Physical Education Review, 25(2), 327-340. https://doi.org/10.1177/1356336X17732964
  • Sağın, A. E. (2022). The role of gender in predicting life satisfaction of the interest in physical education lesson. Pedagogy of Physical Culture and Sports, 26(2),83-92. https://doi.org/10.15561/26649837.2022.0202
  • Salmela-Aro, K., Savolainen, H., & Holopainen, L. (2009). Depressive symptoms and school burnout during adolescence: Evidence from two cross-lagged longitudinal studies. Journal of Youth and Adolescence, 38, 1316-1327. https://doi.org/10.1007/s10964-008 9334-3
  • Sanchez-Oliva, D., Sanchez-Miguel, P. A., Leo, F. M., Kinnafick, F. E., & García-Calvo, T. (2014). Physical education lessons and physical activity intentions within Spanish secondary schools: A selfdetermination perspective. Journal of Teaching in Physical Education, 33(2), 232- 249. https://doi.org/10.1123/jtpe.2013-0043
  • Secer, İ., Halmatoc, S., Veyis, F., & Ates, B. (2013). Okul tükenmişlik ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması: Güvenirlik ve geçerlik çalışması. Turkish Journal of Education, 2(2), 16-24. https://doi.org/10.19128/turje.181057
  • Simoës‐Perlant, A., Barreau, M., & Vezilier, C. (2023). Stress, anxiety, and school burnout post COVID‐19: A study of French adolescents. Mind, Brain, and Education, 17(2), 98-106. https://doi.org/10.1111/mbe.12346
  • Sun, H., Chen, A., Ennis, C., Martin, R., & Shen, B. (2008). An examination of the multidimensionality of situational interest in elementary school physical education. Research Quarterly for Exercise and Sport, 79(1), 62-70. https://doi.org/10.1080/02701367.2008.10599461
  • Tabachnick, B.G., & Fidell, L.S. (2007). Using Multivariate Statistics (5th ed.). New York: Pearson Education, Allyn ve Bacon, Inc.
  • Telef, B. (2014). Çocuklar İçin Kapsamlı Okul Doyumu Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Journal of Theory and Practice in Education, 10(2), 478-490.
  • Tessier, D., Sarrazin, P., & Ntoumanis, N. (2010). The effect of an intervention to improve newly qualified teachers’ interpersonal style, students motivation and psychological need satisfaction in sport-based physical education. Contemporary Educational Psychology, 35(4), 242- 253. https://doi.org/10.1016/J.CEDPSYCH.2010.05.005
  • Teuber, Z., Nussbeck, F. W., & Wild, E. (2021). School burnout among Chinese high school students: the role of teacher-student relationships and personal resources. Educational Psychology, 41(8), 985-1002. https://doi.org/10.1080/01443410.2021.1917521
  • Turanlı, A. S. (2009). Students’ perceptions of teachers’ behaviors of social-emotional support and students’ satisfaction with the classroom atmosphere. Eurasian Journal of Educational Research, 35(1), 129-146.
  • Uğraş, S., & Temel, C. (2020). Beden eğitimi dersine ilgi ölçeği (BEDİÖ): Geçerlik ve güvenilirlik çalışması. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(4), 413-427. https://doi.org/10.31680/gaunjss.737896
  • Varela, J. J., Zimmerman, M. A., Ryan, A. M., Stoddard, S. A., Heinze, J. E., & Alfaro, J. (2018). Life satisfaction, school satisfaction, and school violence: A mediation analysis for Chilean adolescent victims and perpetrators. Child Indicators Research, 11, 487-505. https://doi.org/10.1007/s12187-016-9442-7
  • Vergara-Torres, A. P., Tristán, J., López-Walle, J. M., González-Gallegos, A., Pappous, A., & Tomás, I. (2020). Students’ perceptions of teachers’ corrective feedback, basic psychological needs and subjective vitality: a multilevel approach. Frontiers in Psychology, 11, 558954. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.558954
  • Villafaina, S., Tapia-Serrano, M. Á., Vaquero-Solís, M., León-Llamas, J. L., & Sánchez-Miguel, P. A. (2021). The role of physical activity in the relationship between satisfaction with life and health-related quality of life in school-age adolescents. Behavioral Sciences, 11(9), 121. https://doi.org/10.3390/bs11090121
  • Wang, Q., Wang, L., Shi, M., Li, X., Liu, R., Liu, J., Zhu, M., & Wu, H. (2019). Empathy, burnout, life satisfaction, correlations and associated socio-demographic factors among Chinese undergraduate medical students: an exploratory cross-sectional study. BMC Medical Education, 19(1), 341. https://doi.org/10.1186/s12909-019-1788-3
  • Ye, Z., Peng, Y., Rao, W., & Zhang, T. (2024). The effect of physical activity on depression: a lagged mediation study of school burnout. BMC Public Health, 24(1), 3491. https://doi.org/10.1186/s12889-024-21003-9
  • Zhu, X. (2014). Situational interest and physical activity in fitness testing: A need for pedagogical engineering. International Journal of Sport and Exercise Psychology, 12(1), 76-89. https://doi.org/10.1080/1612197X.2013.792519
  • Zullig, K. J., & White, R. J. (2011). Physical activity, life satisfaction, and self-rated health of middle school students. Applied Research in Quality of Life, 6(3), 277-289. https://doi.org/10.1007/s11482-010-9129-z

Beden Eğitimi Dersine İlginin Okul Yaşam Doyumu ve Okul Tükenmişliğini Yordamasında Algılanan Pozitif Geri Bildirimin Aracı Rolü

Yıl 2026, Cilt: 13, 1 - 16, 27.03.2026

Sinan Uğraş , Ahmet Enes Sağın , Mehmet Akif Yücekaya , Barış Mergan , Cenk Temel

https://izlik.org/JA24MK76KR

Öz

Bu araştırmada, beden eğitimi dersine yönelik ilginin okul doyumu ve okul tükenmişliği üzerindeki etkileri ile bu ilişkide pozitif geri bildirimin aracı işlevi incelenmiştir. Çalışma grubunu, %45,85’i (n = 299) erkek ve %54,14’ü (n = 353) kız olmak üzere toplam 652 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında beden eğitimi dersine ilgi, okul doyumu, okul tükenmişliği ve algılanan öğretmen geri bildirimi ölçekleri kullanılmıştır. Önerilen modeldeki aracılık analizleri JASP 0.18.3 istatistik programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, beden eğitimi dersine yönelik ilginin okul doyumunu pozitif ve anlamlı düzeyde yordadığını; buna karşılık okul tükenmişliğini negatif ve anlamlı biçimde yordadığını ortaya koymuştur. Ayrıca, beden eğitimi dersine ilgi ile okul doyumu ve okul tükenmişliği arasındaki ilişkide pozitif geri bildirimin anlamlı bir aracı rol üstlendiği belirlenmiştir. Bu sonuçlar, beden eğitimi dersine duyulan ilginin öğrencilerin okul doyumunu artırıcı ve okul tükenmişliğini azaltıcı bir işleve sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, öğretmenlerden alınan pozitif geri bildirimin, beden eğitimi dersine ilgi ile okul doyumu ve tükenmişliği arasındaki ilişkide önemli bir mekanizma olarak işlediği anlaşılmaktadır. Dolayısıyla, beden eğitimi öğretmenlerinin öğrencilere sundukları olumlu geri bildirimlerin, okul doyumunun artırılması ve okul tükenmişliğinin azaltılmasında anlamlı ve yordayıcı bir role sahip olduğu ifade edilebilir.

Anahtar Kelimeler

Okul Memnuniyeti Okul Tükenmişliği Olumlu Geri Bildirim Beden Eğitimi Dersine İlgi

Etik Beyan

Bu araştırma, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Etik Kurulu Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Komisyonu (Sayı: E-84026528-050.01.04-2300289115Tarih: 23/11/2023 T) tarafından onaylanmış ve hazırlanmıştır. Katılımcıların ebeveynleri, çalışmaya dahil edilmeleri için gönüllü ebeveyn onay formu imzalamıştır. Sadece ebeveyn onay formu doldurulmuş ve imzalanmış katılımcılar çalışmaya dahil edilmiştir.

Kaynakça

  • Abdollahi, A., & Noltemeyer, A. (2018). Academic hardiness: Mediator between sense of belonging to school and academic achievement? The Journal of Educational Research, 111(3), 345-351. https://doi.org/10.1080/00220671.2016.1261075
  • Adarkwah, M. A. (2021). The power of assessment feedback in teaching and learning: A narrative review and synthesis of the literature. SN Social Sciences, 1(3), 75. https://doi.org/10.1007/s43545-021-00086-w
  • Akungu, O. A., Chien, K. P., & Chen, S. (2023). The longitudinal interaction of adolescents’ interest in physical education, school burnout, and disturbed sleep related to social media and phone use. Current Psychology, 42(2), 1-9. https://doi.org/0.1007/S12144-021-01709-4
  • Al-Hattami, A. A. (2019). The Perception of students and faculty staff on the role of constructive feedback. International Journal of Instruction, 12(1), 885-894. https://doi.org/10.29333/iji.2019.12157a
  • Andriyani, A., Himma, A., Alizar, S., Amin, Z., & Mulawarman, M. (2017). The relationship of anxiety, school burnout and well-being in high school students. In International Conference on Teacher Training and Education 2017 (ICTTE 2017) (pp. 43-48). Atlantis Press.
  • Baena-Extremera, A., & Granero-Gallegos, A. (2015). Prediction model of satisfaction with physical education and school. Revista de Psicodidáctica, 20(1), 177-192. https://doi.org/10.1387/RevPsicodidact.11268
  • Beni, S., Fletcher, T., & Ní Chróinín, D. (2017). Meaningful experiences in physical education and youth sport: A review of the literature. Quest, 69(3), 291-312. https://doi.org/10.1080/00336297.2016.1224192
  • Browne, M.W., & Cudeck, R. (1993). Alternative ways of assessing model fit. In: Bollen KA, Long JS. Testing Structural Equation Models p.136-162. Newbury Park, CA: Sage Publications.
  • Burnett, P. C. (2002). Teacher praise and feedback and students’ perceptions of the classroom environment. Educational Psychology, 22(1), 5-16. https://doi.org/10.1080/01443410120101215
  • Cavioni, V., Grazzani, I., Ornaghi, V., Agliati, A., & Pepe, A. (2021). Adolescents’ mental health at school: The mediating role of life satisfaction. Frontiers in Psychology, 12, 720628. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.720628
  • Cernea-Radu, A. E. (2023). The Relationship between Burnout and School Satisfaction Based on the Student’s Age. Research & Education, (8), 77-96. https://doi.org/10.56177/red.8.2023.art.5
  • Chen, A., Darst, P. W., & Pangrazi, R. P. (1999). What constitutes situational interest? Validating a construct in physical education. Measurement in Physical Education and Exercise Science, 3(3), 157-180. https://doi.org/10.1207/s15327841mpee0303_3
  • Chen, S., Sun, H., Zhu, X., & Chen, A. (2014). Relationship between motivation and learning in physical education and after-school physical activity. Research Quarterly for Exercise and Sport, 85(4), 468-477. https://doi.org/10.1080/02701367.2014.961054
  • Cheung, P. (2020). Teachers as role models for physical activity: Are preschool children more active when their teachers are active?. European Physical Education Review, 26(1), 101-110. https://doi. org/10.1177/1356336X19835240
  • Cheung, P., & Li, C. (2019). Physical activity and mental toughness as antecedents of academic burnout among school students: A latent profile approach. International Journal of Environmental Research and Public Health, 16(11), 2024. https://doi.org/10.3390/ijerph16112024.
  • Chust Hernández, P., Fernández García, D., Lopez-Martinez, L., García-Montañés, C., & Pérez Ros, M. P. (2022). Female gender and low physical activity are risk factors for academic stress in incoming nursing students. Perspectives in Psychiatric Care, 58(4), 1281-1290. https://doi.org/10.1111/ppc.12928.
  • Daily, S. M., Mann, M. J., Kristjansson, A. L., Smith, M. L., & Zullig, K. J. (2019). School Climate and Academic Achievement in Middle and High School Students. The Journal of School Health, 89(3), 173–180. https://doi.org/10.1111/josh.12726
  • Danielsen, A. G., Samdal, O., Hetland, J., & Wold, B. (2009). School-related social support and students’ perceived life satisfaction. The Journal of Educational Research, 102(4), 303-320. https://doi.org/10.3200/JOER.102.4.303-320
  • De Meester, A., Van Duyse, F., Aelterman, N., De Muynck, G. J., & Haerens, L. (2020). An experimental, videobased investigation into the motivating impact of choice and positive feedback among students with different motor competence levels. Physical Education and Sport Pedagogy, 25(4), 361-378. https://doi.org/10.1080/17408989.2020.1725456
  • De Meyer, J., Soenens, B., Vansteenkiste, M., Aelterman, N., Van Petegem, S., & Haerens, L. (2016). Do students with different motives for physical education respond differently to autonomy supportive and controlling teaching?. Psychology of Sport and Exercise, 22, 72-82. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2015.06.001.
  • Durán-Narucki, V. (2008). School building condition, school attendance, and academic achievement in New York City public schools: A mediation model. Journal of Environmental Psychology, 28(3), 278–286. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2008.02.008
  • Elliot, C., Lang, C., Brand, S., Holsboer-Trachsler, E., Pühse, U., & Gerber, M. (2015). The relationship between meeting vigorous physical activity recommendations and burnout symptoms among adolescents: an exploratory study with vocational students. Journal of Sport and Exercise Psychology, 37(2), 180-192. https://doi.org/10.1123/jsep.2014-0199
  • Feng, B., Xu, K., & Zhou, P. (2022). Association between vigorous physical activity and life satisfaction in adolescents. Frontiers in Public Health, 10, 944620. https://doi.org/10.3389/fpubh.2022.944620.
  • Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50. https://doi.org/10.2307/3151312
  • Gempp, R., & González-Carrasco, M. (2021). Peer Relatedness, School Satisfaction, and Life Satisfaction in Early Adolescence: A Non-recursive Model. Frontiers in Psychology, 12, 641714. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.641714
  • Gerber, M., Lang, C., Feldmeth, A. K., Elliot, C., Brand, S., Holsboer‐Trachsler, E., & Pühse, U. (2015). Burnout and mental health in Swiss vocational students: the moderating role of physical activity. Journal of Research on Adolescence, 25(1), 63-74. https://doi.org/10.1111/jora.12097
  • Guess, P. E., & McCane-Bowling, S. J. (2016). Teacher support and life satisfaction: An investigation with urban, middle school students. Education and Urban Society, 48(1), 30-47. https://doi.org/10.1177/0013124513514604
  • Guzmán, J., Green, J. G., Oblath, R., & Holt, M. K. (2020). Life satisfaction mediates the association between mental health risk and perceptions of school functioning among children and adolescents. Contemporary School Psychology, 24(4), 389-399. https://doi.org/10.1007/s40688-019-00257-w
  • Hallinan, M. T. (2008). Teacher influences on students’ attachment to school. Sociology of Education, 81(3), 271-283. https://doi.org/10.1177/003804070808100303.
  • Häussler, P., & Hoffmann, L. (2000). A curricular frame for physics education: Development, comparison with students’ interests, and impact on students’ achievement and selfconcept. Science Education, 84(6), 689- 705. https://doi.org/10.1002/1098- 237X(200011)84:6<689::AID-SCE1>3.0.CO;2-L
  • Huang, C., & Gao, Z. (2013). Associations between students’ situational interest, mastery experiences, and physical activity levels in an interactive dance game. Psychology, Health & Medicine, 18(2), 233-241. https://doi.org/10.1080/13548506.2012.712703
  • In-Soo, N. (2022). The relationship between perceived caring atmosphere and teacher feedback in physical education classes and high school students’ self-handicap and class satisfaction. Learner-Centered Curriculum Education Research, 22(2), 877-89. https://doi.org/10.22251/jlcci.2022.22.23.877
  • Jiang, X., Shi, D., Fang, L., & Ferraz, R. C. (2022). Teacher–student relationships and adolescents’ school satisfaction: Behavioural engagement as a mechanism of change. British Journal of Educational Psychology, 92(4), 1444-1457. https://doi.org/10.1111/bjep.12509.
  • Kara, F. M., Kazak, F. Z., & Aşçı, F. H. (2018). Algılanan öğretmen geribildirim ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Spor Bilimleri Dergisi, 29(2), 79-86. https://doi.org/10.17644/sbd.306544
  • Kenny, D. A., & McCoach, D. B. (2003). Effect of the number of variables on measures of fit in structural equation modeling. Structural Equation Modeling, 10(3), 333-351. https://doi.org/10.1207/S15328007SEM1003_1
  • Kiuru, N., Wang, M. T., Salmela-Aro, K., Kannas, L., Ahonen, T., & Hirvonen, R. (2020). Associations between adolescents’ ınterpersonal relationships, school well-being, and academic achievement during educational transitions. Journal of Youth and Adolescence, 49(5), 1057-1072. https://doi.org/10.1007/s10964-019-01184-y
  • Kline, R.B. (2016). Principles and practice of structural equation modeling. New York: The Guilford Press.
  • Koçak, L., & Seçer, İ. (2018). Investigation of the Relationship between School Burnout, Depression and Anxiety among High School Students. Çukurova University Faculty of Education Journal, 47(2), 601-622. https://doi.org/10.14812/cuefd.372054
  • Koka, A., & Hein, V. (2003). Perceptions of teacher’s feedback and learning environment as predictors of intrinsic motivation in physical education. Psychology of Sport and Exercise, 4(4), 333-346. https://doi. org/10.1016/S1469-0292(02)00012-2
  • Kolovelonis, A., & Goudas, M. (2023). The effects of cognitively challenging physical activity games versus health-related fitness activities on students’ executive functions and situational interest in physical education: A group-randomized controlled trial. European Journal of Investigation in Health, Psychology and Education, 13(5), 796 809. https://doi.org/10.3390/ejihpe13050060
  • Koo, J. E., & Lee, K. U. (2014). The relationships of elementary school students’ sports participation with optimism, humor styles, and school life satisfaction. Journal of Exercise Rehabilitation, 10(2), 111-117. https://doi.org/10.12965/jer.140093.
  • Košir, K., & Tement, S. (2014). Teacher–student relationship and academic achievement: A crosslagged longitudinal study on three different age groups. European Journal of Psychology of Education, 29(3), 409–428. https://doi.org/10.1007/s10212-013-0205-2
  • Khosravi, M., Mirbahaadin, M., & Kasaeiyan, R. (2020). Understanding the influence of high noveltyseeking on academic burnout: moderating effect of physical activity. European Journal of Translational Myology, 30(2), 8722. https://doi.org/10.4081/ejtm.2019.8722
  • Kwak, S.R. (2006). A structural equation modeling analysis of adolescents’ school adjustment. Korean Journal of Sociology of Education, 16(1), 1-26.
  • Leo, F. M., Mouratidis, A., Pulido, J. J., López-Gajardo, M. A., & Sánchez-Oliva, D. (2022). Perceived teachers’ behavior and students’ engagement in physical education: The mediating role of basic psychological needs and self-determined motivation. Physical Education and Sport Pedagogy, 27(1), 59-76. https://doi.org/10.1080/17408989.2020.1850667
  • Lobo, J., Dimalanta, G., & Bautista, C. (2022). An Investigation on the Factors Affecting Students’ Interest in Physical Education Using Principal Component Analysis (PCA) at a Local City College in Angeles City, Pampanga, Philippines. American Journal of Multidisciplinary Research and Innovation, 1(2), 63-69. https://doi.org/10.54536/ajmri.v1i2.291
  • Lyngstad, I., Bjerke, Ø., & Lagestad, P. (2020). Students’ views on the purpose of physical education in upper secondary school. Physical education as a break in everyday school life–learning or just fun?. Sport, Education and Society, 25(2), 230-241. https://doi.org/10.1080/13573322.2019.1573421
  • Moksnes, U.K., Løhre, A., Lillefjell,, M. Byrne, D.G., & Haugan, G. (2016). The association between school stress, life satisfaction and depressive symptoms in adolescents: Life satisfaction as a potential mediator. Social Indicators Research, 125(1), 339-357. https://doi.org/10.1007/s11205-014-0842-0
  • Moral-Garcia, J. E., Jiménez, A., Cabaco, A. S., & Jiménez-Eguizabal, A. (2021). The role of physical activity and school physical education in enhancing school satisfaction and life satisfaction. International Journal of Environmental Research and Public ealth, 18(4), 1689. https://doi.org/10.3390/ijerph18041689
  • Mouratidis, A., Vansteenkiste, M., Lens, W., & Sideridis, G. (2008). The motivating role of positive feedback in sport and physical education: Evidence for a motivational model. Journal of Sport and Exercise Psychology, 30(2), 240-268. https://doi.org/10.1123/jsep.30.2.240
  • Ng, Z. J., E Huebner, S., & J Hills, K. (2015). Life satisfaction and academic performance in early adolescents: Evidence for reciprocal association. Journal of School Psychology, 53(6), 479-491. https://doi.org/10.1016/j.jsp.2015.09.004
  • Nicaise, V., Bois, J. E., Fairclough, S. J., Amorose, A. J., & Cogérino, G. (2007). Girls’ and boys’ perceptions of physical education teachers’ feedback: Effects on performance and psychological responses. Journal of Sports Sciences, 25(8), 915-926. https://doi.org/10.1080/02640410600898095.
  • Parker, P. D., & Salmela-Aro, K. (2011). Developmental processes in school burnout: A comparison of majör developmental models. Learning and Individual Differences, 21(2), 244 248. https://doi.org/10.1016/j.lindif.2011.01.005
  • Pieters, R. (2017). Meaningful mediation analysis: Plausible causal inference and informative communication. Journal of Consumer Research, 44(3), 692-716. https://doi.org/10.1093/jcr/ucx081
  • Poulou, M. S. (2020). Students’ adjustment at school: The role of teachers’ need satisfaction, teacher–Student relationships and student well-being. School Psychology International, 41(6), 499-521. https://doi.org/10.1177/0143034320951911
  • Preacher, K. J., & Hayes, A. F. (2008). Asymptotic and resampling strategies for assessing and comparing indirect effects in multiple mediator models. Behavior Research Methods, 40(3), 879-891. https://doi.org/10.3758/BRM.40.3.879
  • Randolph, J. J., Kangas, M., & Ruokamo, H. (2009). The preliminary development of the Children’s Overall Satisfaction with Schooling Scale (COSSS). Child Indicators Research, 2(1), 79-93. https://doi.org/10.1007/s12187-008-9027-1
  • Read, S., Hietajärvi, L., & Salmela-Aro, K. (2022). School burnout trends and sociodemographic factors in Finland 2006-2019. Social Psychiatry and Psychiatric Epidemiology, 57(8), 16591669. https://doi.org/10.1007/s00127-022-02268-0
  • Rosales-Ricardo, Y., & Ferreira, J. P. (2022). Effects of physical exercise on Burnout syndrome in university students. MEDICC Review, 24(1), 36-39. https://doi.org/10.37757/MR2022.V24.N1.7
  • Roure, C., Kermarrec, G., & Pasco, D. (2019). Effects of situational interest dimensions on students’ learning strategies in physical education. European Physical Education Review, 25(2), 327-340. https://doi.org/10.1177/1356336X17732964
  • Sağın, A. E. (2022). The role of gender in predicting life satisfaction of the interest in physical education lesson. Pedagogy of Physical Culture and Sports, 26(2),83-92. https://doi.org/10.15561/26649837.2022.0202
  • Salmela-Aro, K., Savolainen, H., & Holopainen, L. (2009). Depressive symptoms and school burnout during adolescence: Evidence from two cross-lagged longitudinal studies. Journal of Youth and Adolescence, 38, 1316-1327. https://doi.org/10.1007/s10964-008 9334-3
  • Sanchez-Oliva, D., Sanchez-Miguel, P. A., Leo, F. M., Kinnafick, F. E., & García-Calvo, T. (2014). Physical education lessons and physical activity intentions within Spanish secondary schools: A selfdetermination perspective. Journal of Teaching in Physical Education, 33(2), 232- 249. https://doi.org/10.1123/jtpe.2013-0043
  • Secer, İ., Halmatoc, S., Veyis, F., & Ates, B. (2013). Okul tükenmişlik ölçeğinin Türk kültürüne uyarlanması: Güvenirlik ve geçerlik çalışması. Turkish Journal of Education, 2(2), 16-24. https://doi.org/10.19128/turje.181057
  • Simoës‐Perlant, A., Barreau, M., & Vezilier, C. (2023). Stress, anxiety, and school burnout post COVID‐19: A study of French adolescents. Mind, Brain, and Education, 17(2), 98-106. https://doi.org/10.1111/mbe.12346
  • Sun, H., Chen, A., Ennis, C., Martin, R., & Shen, B. (2008). An examination of the multidimensionality of situational interest in elementary school physical education. Research Quarterly for Exercise and Sport, 79(1), 62-70. https://doi.org/10.1080/02701367.2008.10599461
  • Tabachnick, B.G., & Fidell, L.S. (2007). Using Multivariate Statistics (5th ed.). New York: Pearson Education, Allyn ve Bacon, Inc.
  • Telef, B. (2014). Çocuklar İçin Kapsamlı Okul Doyumu Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Journal of Theory and Practice in Education, 10(2), 478-490.
  • Tessier, D., Sarrazin, P., & Ntoumanis, N. (2010). The effect of an intervention to improve newly qualified teachers’ interpersonal style, students motivation and psychological need satisfaction in sport-based physical education. Contemporary Educational Psychology, 35(4), 242- 253. https://doi.org/10.1016/J.CEDPSYCH.2010.05.005
  • Teuber, Z., Nussbeck, F. W., & Wild, E. (2021). School burnout among Chinese high school students: the role of teacher-student relationships and personal resources. Educational Psychology, 41(8), 985-1002. https://doi.org/10.1080/01443410.2021.1917521
  • Turanlı, A. S. (2009). Students’ perceptions of teachers’ behaviors of social-emotional support and students’ satisfaction with the classroom atmosphere. Eurasian Journal of Educational Research, 35(1), 129-146.
  • Uğraş, S., & Temel, C. (2020). Beden eğitimi dersine ilgi ölçeği (BEDİÖ): Geçerlik ve güvenilirlik çalışması. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(4), 413-427. https://doi.org/10.31680/gaunjss.737896
  • Varela, J. J., Zimmerman, M. A., Ryan, A. M., Stoddard, S. A., Heinze, J. E., & Alfaro, J. (2018). Life satisfaction, school satisfaction, and school violence: A mediation analysis for Chilean adolescent victims and perpetrators. Child Indicators Research, 11, 487-505. https://doi.org/10.1007/s12187-016-9442-7
  • Vergara-Torres, A. P., Tristán, J., López-Walle, J. M., González-Gallegos, A., Pappous, A., & Tomás, I. (2020). Students’ perceptions of teachers’ corrective feedback, basic psychological needs and subjective vitality: a multilevel approach. Frontiers in Psychology, 11, 558954. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.558954
  • Villafaina, S., Tapia-Serrano, M. Á., Vaquero-Solís, M., León-Llamas, J. L., & Sánchez-Miguel, P. A. (2021). The role of physical activity in the relationship between satisfaction with life and health-related quality of life in school-age adolescents. Behavioral Sciences, 11(9), 121. https://doi.org/10.3390/bs11090121
  • Wang, Q., Wang, L., Shi, M., Li, X., Liu, R., Liu, J., Zhu, M., & Wu, H. (2019). Empathy, burnout, life satisfaction, correlations and associated socio-demographic factors among Chinese undergraduate medical students: an exploratory cross-sectional study. BMC Medical Education, 19(1), 341. https://doi.org/10.1186/s12909-019-1788-3
  • Ye, Z., Peng, Y., Rao, W., & Zhang, T. (2024). The effect of physical activity on depression: a lagged mediation study of school burnout. BMC Public Health, 24(1), 3491. https://doi.org/10.1186/s12889-024-21003-9
  • Zhu, X. (2014). Situational interest and physical activity in fitness testing: A need for pedagogical engineering. International Journal of Sport and Exercise Psychology, 12(1), 76-89. https://doi.org/10.1080/1612197X.2013.792519
  • Zullig, K. J., & White, R. J. (2011). Physical activity, life satisfaction, and self-rated health of middle school students. Applied Research in Quality of Life, 6(3), 277-289. https://doi.org/10.1007/s11482-010-9129-z
Toplam 79 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Sinan Uğraş 0000-0003-0792-1497

Ahmet Enes Sağın 0000-0002-4243-8276

Mehmet Akif Yücekaya 0000-0003-3853-5660

Barış Mergan 0000-0002-3151-5782

Cenk Temel 0000-0001-6777-085X

Gönderilme Tarihi 1 Mart 2026
Kabul Tarihi 24 Mart 2026
Yayımlanma Tarihi 27 Mart 2026
IZ https://izlik.org/JA24MK76KR
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Cilt: 13

Kaynak Göster

APA Uğraş, S., Sağın, A. E., Yücekaya, M. A., Mergan, B., & Temel, C. (2026). Beden Eğitimi Dersine İlginin Okul Yaşam Doyumu ve Okul Tükenmişliğini Yordamasında Algılanan Pozitif Geri Bildirimin Aracı Rolü. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 13, 1-16. https://izlik.org/JA24MK76KR

Amaç ve Kapsam

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD), spor bilimleri temel alanında çok disiplinli araştırmaları destekleyen bir yayın politikasına sahiptir. Derginin ana amacı, spor bilimleri ve insan hareketine ilişkin deneysel araştırmaları, derleme ve olgu raporlarının sonuçlarını geniş bir toplulukla paylaşmaktır.

Dergi, spor bilimlerinin tüm alt disiplinlerinde iletişimi kolaylaştırmayı ve geliştirmeyi hedeflemektedir. İÜBSBD, aşağıdaki alanlarda yüksek bilimsel standartlara sahip araştırmaları teşvik etmektedir:

Dergi ayrıca spor bilimlerinin tüm alt disiplinlerinde iletişimi kolaylaştırmayı ve geliştirmeyi amaçlamaktadır.  

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, aşağıdaki alanlarda yüksek bilimsel standartlarda araştırmaları teşvik etmektedir:

(a) Uygulamalı Spor Bilimleri

(b) Biyomekanik ve Motor Kontrolü

(c) Fizyoloji ve Beslenme

(d) Psikoloji, Sosyal Bilimler ve Beşeri Bilimler

(e) Spor ve Egzersiz Tıbbı

Dergi, beden eğitimi ve spor bilimleri alanındaki çeşitli alt disiplinlerdeki gelişmeleri takip etmekte ve bu alandaki araştırmaların yaygınlaştırılmasına olanak tanımaktadır. Ayrıca, dergide yayımlanan makaleler yalnızca akademik çevreler için değil, sporcular, antrenörler, spor yöneticileri ve ilgili diğer profesyoneller için de değerli bir kaynak niteliği taşımaktadır.

 

Değerlendirilmek üzere sunulan makaleler özgün olmalı ve daha önce herhangi bir elektronik veya basılı ortamda sunulmamış veya yayımlanmamış olmalıdır. Bir makale daha önce bir konferans veya toplantıda sunulmuşsa, yazarlar organizasyonun adı, tarihi ve yeri de dahil olmak üzere etkinlik hakkında ayrıntılı bilgi vermelidir.

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’ne gönderilen yazılar, önce yayın kurulu tarafından dergi ilkelerine uygunluk açısından bir ön değerlendirmeye tabi tutulur. Dergi kapsamına girmeyen veya bilimsel bir yazı formatına içerik ve şekil şartları açısından uymayan yazılar, hakemlik süreci başlatılmadan geri çevrilir ya da bazı değişiklikler istenebilir. Yayın için teslim edilen makalelerin değerlendirilmesinde akademik tarafsızlık ve bilimsel kalite en önemli ölçütlerdir.

Dergi sayfasında (https://dergipark.org.tr/tr/pub/inubesyo) yer alan "Makale Gönder" kısmından sisteme yüklenmelidir. Dergimize e-posta ile ya da başka yöntemlerle çalışma kabul edilmemektedir.

İlk gönderim sırasında yazarların aşağıdaki formu sunmaları gerekmektedir:

Makale Yükleme Süreci:

  1. Dergipark Kullanıcı Sayfası
  2. Süreç
  3. Makale Gönderme
  4. Makale Ana Verileri
  5. ... ve sistemdeki gerekli adımları takip ederek devam edilmelidir.

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’ne (İÜBSBD) gönderilecek çalışmalar aşağıdaki yayın kurallarını dikkate almalıdır.

  1. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi yayın dili Türkçedir.
  2. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi’nde beden eğitimi ve spor bilimleri alanında yapılmış ve daha önce hiçbir yayın organında yayınlanmamış özgün, derleme ve olgu raporları yayınlanır.
  3. Dergiye gönderilecek çalışmalar için Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi “TÜBİTAK ULAKBİM DERGİPARK ulusal makale gönderim, takip ve değerlendirme sistemi” kullanılmaktadır. Bu nedenle yazarların bir kereye mahsus olmak üzere ilgili sisteme kayıt olup kullanıcı adı ve şifre almaları gerekmektedir.
  4. Biçimsel kontrolü geçen her çalışma, bilimsel içeriğine göre uygun hakemlere gönderilerek değerlendirmeye alınır.
  5. Çeşitli nedenlerden dolayı çalışmasının yayınlanmasından vazgeçen yazar başvurusundan itibaren iki (2) ay içerisinde yazısını geri çekebilir.
  6. Çalışmalar yayınlanmak üzere dergiye gönderildikten sonra, tüm yazarların yazılı izni olmadan yazar isimleri silinemez, yeni isim eklenemez ve yazar sıralaması değiştirilemez.
  7. Yayın süreci tamamlanan çalışmalar dergiye geliş tarihi esas alınarak yayınlanır. Ancak güncelliğini kaybetmemesi açısından bu sıra bazı öncelikli çalışmalar için uygulanmayabilir. Buna karar verme yetkisi editöre aittir.
  8. Sözlü görüşmeler ve yayınlanmamış eserlere ait bildirimler (Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri hariç) kaynak olarak kullanılmamalıdır.
  9. Kaynakların doğruluğundan yazar/yazarlar sorumludur.
     
  10. Yayınlanan çalışmaların bilimsel etik ve hukuki sorumluluğu yazarına/yazarlarına aittir. İnsan ve hayvan denekler için etik kurul raporu alınmalıdır.

DERGİYE GÖNDERİLEN ÇALIŞMALAR ŞU SIRAYI İZLEMELİDİR:

1. İlk sayfa (Yazarların Künyesi); çalışmanın Türkçe ve İngilizce başlığı sayfa ortalanacak şekilde alt alta büyük harfle tek satır aralıklı, 12 punto olarak yazılır ve hemen onun altında sıralamaya göre yazar/yazarların ad ve soyadları, kurum bilgileri, telefon numaraları ve e-mail adresleri sola yaslanarak alt alta sıralanmalıdır. Yazışmalardan sorumlu olacak yazar yanına tırnak içinde “Yazışmadan sorumlu yazar” ifadesi eklenerek açık bir şekilde belirtilmelidir.

2. İkinci sayfadan itibaren; TÜRKÇE BAŞLIK ve Yazar/yazarların adı-soyadı (başlığın altına sayfa ortalanarak 12 punto ve koyu olarak yazılmalıdır).

  • “ÖZET BAŞLIK” yazarların altında sol başa yaslanmış, koyu, büyük harf 12 punto ile yazılır. ÖZET metni 10 punto ve tek satır aralığı yazılmalıdır. 
     
  • ÖZET metninin altında konu ile ilişkili "Anahtar Kelimeler" belirtilmelidir. En az 3 en fazla 5 anahtar kelime kullanılmalıdır. Sıralama baş harflere göre yapılmalıdır.
     
  • “İNGİLİZCE BAŞLIK” ve ardından “ABSTRACT” sol başa yaslanmış, koyu, büyük harf 12 punto ile yazılır. kısmı takip eder. ABSTRACT metni 10 punto ve tek satır aralığı yazılmalıdır.
     
  • ABSTRACT metninin altında konu ile ilişkili "Key Words" belirtilmelidir. En az 3 en fazla 5 anahtar kelime kullanılmalıdır. Sıralama, Türkçe anahtar kelimeler ile aynı olmalıdır.
     

4. ABSTRACT kısmından sonra “GİRİŞ”, “MATERYAL VE METOT”, “BULGULAR”, “TARTIŞMA” ve eğer istenirse “SONUÇ VE ÖNERİLER” ve "KAYNAKLAR" kısımları takip etmelidir. 
 

  • Derleme (Review) makalelerinde bu içeriğe dikkat edilmeyebilir.
     
  • Bu başlıklar sola yaslanmış, büyük harf, 12 punto ve koyu yazılmalıdır.
     

5. KAYNAKLAR’dan önce istenirse “TEŞEKKÜR” (acknowledgements) bölümü yazılabilir.
 

YAZI DÜZENİ

1) BAŞLIK VE YAZAR İSMİ:

Araştırmanın başlığı 13 kelimeyi geçmeyecek şekilde 12 punto olarak yazılmalıdır. Yazar/yazarların ad ve soyadları sayfa ortalanarak unvan belirtilmeden verilirken, kurum adresleri ve elektronik posta adresleri sayfa altında dipnot olarak yazılmalıdır.
 

2) ÖZET/ABSTRACT:

Çalışmanın başlığı ile ÖZET/ABSTRACT başlıkları tümü ile büyük, bold ve 12 punto yazılmalıdır. Türkçe özet “ÖZET” başlığı altında, İngilizce özet ise, “ABSTRACT” başlığı altında yazılmalıdır. ABSTRACT başlığının üzerinde yazının İngilizce başlığı yer almalıdır. ÖZET/ABSTRACT metinleri satır başı yapılmadan, blok halinde yazılmalıdır. ÖZET /ABSTRACT metinleri 250 kelimeyi geçmeyecek şekilde ve tek satır aralığı yapılarak 10 punto blok halinde yazılmalıdır. Türkçe özetin hemen altında ayrı satır olarak, sol başa yaslı Anahtar Kelimeler (Bold), İngilizce özetin hemen altında ise Keywords (Bold ve bitişik) başlığı yer almalıdır. Anahtar kelimeler 5’i geçmeyecek şekilde alfabetik olarak yazılmalıdır. Anahtar kelimeler virgül ile ayrılmalı ve kelime seçiminde başlıkta yer almayan kelimeler tercih edilmelidir.
 

3) ANA METİN:

Dergiye gönderilecek çalışmalar Word formatında, “Times New Roman” yazım düzeninde, sayfanın her tarafından 2,5 cm boşluk bırakılarak, 12 punto 1,5 satır aralığı ve satır başı 1.27 olarak gönderilmelidir. Ana metnin 12 sayfayı geçmemesine özen gösterilmelidir. Sayfa kısıtlaması gerekli görülür ise Yayın Kurulu tarafından arttırılabilir. Ana metinde yer alacak şekiller, grafikler, fotoğraflar ve çizelgeler çalışmanın içinde, bahsedildiği yerde verilmeli ve numaralandırılmalıdır. Şekil, grafik ve fotoğraflar JPG, TIFF formatında sunulmalıdır. Tabloların üstüne tablo numarası ve başlığı yazılmalıdır. Tablolar sayfa düzenine göre 9 veya 10 punto olarak yazılabilir (büyüklüğüne ve içeriğine göre değişebilir).
 

4) TEŞEKKÜR (ACKNOWLEDGEMENTS):

Teşekkür zorunlu değildir. Ancak yazar/yazarlar, araştırmaya katkısı yazarlık düzeyinde olmayan kişilere birkaç cümlelik teşekkür yazabilir.
Yazılması halinde Ana metnin sonunda ve Kaynaklar kısmından önce yer verilmelidir.

5) KAYNAKLAR:

Çalışmada; mümkün olduğunca yeni ve çalışmayı doğrudan ilgilendiren kaynaklara yer verilmelidir. Kaynak sayısının 40’ı aşmaması tavsiye edilir.
 

6) ANA METİNDE KAYNAK BELİRTİLMESİ:

Metin içinde kaynak gösterilirken, alıntılanan ifadeden sonra parantez içinde yazarın/yazarların soyadı, eserin tarihi yazılır ve parantez kapatılır. Örnek: Alıntılanan metin tek yazarlı ise (Avcı, 2021) şeklinde gösterilir. Alıntılanan metin iki yazarlı ise (Atik ve Canbey, 2011) şeklinde gösterilir. Alıntılanan metin ikiden fazla yazarlı ise (Çotak ve ark., 2020) şeklinde gösterilir. Alıntılama yapılırken aynı düşünceyi birden fazla yazar belirtmişse, yılı küçük olan yazarın çalışması ilk sıraya yazılır ve yazarlar arası noktalı virgülle (;) ayrılır. Örnek: Alıntılanma yapılan metin (Atik ve Canbey, 2011; Avcı, 2021).
Metin içinde kaynağın cümle içinde veya başında belirtilmesi durumunda yazarın soyadı yazılmalı ve parantez içinde yıl belirtilmelidir.
Örnek: Çotak ve ark. (2020) veya Avcı (2021) şeklinde olmalıdır.

*Doğrudan alıntılar 3 satırı geçmeyecek şekilde ve tırnak içinde kullanılmalıdır. 

7) KAYNAKLAR BÖLÜMÜNDE KAYNAKLARIN BELİRTİLMESİ:

Çalışmanın son bölümü “KAYNAKLAR” başlığından oluşmalıdır.
Kaynaklar alfabetik olarak sıralanır, numaralandırma yapılmaz.

Kaynakça Örnekleri:
Kaynakça APA stili 7. versiyona uygun olarak hazırlanmalıdır.

Makaleden kaynak gösterimi:

Tek Yazarlı Çalışmalar :

Schoenfeld, B. J. (2010). The mechanisms of muscle hypertrophy and their application to resistance training. The Journal of Strength & Conditioning Research, 24(10), 2857-2872.
 

İki Yazarlı Çalışmalar:
Franchi, M. V., & Maffiuletti, N. A. (2019). Distinct modalities of eccentric exercise: different recipes, not the same dish. Journal of Applied Physiology, 127(3), 881-883.
 

İkiden Fazla Yazarlı Çalışmalar:
Read, P. J., Trama, R., Racinais, S., McAuliffe, S., Klauznicer, J., & Alhammoud, M. (2022). Angle specific analysis of hamstrings and quadriceps isokinetic torque identify residual deficits in soccer players following ACL reconstruction: a longitudinal investigation. Journal of Sports Sciences, 1-7.
 

Bildiriden kaynak gösterimi:
Hazır, T., Kazancı, A., Açıkada, C. (1992). "Antropometrik ölçümlerde metodoloji sorunları". 2. Ulusal Spor Bilimleri Kongresi, Ankara.

Tezden kaynak gösterimi:
Cumalı, A. (1990). İnsan omurgası ve yaralanma mekanizması. Yayımlanmamış Doktora Tezi, İnönü Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Malatya.

Kitaptan kaynak gösterimi:
Tolsty, A.T., & Michel A.R. (2021). Men's Fitness Trend. Lippincott Williams & Wilkins.

Editörlü kitaptan kaynak gösterimi:
Kloth, W. (2020). The British Council Background. Londra UK: Anchor.

Çeviri Kitap:
Michael, B.C. (2020). Antrenman Geçmişi. (3. Baskı). (M Karpuz, TL Pekmez, Çev.). Malatya: Malatya Tıp Kitabevleri.

Web Belgesi, Web Sayfası ya da Raporu:
Yazar, A.A., Yazar, B.B. (Basım Yılı). Belgenin Başlığı. Ay.gün.yıl, http://web adresi.

 

YAYIN ETİĞİ

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD), Yayın Etiği Komisyonu (COPE) kılavuz ilkeleri ve Bilimsel Yayıncılıkta Şeffaflık ve En İyi Uygulama İlkeleri (COPE, DOAJ, OASPA, WAME ortak bildirisi) dahil olmak üzere çeşitli kuruluşlar tarafından ortaya konan kılavuz ilkelere ve temel uygulamalara uymayı amaçlamaktadır. Bu kılavuz ve tavsiyeler, bilimsel yayıncılıkta şeffaflık, dürüstlük ve en iyi uygulamaları teşvik etmek üzere tasarlanmıştır. 

Dergi, bu standartlara bağlı kalarak, yayınladığı araştırmaların yüksek kalitede olmasını ve bilim camiasının etik standartlarını karşılamasını sağlamayı amaçlamaktadır.

ETİK İLKELER VE YAYIN POLİTİKASI

Etik Kurul Onayı ve Bilgilendirilmiş Onam

İnsan denekleri içeren tüm araştırmalar yürütülmeden önce bir etik kurul (örn. IRB) tarafından incelenmeli ve onaylanmalıdır. Etik kurulun adı, onay numarası ve tarihi makalenin Materyal ve Metot bölümünde yer almalıdır. Yazarlardan onayın bir kopyasını sunmaları da istenebilir.

Çalışma etik onaydan muafsa, yazarlar etik kuruldan muafiyeti açıklayan bir beyan sunmalıdır. Bir makale etik onayı olmadan gönderilirse, dergi etik kaygıları değerlendirmek için COPE'un yönergelerini izleyecektir. Etik onayı olmayan makaleler, konunun önemli olduğu düşünülürse reddedilebilir.

Bilgilendirilmiş hasta onamı ayrıntıları, araştırma süreciyle ilgili bilgilerle birlikte Materyal ve Metot bölümüne dahil edilmelidir.

İnsan denekleri içeren çalışmalar için, yazarlar tüm katılımcılardan yazılı bilgilendirilmiş onam alındığını teyit etmeli ve onam formu araştırmacılar tarafından saklanmalıdır. On sekiz yaşın altındaki çocukları içeren araştırmalar için ebeveyn veya vasiden onay alınmalıdır. Anketlerde veya görüşmelerde, katılımcıların veri kullanımı için rızası da teyit edilmelidir. İsimlendirme için açık rıza verilmediği sürece kişisel bilgiler kimliksizleştirilmelidir.

Yazarlar, özellikle fotoğraflarda, katılımcıların anonimliğini ve gizliliğini korumaktan sorumludur. Her türlü görüntü için imzalı ibranameler alınmalı, yayın için onay sağlanmalı ve her türlü koşul belirtilmelidir. Bu onay Materyal ve Metot bölümünde belirtilmelidir.

İNTİHAL VE ETİK İHLALLER

Tüm başvurular, hakem değerlendirme ve/veya üretim süreçlerinde benzerlik tespiti yazılımı kullanılarak birden fazla taramadan geçirilir. Önceki çalışmalara atıfta bulunurken, tüm materyalin doğru bir şekilde referans gösterildiğinden emin olunmalıdır. Herhangi bir kaynaktan (dergi makaleleri, kitaplar, tezler, elektronik medya, vb.) metin, tablo veya resim kopyalamak ve bunları kendininmiş gibi sunmak, referans verilmiş olsa bile intihal olarak kabul edilir. Kaynağı 'Kaynaklar' bölümünde listelemek, yazarları intihal sorumluluğundan muaf tutmaz.
 

Yazarların aşağıda belirtilen intihal durumlarından ya da etik ihlallerden kaçınmaları şiddetle tavsiye edilir:

  • Atıf Manipülasyonu: Kendine atıf yapma, aynı derginin aşırı atıfla kullanılması veya atıf yığma gibi yöntemlerle atıf sayılarının şişirilmesi, akademik tanınmayı çarpıtan bir uygulamadır.
  • Kendinden İntihal (Metin Geri Dönüşümü): Bir yazarın önceki çalışmasından bölümleri veya cümleleri uygun şekilde atıf yapmadan yeniden kullanmayı içerir ve bir tür intihal teşkil eder.
  • Salami Dilimleme: Tek bir çalışmadan aynı veri setini, hipotezleri ve yöntemleri kullanarak birden fazla makale yayınlaması anlamına gelen, etik olmayan bir uygulamadır.
  • Veri Üretme: Gerçek araştırma veya deneylerle desteklenmeyen sahte verilerin oluşturulması, araştırma dürüstlüğünün ciddi bir ihlali olarak kabul edilir.
  • Veri Manipülasyonu/Sahteciliği: Bulguları yanlış yönlendirmek veya yanlış temsil etmek için görüntülerin değiştirilmesi ya da aykırı değerlerin kaldırılması gibi verilerin değiştirilmesini içerir.

İntihal, atıf manipülasyonu veya veri çarpıtma gibi etik ihlallerine ilişkin şüphe durumlarında, Editörler Kurulu, şüphelerin adil, şeffaf ve tutarlı bir şekilde ele alınmasını sağlamak için COPE (Yayın Etiği Komisyonu) yönergelerini takip edecektir.

REKLAM POLİTİKASI

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, Yayın Kurulu ve yönetimi tarafından onaylanması koşuluyla web sitesinde dijital reklamları kabul eder. Tüm reklamlar bu şekilde açıkça etiketlenmelidir. Reklam verenlerin editoryal kararlar veya reklam politikaları üzerinde hiçbir etkisi yoktur.

Reklam talepleriniz için lütfen Editörlük Ofisi (inueditorial@inonu.edu.tr) ile iletişime geçiniz.

HAKEM DEĞERLENDİRME SÜRECİ

İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, akademik bütünlüğün en yüksek standartlarda korunmasını sağlamak amacıyla titiz ve şeffaf bir çift anonimleştirilmiş hakem değerlendirme sürecini yürütmektedir. 

Makaleler, hem yazarların hem de hakemlerin birbirlerine anonim olarak kalacakları bu sürece tabi tutulmaktadır. Her makale, ilgili alanda uzman en az iki bağımsız dış hakem tarafından değerlendirilir. 

Yazarlar, potansiyel hakemleri önerebilir, ancak nihai seçim editör tarafından yapılır ve editör, yazarın önerilerine uymak zorunda değildir. Değerlendirme süreci boyunca gizlilik esastır ve hakemler makaleyi yalnızca editörün izniyle paylaşabilirler. Hakemler, makalenin kalitesini artırmak amacıyla zamanında, tarafsız, kanıta dayalı ve yapıcı geri bildirim sağlarlar. Araştırma ihlali şüphesi olan durumlar, sürecin bütünlüğünü korumak için gizli bir şekilde editöre bildirilmelidir. 

Dergi, değerlendirme süreci, seçim kriterleri ve itiraz prosedürü hakkında bilgi paylaşarak ve kabul oranları ve yayım süreleri gibi önemli verileri yayımlayarak şeffaflık sağlar. Bir makalenin kabul edilmesi, düzeltilmesi veya reddedilmesi konusundaki nihai karar Baş Editör tarafından verilir. 

Hakemler, bir değerlendirme davetini kabul etmeden önce herhangi bir olası çıkar çatışmalarını açıklamalıdır. Editörlerle hakemler arasındaki tüm iletişimler gizlidir. 

Editörler kurulunun üyeleri tarafından gönderilen makaleler, tarafsızlığı sağlamak amacıyla dış editörler tarafından ele alınır ve bu dış editörler de çıkar çatışmalarını açıklamak zorundadır. Hakem değerlendirme süreci standart prosedürlerden saparsa, şeffaflık ve hesap verebilirliği sağlamak için makalede hangi tür inceleme yapıldığı belirtilir.

REVİZYON DETAYLARI

Minör revizyon veya majör revizyon gerektiren makaleler, Baş Editör tarafından hakemlerin ve editörlerin yorumlarını içeren bir karar mektubu ile yanıtlanır ve yeniden gönderim için bir son tarih alır. Yazarlar, gözden geçirilmiş bir makale ve her bir yorumu ayrı ayrı ele alan ayrıntılı bir “Hakemlere Yanıt” belgesi sunmalıdır. Yanıt, yapılan revizyonları açıklamalı ve makaledeki ilgili satır numaralarını belirtmelidir. Makalenin değişiklikleri vurgulayan açıklamalı bir versiyonu da sunulmalıdır. Gözden geçirilmiş makaleler, karar mektubunda belirtilen tarihe kadar teslim edilmelidir. Son teslim tarihine uyulmaması, revizyonun reddedilmesine neden olabilir. Ek süreye ihtiyaç duyulması halinde, yazarlar orijinal son tarih sona ermeden önce uzatma talebinde bulunmalıdır.

YAZARLIK KRİTERLERİ

Araştırma bulgularını bildiren başvuruların yazarları, Uluslararası Tıp Dergisi Editörleri Komitesi (ICMJE) tarafından belirlenen dört kriterin tamamını karşılamalıdır:

  1. Çalışmanın konseptine veya tasarımına, ya da verilerin elde edilmesi, analizi veya yorumlanmasına önemli katkılar sağlama;
  2. Çalışmanın taslağını hazırlamak veya önemli entelektüel içerik için eleştirel bir şekilde gözden geçirmek;
  3. Yayımlanacak son versiyonun onaylanması;
  4. Çalışmanın tüm yönlerinden sorumlu olmayı kabul etmek, herhangi bir bölümün doğruluğu veya bütünlüğü ile ilgili soruların uygun şekilde araştırılmasını ve çözülmesini sağlamak. 

Yazarlar, makalelerini göndermeden önce kimlerin yazarlık için uygun olduğunu ve yazarların hangi sırayla listeleneceğini belirlemelidir. İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi editörleri yazarlık anlaşmazlıklarını çözmez. İlk gönderimden sonra yazar sayısında veya sıralamasında yapılacak her türlü değişiklik Baş Editöre yazılı olarak açıklanmalıdır. Editörler, herhangi bir yazarlık usulsüzlüğünü, birinci veya sorumlu yazarın kurumundaki veya işverenindeki araştırma görevlisine veya uygun akademik etik yetkililerine yönlendirme hakkını saklı tutar.

Yazarlar, başvuru sırasında bireysel katkılar hakkında bilgi vermek için CRediT (Katkıda Bulunan Rolleri Taksonomisi) kullanabilirler.

Çıkar Çatışması Beyanı

Herhangi bir finansal veya finansal olmayan çıkar çatışması, editoryal derneklerle, ticari düzenleme şirketleriyle, tıbbi iletişim şirketleriyle veya başvuruyu ilgilendiren diğer kuruluşlarla ilişkiler dâhil olmak üzere, makalenin sonunda, Kaynaklar bölümünden hemen önce açıklanmalıdır.

Finansal Destek Beyanı

Tüm finansman kaynakları makalenin sonunda belirtilmelidir. Yazarlar, varsa, çalışma sponsor(lar)ının çalışma tasarımı, veri toplama, analiz, yorumlama, rapor yazımı ve makalenin yayına sunulması kararındaki rolünü belirtmelidir. Eğer finansman kaynağı bu alanlarla ilgili bir katkıda bulunmamışsa, yazarlar bunu net bir şekilde ifade etmelidir.

ÜRETKEN YAPAY ZEKA VE YAPAY ZEKA (YZ) KULLANIM POLİTİKASI 

1. Makale Hazırlığında YZ Araçlarının Kullanımı
ICMJE (Tıp Dergisi Editörleri Uluslararası Komitesi) yönergelerine göre, yazarlar makalelerinin hazırlanmasında üretken yapay zekâ veya yapay zekâ destekli teknolojileri (örneğin ChatGPT, Claude, Gemini) kullandıklarını beyan etmelidir. Bu beyan, kullanılan aracın adı, sürümü ve kullanım amacı belirtilerek makalenin uygun bölümünde yer almalıdır (örneğin, yazım desteği için Teşekkür kısmında; veri analizi için Yöntemler kısmında).

Dünya Tıp Editörleri Derneği’nin (WAME) vurguladığı üzere, YZ araçları yalnızca dilin ve okunabilirliğin insan gözetiminde iyileştirilmesi amacıyla kullanılmalıdır. Yazarlar çalışmalarının bütünlüğü, doğruluğu ve özgünlüğünden tamamen sorumludur. YZ araçları yazar olarak gösterilemez veya bu şekilde atıf yapılamaz.

2. Yazarlık ve Sorumluluk
COPE’un (Yayın Etiği Komitesi) görüş bildirgesine uygun olarak, yazarlık yalnızca insanlar tarafından yerine getirilebilecek sorumlulukları içerir. Listelenen her yazar, makalenin son hâlini onaylamalı, çalışmanın özgünlüğünü sağlamalı ve makalenin tüm yönlerinden sorumlu olmalıdır. Yapay zekâ bu yükümlülükleri yerine getiremez ve yazar olarak gösterilmemelidir.

3. Görsel ve Şekil İçeriğinde YZ Kullanımı
Elsevier’in yapay zekâ politikası doğrultusunda, YZ tarafından üretilmiş görsel veya şekillerin kullanımı genellikle kabul edilmemektedir. Ancak YZ'nin araştırma yönteminin bir parçası olduğu durumlarda (örneğin, YZ destekli tıbbi görüntüleme) istisna uygulanabilir. Bu gibi durumlarda, kullanılan aracın adı, sürümü ve teknik parametreleri dahil olmak üzere tam şeffaflık sağlanmalı ve bilgiler Yöntemler bölümünde belirtilmelidir. YZ ile üretilmiş görsel içerikler açıkça bu şekilde etiketlenmelidir.

4. Hakem ve Editörler Tarafından YZ Kullanımı
Hakemler ve editörlerin, makaleleri değerlendirmek veya özetlemek amacıyla üretken YZ araçlarını kullanmaları önerilmemektedir. YZ araçları kullanıldığı takdirde bu kullanım açıkça belirtilmeli ve gizlilik ilkesi ihlal edilmemelidir (COPE, 2023).

YAYIN SONRASI DÜZELTME TALEPLERİ VE MAKALE GERİ ÇEKME POLİTİKASI

Yayın sonrası tüm düzeltme talepleri editöryal incelemeye tabidir. Yayın Kurulu, hatanın niteliğine, makale üzerindeki etkisine ve destekleyici kanıtlara dayanarak düzeltmelerin gerekliliğini ve uygunluğunu değerlendirir. Onaylanması halinde, düzeltme dergi arşivinde yapılacaktır. Dergi, COPE yönergelerini takip etmektedir.
 

Makale Geri Çekme (Yayın Öncesi)

Makale Geri Çekme işlemi yalnızca hatalar, kazara yinelenen gönderimler veya etik ihlaller (örneğin, birden fazla gönderim, sahte veriler veya intihal) içerebilecek makalelerin ilk sürümleri olan basım aşamasındaki makaleler için geçerlidir. Geri çekilen makalelerin HTML ve PDF içerikleri kaldırılacak ve yerine çekilme bildiren bir açıklama ile derginin çekilme politikasına bağlantı verilecektir.
 

Makale Geri Çekme (Yayın Sonrası)

Geri çekmeler intihal, veri uydurma, sahte yazarlık veya ortak yazar onayı olmadan yayın gibi ciddi etik ihlaller için verilir. Geri çekme bildirimleri şu unsurları içerir:

  • “Geri Çekme” başlıklı resmi bir geri çekme notu: [Makale Başlığı]” başlıklı resmi bir geri çekme notu, sonraki bir sayıda yayınlanır.
  • Orijinal makalenin PDF'si üzerinde “Geri Çekildi” şeklinde bir filigran.
  • Akademik bütünlüğü korurken düzeltmelerde şeffaflık sağlayan HTML sürümünün kaldırılması.

Makale Kaldırılması (Hukuki ve Güvenlik Endişeleri)

Nadir durumlarda, bir makalenin yasal sorunlar, mahkeme kararları, hakaret veya önemli sağlık riskleri nedeniyle derginin çevrimiçi veritabanından kalıcı olarak kaldırılması gerekebilir. Meta veriler (başlık ve yazarlar) korunurken, makale içeriği kaldırmayı açıklayan yasal bir bildirimle değiştirilecektir.

Makale Değiştirme

Bir makale ciddi bir sağlık riski teşkil ediyorsa, yazarlar düzeltilmiş bir versiyonla değiştirilmesini talep edebilir. Bu gibi durumlarda, düzeltilmiş makaleye bir bağlantı içeren bir geri çekme bildirimi yayınlanacak ve güncellemelerin şeffaf bir şekilde kaydedilmesi sağlanacaktır.

Kendi Kendine Arşivleme Politikası

Yazarların yayınlanmış çalışmalarını kurumsal veya kişisel web sitelerinin yanı sıra açık erişim havuzlarında kendi kendilerine arşivlemelerine izin verilir. Yazarlar makalelerini paylaşırken orijinal yayına uygun şekilde atıfta bulunmalı ve DOI numarasını eklemelidir. Ayrıca, yazarların yayınevinin resmi web sitesine bir bağlantı sağlamaları teşvik edilir, böylece bilimsel kaydın doğruluğu ve bütünlüğü sağlanmış olur. Yayıncının web sitesinde yayınlanan versiyon, kayıtların kesin versiyonu olarak kabul edilir.

YASAL UYARI

Yayınlanan makalelerde ifade edilen görüş ve fikirler yalnızca yazar(lar)a aittir ve editörlerin, yayın kurulunun veya yayıncının görüşlerini yansıtmaz. Editörler, yayın kurulu ve yayıncı, yayınlanan makalelerin içeriğinden sorumlu değildir ve bu makalelerde ifade edilen görüşleri onaylamaz.

Yazarlar, çalışmalarının doğruluğu ve bütünlüğü konusunda tam sorumluluk taşırlar. Dergi, araştırmaların bilim camiasına yayılması için bir platform görevi görürken, içeriğin geçerliliğini garanti etmez.
 

İnternet aracılığıyla İnönü Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi (İÜBSBD) içeriğine, tüm araştırmacılar ücretsiz olarak erişebilir.

İÜBSBD, yayın gönderiminde ve basımında herhangi bir ücret talep etmemektedir.

Diğer Dizinler

EBSCO
SportDISCUS

Baş Editör

Serkan Düz
Serkan DÜZ
Egzersiz Fizyolojisi

Alan Editörleri

Talha MURATHAN
Eğitim Teknolojisi ve Bilgi İşlem, Egzersiz ve Spor Bilimleri, Beden Eğitimi ve Oyun, Spor Faaliyetleri Yönetimi, Spor Tarihi
Burak CANPOLAT
Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi, Engelliler için Beden Eğitimi, Spor ve Fiziksel Aktivite
Mehmet GÜLLÜ
Beden Eğitimi ve Eğitim Programlarının Geliştirilmesi, Egzersiz ve Spor Bilimleri, Beden Eğitimi ve Oyun, Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi

Yabancı Dil Editörü

Fatih PEHLİVAN
İkinci Bir Dil Olarak İngilizce, Eğitim Yönetimi

İstatistik Editörü

Ahmet Kadir ARSLAN
Makine Öğrenme, Derin Öğrenme, Veri Madenciliği ve Bilgi Keşfi, Yapay Zeka, Biyoistatistik

Teknik Editor

Hakan BÜYÜKÇELEBİ
Spor ve Egzersiz Beslenmesi, Egzersiz ve Spor Bilimleri, Antrenman

Yayın Editörü

Mehmet AKARSU
Egzersiz ve Spor Bilimleri, Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi

Editör Kurulu

Cemal ÖZMAN

Dr. Cemal Özman, 1988 yılında Malatya’da doğmuştur. Lisans eğitimini Erciyes Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Spor Yöneticiliği programında tamamlamıştır. 2013 yılında Marmara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Spor Yönetim Bilimleri yüksek lisans programından, 2022 yılında ise İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Spor Yöneticiliği doktora programından mezun olmuştur.
Akademik kariyerine 2014 yılında Nişantaşı Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak başlamış, halen Bartın Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Spor Yöneticiliği bölümünde Doktor Öğretim Üyesi olarak görev yapmaktadır. Spor yönetimi, spor pazarlaması, girişimcilik ve gönüllülük alanlarında çalışmalar yürüten Özman, Avrupa Birliği Erasmus+ Sport Programları, Kalkınma Ajansı destekli yerel projeler ve Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından yürütülen çeşitli projelerde yürütücü ve araştırmacı olarak görev almış, birçok bilimsel makale ve kitap bölümü yayımlamıştır.
Akademik çalışmalarının yanı sıra gönüllü olarak da spora katkı sunan Özman; 2010 FIBA Dünya Şampiyonası, 2013 FIFA U20 Dünya Kupası ve 2019 UEFA Süper Kupa gibi prestijli uluslararası spor organizasyonlarında gönüllü olarak görev almıştır. Ayrıca Gençli ve Spor Bakanlığı'nın gençlik kamplarında gönüllü kamp liderliği yapmış, sporun sosyal etkisine yönelik projelerde aktif roller üstlenmiştir.
Spor Faaliyetleri Yönetimi, Spor ve Dinlence İşletmeciliği
Ayşe DEMİR
Egzersiz ve Spor Bilimleri, Spor ve Dinlence İşletmeciliği
Bojan JORGİC
Engelliler için Beden Eğitimi, Spor ve Fiziksel Aktivite
Ali Serdar YÜCEL
Spor Hukuku, Spor Sosyolojisi, Egzersiz ve Spor Bilimleri, Spor Faaliyetleri Yönetimi
Kübra ÖZDEMİR
Egzersiz ve Spor Bilimleri, Spor Faaliyetleri Yönetimi, Spor Tarihi , Spor ve Dinlence İşletmeciliği
Mehmet KARTAL
Spor ve Egzersiz Psikolojisi, Beden Eğitimi ve Oyun, Spor ve Rekreasyon
Barış GÜROL
Egzersiz ve Spor Bilimleri, Antrenman, Fiziksel Aktivite ve Sağlık, Spor Biliminde Biyomekanik
Özer YILDIZ
Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi
Murat TEKİN
Spor ve Egzersiz Psikolojisi, Beden Eğitimi ve Spor Pedagojisi

© İnönü Üniversitesi, 2026
Açık erişimli dergi | APC yoktur | Çift kör hakemlik | CC BY-NC