Research Article

Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi

Volume: 25 Number: 1 May 15, 2024
EN TR

Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi

Öz

Bu çalışmanın amacı, otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanısı olan okul öncesi dönemdeki çocukların erken çocukluk dönemindeki sayı becerilerini sayı hissi bağlamında incelemektir. Erken çocukluk döneminde gelişmeye başlayan sayısal beceriler, gelecekteki matematiksel beceriler için temel niteliğindedir. Bu nedenle OSB'li çocuklarda sayı becerilerinin gelişimi etkili müdahalelerin uygulanması açısından önemlidir. Bu araştırmada deneysel olmayan betimsel desen kullanılmıştır. Katılımcılar Doğu Anadolu Bölgesi’ndeki bir ilin özel eğitim uygulama anaokulunda eğitimine devam eden okul öncesi dönemdeki OSB’li çocuklardan oluşmaktadır. Okul öncesi dönemdeki OSB’li çocukların sahip oldukları sayı becerilerinin tespiti için TEMA-3 (Test of Early Mathematics Ability-Third Edition) kullanılmıştır. Çocukların testteki sorulara verdikleri yanıtlara göre TEMA-3 ‘ün değerlendirme esaslarında kullanılan ham puan, yaş denkliği, düzey denkliği, yüzde, matematik yetenek puanı hesaplanmıştır. Bu değerlendirme sürecinde nicel betimsel analiz kullanılmıştır. Bulgular, katılımcıların sayısal becerilere farklı düzeylerde sahip olduğunu ve her birinin güçlü ve zayıf yönlerinin olduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle ağır düzeyde OSB tanısına sahip olan katılımcının performansının çok düşük olduğu görülmüştür. Okul öncesi dönemdeki OSB’li çocukların sayısal becerilerini geliştirmek için erken müdahale programları, somut materyaller ve bireyselleştirilmiş öğretim faydalı olabilir. Ayrıca ailelerin katılımı ve iş birliği de önemlidir. Bu çalışmanın bulguları, toplumsal farkındalığı artırarak eğitimde kapsayıcı yaklaşımları desteklemeye yönelik önemli bir katkı sağlamaktadır. Önerilen stratejiler, OSB'li çocukların matematik potansiyellerini ortaya çıkarmayı ve başarılarını artırmayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

otizm spektrum bozukluğu , sayı hissi , okul öncesi dönemi , sayı becerileri

References

  1. Aagten-Murphy, D., Attucci, C., Daniel, N., Klaric, E., Burr, D., & Pellicano, E. (2015). Numerical estimation in children with autism. Autism Research, 8(6), 668-681. https://doi.org/10.1002/aur.1482
  2. Aydın, O., & Tekin-İftar, E. (2020). Teaching math skills to individuals with autism spectrum disorder: A descriptive and meta-analysis in single case research designs. Ankara Universitesi Egitim Bilimleri Fakultesi Ozel Egitim Dergisi-Ankara University Faculty of Educational Sciences Journal of Special Education, 21(2), 383-426. https://doi.org/10.21565/ozelegitimdergisi.521232
  3. Bae, Y. S. (2017). Mathematical problem solving instruction for students with autism spectrum disorder. In H. M. Chiang (Ed.), Curricula for teaching students with autism spectrum disorder (pp. 93-113). Springer.
  4. Baroody, A. J. (2017). The use of concrete experiences in early childhood mathematics instruction. Advances in Child Development and Behavior, 53, 43-94. https://doi.org/10.1016/bs.acdb.2017.03.001
  5. Bliss, S. (2006). Test Reviews: Ginsburg, H., & Baroody, A. (2003). Journal of Psychoeducational Assessment, 24(1), 85-98. https://doi.org/10.1177/0734282905282839
  6. Burns, M. (2015). About teaching mathematics: A K-8 resource (3rd edition). Math Solutions.
  7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2023). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri (34. baskı). Pegem Akademi.
  8. Chen, F., & Chalhoub-Deville, M. (2016). Differential and long-term language impact on math. Language Testing, 33(4), 577-605. https://doi.org/10.1177/0265532215594641
  9. Clements, D. H., & Sarama, J. (2014). Learning and teaching early math: The learning trajectories approach (2nd edition). Routledge.
  10. Cross, A. M., Joanisse, M. F., & Archibald, L. M. D. (2019). Mathematical abilities in children with developmental language disorder. Language, Speech, and Hearing Services in Schools, 50(1), 150-163. https://doi.org/10.1044/2018_lshss-18-0041
APA
Uras, M. C., Soylu, Y., & Karakuş, D. (2024). Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi. İnönü University Journal of the Faculty of Education, 25(1), 50-70. https://doi.org/10.17679/inuefd.1371530
AMA
1.Uras MC, Soylu Y, Karakuş D. Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi. INUJFE. 2024;25(1):50-70. doi:10.17679/inuefd.1371530
Chicago
Uras, Muhammed Celal, Yasin Soylu, and Derya Karakuş. 2024. “Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 25 (1): 50-70. https://doi.org/10.17679/inuefd.1371530.
EndNote
Uras MC, Soylu Y, Karakuş D (May 1, 2024) Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi. İnönü University Journal of the Faculty of Education 25 1 50–70.
IEEE
[1]M. C. Uras, Y. Soylu, and D. Karakuş, “Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi”, INUJFE, vol. 25, no. 1, pp. 50–70, May 2024, doi: 10.17679/inuefd.1371530.
ISNAD
Uras, Muhammed Celal - Soylu, Yasin - Karakuş, Derya. “Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education 25/1 (May 1, 2024): 50-70. https://doi.org/10.17679/inuefd.1371530.
JAMA
1.Uras MC, Soylu Y, Karakuş D. Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi. INUJFE. 2024;25:50–70.
MLA
Uras, Muhammed Celal, et al. “Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi”. İnönü University Journal of the Faculty of Education, vol. 25, no. 1, May 2024, pp. 50-70, doi:10.17679/inuefd.1371530.
Vancouver
1.Muhammed Celal Uras, Yasin Soylu, Derya Karakuş. Okul Öncesi Dönemdeki Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Çocukların Erken Çocukluk Dönemi Sayı Becerilerinin Sayı Hissi Bağlamında İncelenmesi. INUJFE. 2024 May 1;25(1):50-7. doi:10.17679/inuefd.1371530