IMEI BİLGİSİ KOPYALAMA VEYA KOPYALANMIŞ CİHAZ BULUNDURMA ÖRNEKLERİ IŞIĞINDA ELEKTRONİK KİMLİK BİLGİLERİ ÜZERİNDE İŞLENEBİLECEK SUÇLAR

Yıl 2025, Cilt: 16 Sayı: 2, 447 - 460, 31.12.2025

Şeyda Betül Ekin Aydın

https://doi.org/10.21492/inuhfd.1808667

Öz

5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanununun 55. maddesinde birbirine benzer nitelikte iki ayrı suç tipine yer verildiği görülmektedir. Maddenin ilk fıkrasında abone kimlik ve iletişim bilgilerini taşıyan özel bilgiler ile elektronik kimlik bilgilerinin yeniden oluşturulması, değiştirilmesi, kopyalanması gibi hareketler suç olarak düzenlenirken; ikinci fıkrada elektronik kimlik bilgisi değiştirilmiş cihazların ithalatı, üretimi, dağıtımı veya bulundurulması gibi birtakım hareketler yasaklanmıştır.
Çalışmamızda öncelikle elektronik haberleşme hizmeti, abone, abonelik sözleşmesi, elektronik kimlik bilgisi, işletmeci, tüketici ve kullanıcı gibi kavramlar açıklanacaktır. Ardından Kanunun 55. maddesinde düzenlenen iki suç tipinin unsurları suç genel teorisi kapsamında değerlendirilecektir. Bu yapılırken adı geçen madde ile arasında içtima ilişkisinin gündeme gelebileceği 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun ilgili hükümleri, TCK’nin 165. maddesinde düzenlenen suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçu ve TCK’nin 297. maddesinde düzenlenen infaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokma suçları birlikte değerlendirilecektir. Son olarak Kanunun 55. maddesinde yazılı suçların, 56. maddenin 1. fıkrası ile arasındaki benzerlik ve farklılıklar birtakım eleştiriler doğrultusunda ortaya konulacaktır.

Anahtar Kelimeler

Elektronik Haberleşme Kanunu , Elektronik Kimlik Bilgisi , IMEI Kopyalama (Klonlama) Suçu , Klonlanmış Telefon Bulundurma Suçu , Abone Kimlik ve İletişim Bilgilerini Taşıyan Özel Bilgiler.

CRIMES CONCERNING ELECTRONIC IDENTITY INFORMATION IN LIGHT OF EXAMPLES OF IMEI DUPLICATION OR POSSESSION OF CLONED DEVICES

Öz

An examination of Article 55 of the Electronic Communications Law No. 5809 reveals that two distinct but similar criminal offences are regulated therein. The first paragraph criminalizes acts such as the reconstruction, alteration, or duplication of subscriber identity and communication information or electronic identity data, whereas the second paragraph prohibits acts such as the import, production, distribution, or possession of devices whose electronic identity information has been altered.
In this study, the concepts of electronic communications service, subscriber, subscription agreement, electronic identity information, operator, consumer, and user will first be defined and elaborated. Subsequently, the constituent elements of the two offences regulated under Article 55 will be examined in light of the general theory of criminal law. During this analysis, the relevant provisions of the Anti-Smuggling Law No. 5607, which may give rise to a possible concurrence of offences, as well as Article 165 of the Turkish Penal Code (purchasing or accepting property obtained through an offence) and Article 297 of the Turkish Penal Code (introducing prohibited items into penal institutions or detention houses) will also be examined comparatively.
Finally, the similarities and differences between the offences set forth in Article 55 and those regulated under Article 56(1) of the same Law will be discussed and assessed in light of various scholarly critiques.

Anahtar Kelimeler

Electronic Communications Law , Electronic Identity Information , IMEI Duplication (Cloning) Offence , Possession of Cloned Mobile Devices Offence , Private Information Containing Subscriber Identity and Communication Data.

Kaynakça

• AKBULUT, Berrin: Türk Ceza Hukuku Temel Bilgiler, 4. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2024.
• ARTUK, M. Emin/GÖKCEN, Ahmet/ALŞAHİN, M. Emin/ÇAKIR, Kerim: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 15. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2021.
• BİRTEK, Fatih: Haberleşmenin Gizliliğini İhlal Suçları (TCK m. 132), 1. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2013.
• BİRTEK, Fatih: Pratik Ceza Hukuku (Genel Hükümler), 2. Baskı, Legal Yayıncılık, İstanbul 2012.
• CENTEL, Nur/ZAFER, Hamide/ÇAKMUT, Özlem: Türk Ceza Hukukuna Giriş, 9. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul 2016.
• DEMİRBAŞ, Timur: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 19. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2024.
• DÖNMEZER, Sulhi/ERMAN, Sahir: Nazari ve Tatbiki Ceza Hukuku Cilt 1, 6. Baskı, İstanbul Üniversitesi Yayınları, İstanbul 1976.
• DÜLGER, Murat Volkan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2023. EREM, Faruk: “Suçun Konusu ve Hümanist Doktrin”, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 25(1-2), 1968, s.11-33.
• HAFIZOĞULLARI, Zeki/ÖZEN, Muharrem: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 12. Baskı, USA Yayıncılık, Ankara 2019.
• HAKERİ, Hakan: Ceza Hukuku, 29. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2024.
• HEINRICH, Bernd: “Ceza Hukuku Genel Kısım-I (Cezalandırılabilirliğin Temel Esasları Tamamlanmış ve Teşebbüs Edilen Suçlarda Suçun Yapısı)”, Çev. Hakan Hakeri, Yener Ünver, Veli Özer Özbek, Özlem Yenerer Çakmut, Barış Erman, Koray Doğan, Ramazan Barış Atladı, Pınar Bacaksız, İlker Tepe, in Ünver, Yener (ed.), 1. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2014.
• İÇEL, Kayıhan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 7. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2023.
• KARAKEHYA, Hakan: “Ceza Hukukunda Doğrudan Kast”, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 15(1), 2007, s.117-138.
• KOCA, Mahmut/ÜZÜLMEZ, İlhan: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 17. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2024.
• ÖNDER, Ayhan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 2. Baskı, Beta Yayıncılık, İstanbul 1992.
• ÖZBEK, Veli Özer/DOĞAN, Koray/MERAKLI, Serkan/BACAKSIZ, Pınar/BAŞBÜYÜK, İsa: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 15. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2024.
• ÖZEN, Mustafa: Ceza Hukuku Genel Hükümler Dersleri, 8. Baskı, Adalet Yayınevi, Ankara 2023.
• ÖZGENÇ, İzzet: Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler, 20. Baskı, Ankara 2024.
• ÖZTÜRK, Bahri/ERDEM, Mustafa Ruhan: Uygulamalı Ceza Hukuku ve Güvenlik Tedbirleri Hukuku, 24. Baskı, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2024.
• SOYASLAN, Doğan: Ceza Hukuku Genel Hükümler, 11. Baskı, Legem Yayıncılık, Ankara 2024.
• TOROSLU, Nevzat/TOROSLU, Haluk: Ceza Hukuku Genel Kısım, 27. Baskı, Savaş Yayınevi, Ankara 2023.
• TURİNAY, Faruk Y.: “Terörle Mücadele Kanunu’na Göre Mutlak ve Nispi Terör Suçları”, İnsan&İnsan Dergisi, 6(20), 2019, s.337-350.
• YÜCE, Turhan Tufan: Ceza Hukuku Dersleri Cilt 1, 1. Baskı, Şafak Yayınevi, Manisa 1982.