ANONİM ŞİRKETİN KURULUŞTAKİ FESİH DAVASI İLE SERMAYE ARTIRIMININ GEÇERSİZLİĞİ ARASINDAKİ İLİŞKİ

Capital increase in corporations is a special prime contract change. Capital increase is possible either via resolution of general assembly or by board decision.  The invalidity of capital increase acquires currency by nullity or by the claim of cancel sanction. However the case of claiming permanent nullity of capital increase verdict is expected to have serious prejudices in terms of process security. Turkish Code of Commerce no. 6102 refers to annulment in establishment of corporation and the terms of registered incorporation. Accordingly, the resolutions in establishment will be executed in terms of all types of capital increases. Thereby, the conflict of nullity and annulment, which are completely dissimilar, gains currency. In the case of invalidity of capital increase, it is significant to determine which case will be opened, the circumstances under which the case will be opened, by whom and how it will result. This article handles a comparative study of cancel of general assembly resolution and action for voidance asserted by everybody together with capital increase quashing. At the same time the point of view of the old Turkish Code of Commerce no. 6762 and the doctrine views are compared with the present arrangement.

Anonim şirketlerde sermaye artırımı özel bir esas sözleşme değişikliğidir. Sermaye artırımı ya genel kurul ya da yönetim kurulu kararı ile yapılır. Sermaye artırımı kararının geçersizliği butlan ya da iptal yaptırımı iddiasıyla gündeme gelebilir. Ancak sermaye artırım kararının süresiz olarak butlanının talep edilebilmesi hususu işlem güvenliği bakımından ciddi sakıncalara gebedir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu sermaye artırımı bakımından kuruluştaki fesih davasına ve tescil ile tüzel kişilik kazanma hükümlerine atıfta bulunmuştur. Buna göre tüm sermaye artırım türleri bakımından kuruluştaki hükümler uygulanacaktır. Böylece birbiri ile taban tabana zıt olan butlan ve fesih hallerinin çakışması gündeme gelmiştir. Sermaye artırım kararının geçersizliği bakımından hangi davanın ne zaman, kimler tarafından, hangi şartlarda açılacağı ve sonuçlarının nasıl olacağı önem taşımaktadır. Bu çalışmada genel kurul kararlarının iptali ile herkes tarafından süresiz olarak ileri sürülen butlanın tespiti davası, sermaye artırımının feshi ile birlikte karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Aynı zamanda 6762 sayılı eski Ticaret Kanunu’nun konuya ilişkin bakış açısı ve bu dönemdeki doktrin görüşleri hâlihazır düzenleme ile karşılaştırılmıştır.