YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA COĞRAFÎ MARKALAR

Sınai Mülkiyet Kanunu’na göre; bir marka, ilişkin olduğu mal/hizmetin coğrafî kaynağını gösteriyorsa ya da bu konuda halkı yanıltıyorsa, söz konusu markanın tesciline izin verilmemektedir. Coğrafî markaların hangi durumlarda anılan tescil engelleri kapsamına gireceği hususu, özellikle yargı kararları ile şekillenmiştir. Çalışmamızda coğrafî markalara ilişkin tescil engelleri, yargı kararları ışığında ele alınmaktadır.

Bir markanın coğrafi kaynak gösterip göstermediği ya da yanıltıcı olup olmadığı, ilgili çevrenin algısına göre belirlenmektedir. Eğer ilgili çevre, coğrafî markanın ilişkin olduğu mal veya hizmetin üretim yerine işaret ettiği kanaatinde ise, SMK m.5.1c ya da m.5.1.f hükümleri uygulama alanı bulmaktadır. Anılan durumlarda, marka, ilişkin olduğu mal veya hizmetin coğrafî kaynağını doğru olarak gösteriyorsa m.5.1c, yanıltıcı olarak gösteriyorsa m.5.1.f hükmü uygulanmaktadır.

Yargıtay, Pendik Kararı’nda; coğrafî markaların tescil edilebildiği durumlarda dahi tek başlarına tescil edilemeyeceklerini, bunların ancak başka sözcüklerle birlikte oluşturduğu tamlamaların tescil edilebileceğini belirtmiştir. Yargıtay’ın sonraki tarihli kararlarında da benimsenmiş ve kökleşmiş olan bu yaklaşımı, kanaatimizce yerinde değildir. SMK coğrafî markaların ilgili çevre ve rakipler açısından sakınca yaratacağı durumlarda bu markaların tescilini zaten engellemektedir. Bu itibarla Yüksek Mahkemenin söz konusu sınırlayıcı yaklaşımına gerek olmadığı gibi, anılan yaklaşımın Kanun’da da hiçbir dayanağı yoktur. 

According to Industrial Property Code (IPC), trademarks which consist exclusively of signs or indications which may serve, in trade, to designate the geographical origin of the goods or services, shall not be registered. Also trademarks which are of such a nature as to deceive the public, as to the geographical origin of the goods or service shall not be registered as well. Such absolute grounds for refusal or invalidity have been patterned especially on jurisprudence. In this article, the absolute grounds for refusal or invalidity regarding geographical trademarks are examined in light of jurisprudence of Turkish Court of Appeal.

Whether a trademark designates the geographical origin of the goods/services or deceives the public as to the geographical origin of the goods/service is determined according to the perception of the relevant class of persons. IPC Art. 5.1c or Art. 5.1f shall be applied where the relevant class of persons percepts the geographical place in the trademark as the place of manufacture of the goods/service. If this place is the actual place of manufacture, IPC Art. 5.1c shall be applied and if not, IPC Art. 5.1.f shall be applied.

In Pendik Judgment, the Court of Appeal has given the decision that the geographical names can not be registered as trademarks unless they are part of a noun phrase. This approach, which has later been ingrained, is inaccurate. IPC already prevents the registration of geographical trademarks where such registration will be considered harmful for the relevant class of persons or competitors. In this respect, the restrictive approach of the High Court is both unnecessary and groundless in terms of IPC.