Okulöncesi Dönemde Görülen Akran Zorbalığına İlişkin Okulöncesi Öğretmenlerinin ve Ebeveynlerinin Görüşleri
Öz
Amaç: Bu çalışma okulöncesi öğretmenleri ve okulöncesi eğitime devam eden çocuğa sahip ebeveynlerin akran zorbalığına ilişkin görüşlerini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: . Araştırmada nitel araştırma yöntemi tercih edilmiştir. Çalışmaya ait veriler araştırmacı tarafından hazırlanılan yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmıştır. Çalışma grubunu, Ankara’da Milli Eğitim Bakanlığına bağlı anaokullarında çalışan gönüllü olarak katılım sağlayan 30 okul öncesi öğretmeni ve ebeveyn oluşturmuştur.
Bulgular: Araştırmada öğretmen ve ebeveynlerin demografik bilgileri, ebeveynlere göre zorbalığın tanımı, nedenleri, zorbalıkla baş etme yöntemleri, çocuklarının zorbalığa uğrama durumları; öğretmenlerin zorbalık türlerinin farkındalığı, zorbalığa müdahale yöntemleri, zorba ile mağdurların cinsiyeti, zorbalığın nedenlerini içeren bulgulara ulaşılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına göre ebeveynler zorbalığı en çok fiziksel zorbalık olarak tanımlamışlardır. Ebeveynler, zorbalığın nedenini en fazla ebeveyn tutumu olarak görmekte. Ebeveynler çocuklarının zorbalık davranışlarıyla baş etme yöntemi olarak en fazla sohbet etme yöntemini tercih etmektedirler. Öğretmen görüşlerine göre çocuklar daha çok fiziksel zorbalık sergilemekte, erkekler daha çok zorba davranışlar gösterirken kız çocukları ise zorbalık mağdurudur. Ayrıca öğretmenler zorbalığa müdahale yöntemi olarak daha çok diğer kişilerle işbirliği yapmayı tercih etmektedirler.
Sonuçlar ve Öneriler: Bu bulgular doğrultusunda, akran zorbalığını önlemeye yönelik müdahale programlarının hem ebeveyn tutumlarını hem de öğretmenlerin farkındalığını artıracak şekilde yapılandırılması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Albayrak D. (1994). Kişiler arası davranış biçimlerine düalist bir yaklaşım: İçselleştirme ve Dışsallaştırma. Türk Psikoloji Dergisi, 9, 35-46.
- Akduman, G.G. (2012). Okul öncesi dönemde akran zorbalığının incelenmesi. Toplum ve Sosyal Hizmet Dergisi, 23(1), 107-120
- Akyol, N. A., Yıldız, C., ve Akman, B. (2018). Öğretmenlerin akran zorbalığına ilişkin görüşleri ve zorbalıkla baş etme stratejileri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33(2), 439-59.
- Ball, H. A., Arseneault, L., Taylor, A., Maughan, B., Caspi, A., ve Moffitt, T E. (2008) .Genetic and environmental influences on victims, bullies and bully-victims in childhood. Journal Child Psychology Psychiatry, 49, 104-12.
- Bejerot, S., Plenty, S., Humble, A., ve Humble, M. B. (2001). Poor motor skills: A risk marker for bully victimization. Aggress Behavior, 39(6), 453-61.