ARAŞTIRMALARDA İSTATİSTİK VE ETİK

Öz

Araştırmalarda istatistik uygulamanın temeli ve önemli bir bileşenidir. Eğer kullanılacaksa, tasarım ve analiz için istatistiksel metotlar güçlü araştırma araçlarıdır. Etik ve dürüstlük de araştırmanın önemli bir parçasıdır. Araştırmalarda pek çok deney tasarımı vardır. Dolayısı ile araştırma etiği ve istatistik, hem tasarım hem de analiz de önemli bir rol oynar. Bu çalışmada istatistik ve etik arasındaki ilişki ortaya konulmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Araştırma, İstatistik, Etik

Öz

Statistics form a basis for researches and it is an important component of applications. Statistical methods are powerful research tools for design and analysis when they are used. Ethics and integrity is also an important part of the research. There are many experimental designs in researches. Therefore, research ethics and statistics play an important role in both design and analysis. In this study it is aimed to reveal the relationship between statistics and ethics.

Anahtar Kelimeler

• Research, Statistics, Ethics.

Kaynakça

1. Bayram N., (2004), Sosyal Bilimlerde SPSS ile Veri Analizi, Ezgi Kitabevi, Bursa
2. Çobanoğlu N., (2007), Tıbbi Bilimsel Yayınlarda Etik Kurallar ve Kurullar, Türk Tıp Dizini, Sağlık Bilimlerinde Süreli Yayıncılık, s. 120-128
3. Çobanoğlu N., Haberal B., Çağlar S., (2005), Tıbbi Araştırmalarda ve Yayın Konusunda Etik Duyarlılık Araştırması, Türk Tıp Dizini, Sağlık Bilimlerinde Süreli Yayıncılık, s. 101-130
4. DeMets L. David, (1999), Statistics and Ethics in Medical Research, Science and Engineering Ethics, 5, 97-117
5. Demiral M. Y., Şemin S., Amato Z., Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesinde Çalışan Öğretim Elemanlarının http://www.biyoetik.org.tr/makaleler/Yayin/YayinEtigi.pdf (Erişim Tarihi: 15.03.2008) Etiği Konusundaki Bilgi ve Görüşleri,
6. Demirbağ A. E., (2007), Tıbbi Yayınların Epidemiyolojik Ve İstatistiksel Analizindeki Sorunlar Ve Yapıcı Eleştiri Yaklaşımının Yayın Ve Dergi Kalitesi Üzerine Etkisi, Sağlık Bilimlerinde Süreli Yayıncılık, Türk Tıp Dizini, s.171-180
7. Douglas G Altman, (1980a), Statistics and Ethics in Medical Research: misuse of statistics is unethical, British Medical Journal, Volume 281,1 November, p. 1184-1184
8. Douglas G Altman, (1980b), Statistics and Ethics in Medical Research: study design, British Medical Journal, Volume 281,8 November, p. 1267-1269

9. Douglas G Altman, (1980c), Statistics and Ethics in Medical Research: how large a sample, British Medical Journal, Volume 281,15 November, p. 1336-1338
10. Douglas G Altman, (1980d), Statistics and Ethics in Medical Research: collecting and screening data, British Medical Journal, Volume 281, 22 November, p. 1399-1401
11. Douglas G Altman, (1980e), Statistics and Ethics in Medical Research: analysing data, British Medical Journal, Volume 281, 29 November, p. 1473-1475
12. Douglas G Altman, (1980f), Statistics and Ethics in Medical Research: interpreting results, British Medical Journal, Volume 281, 6 December, p. 1612-1614
13. Güzeldemir M. Erdal, Sorularla Bilimsel Araştırmaların Ve Bilimsel Yazıların Etik Açıdan Sorgulanması,http://www.gata.edu.tr/duyurular/SORULARLA%20Bilimsel%20Arastirmalarin %20ve%20Bilimsel%20Yazilarin%20Etik%20Acidan%20Sorgulanmasi.pdf 15.03.2008) (Erişim Tarihi:
14. http://www.medicine.ankara.edu.tr/testa/kurullar/etik/autf_helsinki_bildirgesi.doc (Erişim tarihi: 15.03.2008)
15. Kitapçıoğlu Gül, (2003), Bilimsel Araştırma Etiği, http://halksagligi.med.ege.edu.tr/seminerler/2003- 04/BilimselArastirmaEtigi_Gul.pdf (Erişim Tarihi: 15.03.2008)
16. Köklü Nilgün, (2003), Akademisyenlerin Araştırma Etiği Konusundaki Görüşleri, Eğitim Bilimleri ve Uygulama Dergisi, Cilt:2, Sayı:4 http://www.ebuline.com/sayfa/arsiv/2_4/arsiv_2_4_2.htm (Erişim Tarihi: 18.03.2008) Ruacan Şevket, Bilimsel Araştırma ve Yayınlarda Etik İlkeler, http://www.karto.itu.edu.tr/derslerimiz/etik/sruacan2.pdf (Erişim tarihi: 15.03.2008)
17. TÜBA, (2002), Bilimsel Araştırmalarda Etik ve Sorunlar, TÜBA Yayınları Tütüncü Levent, Tıpta Bilimsel Araştırma Yöntemleri, İstatistik ve Yayın Etiği, (http://www.pediatriportali.com/resimler/285_bilimsel%20arast%C4%B1rma%20etigi.ppt (Erişim Tarihi: 15.03.2008)
18. Uzbay Tayfun, (2006), Bilimsel Araştırma Etiği, Sağlık Bilimlerinde Süreli Yayıncılık, Türk Tıp Dizini, s.19-26