Araştırma Makalesi

Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları

Cilt: 7 Sayı: 2 23 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları

Öz

Bu çalışma, demografik özelliklerin çevresel kaygı ve çevre yanlısı davranış üzerindeki etkisini incelemeyi, demografik değişkenlerin çevre yanlısı davranışı açıklama gücünü değerlendirmeyi ve çevresel kaygının çevre yanlısı davranış üzerindeki etkisini Türkiye örnekleminde test etmeyi amaçlamaktadır. Araştırmada ikincil veri kullanılmış ve Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) 2024 veri setinden yararlanılmıştır. Analiz sürecinde, demografik gruplar arasındaki farklılıklar tek yönlü varyans analizi (ANOVA), çevre yanlısı davranışın yordayıcıları ise doğrusal regresyon analizi ile incelenmiştir. Bulgular, çevresel kaygının ve çevre yanlısı davranışın demografik değişkenlere göre farklılaştığını ortaya koymuştur. Bununla birlikte demografik değişkenlerin çevre yanlısı davranışı açıklama gücü oldukça düşük olduğu ve çevresel kaygının ise davranış üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olmasına rağmen açıklayıcı gücünün sınırlı olduğu belirlenmiştir. Bu yönüyle çalışma, Türkiye'de ulusal düzeyde temsil gücüne sahip bir örneklemde çevre psikolojisi alanındaki önemli sorulara ampirik kanıt sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ágoston, C., Balázs, B., Mónus, F., & Varga, A. (2024). Age differences and profiles in pro-environmental behavior and eco-emotions. International Journal of Behavioral Development, 48(2), 132-144. https://doi.org/10.1177/01650254231222436
  2. Amoah, A., & Addoah, T. (2021). Does environmental knowledge drive pro-environmental behaviour in developing countries? Evidence from households in Ghana: A. Amoah, T. Addoah. Environment, Development and Sustainability, 23(2), 2719-2738. https://doi.org/10.1007/s10668-020-00698-x
  3. Aral, Ö. H., & López-Sintas, J. (2022). Is pro-environmentalism a privilege? Country development factors as moderators of socio-psychological drivers of pro-environmental behavior. Environmental Sociology, 8(2), 211-227. https://doi.org/10.1080/23251042.2021.2018123
  4. Aral, Ö. H., & López-Sintas, J. (2023). Environmental behavior patterns across clusters of European Union countries: Uncovering heterogeneity in the attitude-behavior-context relationship. Journal of Cleaner Production, 388, 135936. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2023.135936
  5. Arnold, H. E., Cohen, F. G., & Warner, A. (2009). Youth and environmental action: Perspectives of young environmental leaders on their formative influences. The Journal of Environmental Education, 40(3), 27-36. https://doi.org/10.3200/JOEE.40.3.27-36
  6. Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179-211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
  7. Brick, C., Nielsen, K. S., Berger, S., Henn, L., Wolske, K. S., Lange, F., ... & Cologna, V. (2024). Current research practices on pro-environmental behavior: A survey of environmental psychologists. Journal of Environmental Psychology, 97, 102375. https://doi.org/10.1016/j.jenvp.2024.102375
  8. Briscoe, M. D., Givens, J. E., Hazboun, S. O., & Krannich, R. S. (2019). At home, in public, and in between: Gender differences in public, private and transportation pro-environmental behaviors in the US Intermountain West. Environmental Sociology, 5(4), 374-392. https://doi.org/10.1080/23251042.2019.1628333

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Strateji, Yönetim ve Örgütsel Davranış (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

23 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

30 Temmuz 2026

Kabul Tarihi

22 Eylül 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Deniz, V. (2026). Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları. İşletme, 7(2), 151-175. https://doi.org/10.57116/isletme.2007254
AMA
1.Deniz V. Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları. İşletme. 2026;7(2):151-175. doi:10.57116/isletme.2007254
Chicago
Deniz, Vural. 2026. “Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları”. İşletme 7 (2): 151-75. https://doi.org/10.57116/isletme.2007254.
EndNote
Deniz V (01 Eylül 2026) Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları. İşletme 7 2 151–175.
IEEE
[1]V. Deniz, “Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları”, İşletme, c. 7, sy 2, ss. 151–175, Eyl. 2026, doi: 10.57116/isletme.2007254.
ISNAD
Deniz, Vural. “Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları”. İşletme 7/2 (01 Eylül 2026): 151-175. https://doi.org/10.57116/isletme.2007254.
JAMA
1.Deniz V. Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları. İşletme. 2026;7:151–175.
MLA
Deniz, Vural. “Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları”. İşletme, c. 7, sy 2, Eylül 2026, ss. 151-75, doi:10.57116/isletme.2007254.
Vancouver
1.Vural Deniz. Çevresel Kaygı ve Demografik Özellikler Çevre Yanlısı Davranışı Açıklayabilir mi? Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (TGSS) Bulguları. İşletme. 01 Eylül 2026;7(2):151-75. doi:10.57116/isletme.2007254