Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı Öğrenme Çıktılarının Analizi
Öz
Bu araştırmanın amacı, Türkiye’de 2024 yılından itibaren kademeli olarak uygulamaya konulan Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı öğrenme çıktıları ve süreç bileşenlerinin 21. yüzyıl becerileri ve Yenilenmiş Bloom Taksonomisi kapsamında incelemektir. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemiyle yürütülmüştür. Araştırmada verilerin analizinde betimsel analizden yararlanılmış, ayrıca MAXQDA programı aracılığı ile analizler yapılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Hayat Bilgisi Dersi Öğretim Programı 21. yüzyıl becerilerinin alt boyutları kapsamında incelendiğinde öğrenme ve yenilik becerilerinde eleştirel düşünme/problem çözme ve iletişim/iş birliği becerilerinin daha fazla yer aldığı, yaratıcılık ve yenilenme becerisinin ise oldukça sınırlı düzeyde yer aldığı belirlenmiştir. Yaşam ve kariyer becerilerinde sosyal/kültürlerarası becerilerin daha fazla yer aldığı, liderlik/sorumluluk, üretkenlik/sorumluluk, girişim/özyönetim, esneklik/uyum becerilerinin ise oldukça sınırlı düzeyde yer aldığı belirlenmiştir. Bilgi/medya/teknoloji becerilerinde ise bilgi okuryazarlığı becerisinin daha fazla yer aldığı, medya okuryazarlığı ve bilgi/iletişim teknoloji yeterliğinin ise oldukça sınırlı düzeyde yer aldığı belirlenmiştir. Yenilenmiş Bloom Taksonomisi çerçevesinde sınıf düzeylerine göre gerçekleştirilen analiz sonucunda Hayat Bilgisi dersi 1. ve 2. sınıf düzeyinde bilgi boyutunda olgusal bilginin, bilişsel süreç boyutunda anlama boyutunun; 3. sınıf düzeyinde bilgi boyutunda kavramsal bilginin, bilişsel süreç boyutunda anlama boyutunun yer aldığı belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar ilgili literatür açısından tartışılmış, uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler
- Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli
- hayat bilgisi öğretim programı
- 21. yüzyıl becerileri
- yenilenmiş bloom taksonomisi
- doküman analizi
Destekleyen Kurum
Etik Beyan
Teşekkür
Kaynakça
- Akkaya, A. (2023). 2018 ve 2023 Hayat bilgisi dersi öğretim programlarının karşılaştırılması. Kapadokya Eğitim Dergisi, 4(1), 60-69.
- Aktay, S. ve Çetin, H. S. (2019). 2015, 2017 ve 2018 hayat bilgisi dersi öğretim programları. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20, 577-600. https://doi.org/10.17494/ogusbd.548537
- Altan, A., Topuz, F., Özdemir, A. Ş. ve Bahadır, E. (2025). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 5. sınıf matematik ders kitaplarındaki etkinliklerin Amerikan ulusal matematik öğretmenleri konseyi süreç standartları ile analizi. İstanbul Eğitim Dergisi, (3), 337-365. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1809161
- Anagün, S. S. (2018). Teachers' perceptions about the relationship between 21st century skills and managing constructivist learning environments. International Journal of Instruction, 11(4), 825-840.
- Ananiadou, K., & Claro, M. (2009). 21st century skills and competences for new millennium learners in OECD countries. https://doi.org/10.1787/19939019
- Anderson, L. W., Krathwohl, D. R., Airasian, P. W., Cruikshank, K. A., Mayer, R.E., Pintrich, P. R., Raths, J. &, Wittrock, M. C. (2014). Öğrenme öğretim ve değerlendirme ile ilgili bir sınıflama: Bloom’un eğitimin hedefleri ile ilgili sınıflamasının güncelleştirilmiş biçimi. (D. A. Özçelik, Çev.). Pegem Yayıncılık.
- Anderson, L. W. & Krathwohl, D. R. (2001). A taxonomy for learning, teaching, and assessing: A revision of Bloom's taxonomy of educational objectives: complete edition. Addison Wesley Longman, Inc.
- Arslankara, V. B. ve Arslankara, E. (2024). Türkiye yüzyılı maarif modeli’nin felsefi temelleri: ontolojik, epistemolojik ve aksiyolojik bakış açılarından bir değerlendirme. İstanbul Eğitim Dergisi, 1(1), 121-145. https://doi.org/10.71270/istanbulegitim.istj.1557889
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Eğitimde Program Değerlendirme, Eğitim Programları ve Öğretim (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
30 Haziran 2026
Gönderilme Tarihi
25 Mart 2026
Kabul Tarihi
28 Haziran 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Sayı: 4