İtikadi İslam Mezheplerinin Ortaya Çıkışına Etki Eden Faktörler
Öz
Hz. Peygamber döneminde ister itikâdi ister fıkhî hiçbir mezhep ortaya çıkmamıştır. Çünkü sahabe karşılaştığı problemleri Hz. Peygamber‟e arz etmiş; o da sahabelerin ihtilaf ve tereddüt ettiği konuları çözüme kavuşturmuştur. Ancak Hz. Peygamberin vefatının ardından ortaya çıkan bir kısım ihtilaflar, müslümanlar arasında bölünmelere sebep olmuş, İtikadî bakımdan çeşitli mezhep ve fırkaların doğmasına zemin hazırlamıştır. Ayrıca farklı sosyo-kültürel çevrelerde yetişen insanların düşünceleri de ihtilafların ortaya çıkmasında önemli rol oynamıştır. Özetle çalışmamız İslam‟daki anlayış farklılaşmasına sebep olan temel etkenler üzerinde durmayı amaçlamaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Algül, Hüseyin, “Fedek”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi (DİA), Türkiye Diyanet Vakfı, Ankara, 1995, c. XII, ss. 294–295.
- Apak, Adem, Asabiyet ve Erken Dönem İslam Siyasi Tarihindeki Etkileri, İstanbul, 2004.
- Bağdadi, Ebû Mansur Abdülkahir b. Tahir b. Muhammed Temimi Abdülkahir, Mezhepler Arasındaki Farklar: El-Fark Beyne‟l-Fırak., (Trc. Ethem Ruhi Fığlalı) Ankara Türkiye Diyanet Vakfı, 1991.
- Buharî, Ebû Abdullah Muhammed b. İsmail, Sahih-i Buharî ve Tercemesi (trc. Mehmed Sofuoğlu), İstanbul, 1988.
- El-Hamevî, Ebu Abdullah Şihabüddin Yakut b. Abdullah, Mu‟cemü‟l-Büldan, Beyrut, ts.
- Eş‟ari, Ebü‟l-Hasan Ebü‟l-Hasan İbn Ebu Bişr Ali b. İsmail b. İshak, Makalatü‟l-İslâmiyyin ve‟htilafü‟l-Musallin, (thk. Hellmut Ritter), Wiesbaden 1963.
- Fığlalı, Ethem Ruhi, “Mezheplerin Doğuşuna Tesir Eden Sebepler”, İslami İlimler Dergisi, Sy. 4, Ankara, 1980, ss. 115-131.
- ……………..,Çağımızda İtikadi İslam Mezhepleri, İstanbul 2001.
- Hizmetli, Sabri, “İtikadi İslam Mezheplerinin Doğuşuna İctimai Hadiselerin Tesirleri Üzerine Bir Deneme”, Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, c. XXVI, Ankara, 1983, ss. 653-680.
- ………………………, “İtikadî İslam Mezheplerinin Ortaya Çıkış Sebepleri ve Bâbîlik-Bahâîlik”, İslam‟da İnsan Modeli ve Hz. Peygamber Örneği (Kutlu Doğum Haftası), Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, ankara, 1993, ss. 215-221.