Antik Kaynaklar Işığında Roma İmparatoru Caracalla’nın Batı Anadolu Seyahati

The expansion of land routes and the security of land/sea routes during the Roman period made travelling in the Mediterranean world easier, faster and safer. Roman armies also used the roads in Anatolia during their frequent campaigns against the Parthians on the eastern border of the empire. In addition to personally commanding the army during the wars, some Roman emperors also travelled for the purpose of seeing and solving the problems in the imperial lands and integrating with the people. These travels had a significant impact on the creation of an atmosphere of peace and security in Anatolia. In addition, the emperors had the opportunity to establish ties with the local population, and the Anatolian cities received serious support from the emperor for their needs, and in return, they expressed their gratitude to the emperors through votive inscriptions, coins, statues and reliefs. Hadrian is the most famous of the Roman emperors who travelled to the provinces in order to solve problems on the spot and quickly. Hadrian, who was emperor between 117-138, spent more than half of his empire travelling. Emperor Caracalla, on the other hand, visited some centres in Western Anatolia during the preparations for the Parthian war, which he waged when he ruled the empire alone after having Geta killed. This study analyses Caracalla's journey to western Anatolia with the help of the works of ancient authors, coins and inscriptions depicting the emperor's travels. The study will focus on the itinerary, objectives, results and effects on the cities. The information obtained from the sources shows that Caracalla visited Troy and Pergamon in 214 and spent the winter in Nicomedeia. While in western Anatolia, the emperor also finalised the preparations for the Parthian war. Therefore, Caracalla's visit to western Anatolia had the purpose of both carrying out the war preparations and visiting the important centres of western Anatolia. Another point about the visit is that especially the visit to Pergamon was made to seek healing from Asclepius, the god of health.

Roma döneminde kara yollarının yaygınlaşması ve kara yolları ile deniz yollarının güvenliğinin sağlanması, Akdeniz dünyasındaki yolculukları kolay, hızlı ve güvenli hale getirmiştir. Roma orduları da imparatorluğun doğu sınırındaki Parthlara karşı sık sık çıktıkları seferlerde Anadolu’daki yolları kullanmıştır. Ayrıca bazı Roma imparatorları, savaşlar sırasında orduya bizzat komuta etmenin yanı sıra imparatorluk topraklarındaki sorunları yerinde görerek çözmek ve halkla bütünleşmek gibi amaçlarlar için de seyahatler gerçekleştirmiştir. Bu seyahatler, Anadolu’da huzur ve güven ortamının yaratılmasına önemli bir etkiye sahiptir. Ayrıca bu sayede imparatorlar yerel halkla bağ kurma fırsatı elde etmiş; Anadolu kentleri de ihtiyaçları konusunda imparatorlardan ciddi destek görmüş, karşılığında da adak yazıtları, sikkeler, heykeller ve kabartmalar vasıtasıyla imparatorlara şükranlarını sunmuşlardır. Sorunları yerinde ve hızlıca çözüme kavuşturmak amacıyla eyaletlerde yolculuk yapan Roma imparatorları arasında en dikkat çekeni Hadrianus’tur. 117-138 yılları arasında imparatorluk yapan Hadrianus’un, imparatorluğunun yarısından fazlası gezilerde geçmiştir. İmparator Caracalla ise Geta’yı öldürtmesinin ardından imparatorluğa tek başına hâkim olduğu dönemde gerçekleştirdiği Parth savaşının hazırlıkları sırasında Batı Anadolu’daki bazı merkezleri ziyaret etmiştir. Bu çalışmamızda antik yazarların eserleri ile imparatorun gezilerini işleyen sikkeler ve yazıtlar yardımıyla Caracalla’nın batı Anadolu seyahati incelenmektedir. Çalışmada seyahatin güzergâhı, amaçları, sonuçları ve kentlere etkileri gibi konular üzerinde durulacaktır. Kaynaklardan edinilen bilgiler, Caracalla’nın 214 yılında Troia ve Pergamon’u ziyaret ettiğini ve kış ayını da Nikomedeia’da geçirdiğini göstermektedir. İmparator, Batı Anadolu’da bulunduğu sırada aynı zamanda Parth savaşının hazırlıklarını tamamlamıştır. Dolayısıyla Caracalla’nın batı Anadolu seyahati hem savaş hazırlıklarını yürütme hem de batı Anadolu’nun önemli merkezlerinin ziyaret edilmesi amacını taşımaktadır. Seyahatle ilgili bir başka husus da özellikle Pergamon ziyaretinin sağlık tanrısı Asklepios’dan şifa arayışı amacıyla gerçekleştirilmiş olmasıdır.