Araştırma Makalesi

Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Cilt: 14 Sayı: 3 30 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Öz

Bu araştırma sosyal hizmet bölümü öğrencilerinin özgecilik düzeylerinin sosyodemografik değişkenlere göre incelenmesi amacıyla gerçekleştirilen tanımlayıcı bir araştırmadır. Araştırma verileri Türkiye’de bir devlet üniversitesinin İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Sosyal Hizmet bölümünde öğrenim gören lisans öğrencilerinden (n=205) tamsayım örnekleme yöntemine göre ücretsiz erişimli Google Forms üzerinden toplanmıştır. Araştırmada veri toplama araçları olarak araştırmacılar tarafından oluşturulan Sosyodemografik Veri Formu ve Ümmet ve arkadaşları (2013) tarafından geliştirilen Özgecilik Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin normal dağılım gösterip göstermediğine bakmak için Shapiro-Wilk normallik testi uygulanmış ve parametrik testlere uygun olduğu anlaşılmıştır. Verilerin analizinde ikili karşılaştırmalar (cinsiyet ve aile tipi) için bağımsız örneklem t testi, çoklu karşılaştırmalar (yaş, sınıf, gelir düzeyi, annenin eğitim düzeyi, babanın eğitim düzeyi, kardeş sayısı, en uzun süre yaşanılan yer, sosyal hizmet bölümünü seçme şekli, sosyal hizmet bölümünü seçme memnuniyeti) için tek yönlü ANOVA testi, testlerde anlamlı çıkan sonuçlarda istatistiksel anlamlılığın nereden kaynaklandığını belirlemek için ise LSD testi ve sosyodemografik değişkenler arasında bir ilişkinin olup olmadığını saptamak amacıyla Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Yapılan araştırma sonucunda sosyodemografik değişkenlerden sadece yaş ve sosyal hizmet bölümünü seçme memnuniyeti ile özgecilik ölçeğinin alt boyutlarından bazılarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunmuştur. Özgecilik ölçeği alt boyutlarından maddi yardım (p=0,048) ve travmatik durumlarda yardım (p=0,031) puanları ile yaş değişkeninin istatistiksel açıdan anlamlı farklılaştığı bulunmuştur. Bununla birlikte araştırmada özgecilik ölçeği alt boyutlarından fiziksel güce dayalı yardım (p=0.017) ve yakınlık duygusundan kaynaklanan yardım (p=0,042) puanları ile sosyal hizmet bölümünü seçme memnuniyeti değişkeni arasında anlamlı fark bulunmuştur. Sosyal hizmet bölümlerinde öğrenim gören öğrencilerin özgeci davranışlarının geliştirilmesi için sosyal hizmet müfredatlarının yapılandırılması ve özgecilik davranışlarının nicel yöntemlerin yanı sıra nitel yöntemlerle de incelenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Fayda, Özgecilik, Özgeci Davranış, Sosyal Hizmet, Üniversite Öğrencileri

Kaynakça

  1. Acar, H. ve Çamur Duyan, G. (2003). Dünyada Sosyal Hizmet Mesleğinin Ortaya Çıkışı ve Gelişimi. Toplum ve Sosyal Hizmet, 14(1), 1-19.
  2. Acar, M.C. ve Apak, H. (2017). Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Empatik Eğilimleri ile Özgecilik Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Toplum ve Sosyal Hizmet, 28(1), 93-112.
  3. Akdoğan, A. (2021). Öğretmenlerin Özgeci Davranışları ile Öğretmen Liderliğine Yönelik Algı ve Beklentileri Arasındaki İlişkisinin İncelenmesi (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi), T.C. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı, Karaman.
  4. Arpacı, P. ve Özmen, D. (2014). Hemşirelik Öğrencilerinin Özgecilik ve Empatik Eğilim Düzeyleri ve Aralarındaki İlişki. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 11(3), 51-57.
  5. Avcı, D., Aydın, D., Özbaşaran, F. (2013). Hemşirelik Öğrencilerinde Empati-Özgecilik İlişkisi ve Özgeci Davranışın Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi. Balıkesir Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(2), 108-113.
  6. Az, M.S. ve Acar, M.C. (2020). Dindarlık ile Özgecilik Arasındaki İlişki: Üniversite Öğrencileri ile Yapılan Bir Araştırma. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7(1), 742-773. https://doi.org/10.17859/pauifd.731273
  7. Bal, P.N. ve Topuz, C. (2015). Özgeciliği Artırmaya Yönelik Psikoeğitim Programının Üniversite Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerine Etkisi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 4(4), 206-216.
  8. Başerer Berber, Z. (2024). Özgeciliğin Ortaya Çıktığı Durumların Değerlendirilmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 23(92), 1685-1697. https://doi.org/10.17755/esosder.1470289
  9. Başerer, Z. ve Kısaç, İ. (2017). Özgeci Davranışın Psikolojik İyi Oluş ve Çeşitli Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi (Erzurum İli Örneği). Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 56, 582-594.
  10. Batson, C.D. ve Powell, A.A. (2003). Altruism and Prosocial Behavior, Theodore Millon ve Melvin J. Lerner (Ed.), Handbook of Psychology: Personality and Social Psychology (Cilt 5, s.463-484) içinde, New Jersey: John Wiley & Sons, Inc.

Kaynak Göster

APA
Korkut, G., Say Sahin, D., & Altun, G. (2025). Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 14(3), 1622-1659. https://doi.org/10.15869/itobiad.1697329
AMA
1.Korkut G, Say Sahin D, Altun G. Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. itobiad. 2025;14(3):1622-1659. doi:10.15869/itobiad.1697329
Chicago
Korkut, Gülsüm, Deniz Say Sahin, ve Gülnihal Altun. 2025. “Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 14 (3): 1622-59. https://doi.org/10.15869/itobiad.1697329.
EndNote
Korkut G, Say Sahin D, Altun G (01 Eylül 2025) Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 14 3 1622–1659.
IEEE
[1]G. Korkut, D. Say Sahin, ve G. Altun, “Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”, itobiad, c. 14, sy 3, ss. 1622–1659, Eyl. 2025, doi: 10.15869/itobiad.1697329.
ISNAD
Korkut, Gülsüm - Say Sahin, Deniz - Altun, Gülnihal. “Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 14/3 (01 Eylül 2025): 1622-1659. https://doi.org/10.15869/itobiad.1697329.
JAMA
1.Korkut G, Say Sahin D, Altun G. Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. itobiad. 2025;14:1622–1659.
MLA
Korkut, Gülsüm, vd. “Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, c. 14, sy 3, Eylül 2025, ss. 1622-59, doi:10.15869/itobiad.1697329.
Vancouver
1.Gülsüm Korkut, Deniz Say Sahin, Gülnihal Altun. Sosyal Hizmet Bölümü Öğrencilerinin Özgecilik Düzeylerinin Sosyo-Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi. itobiad. 01 Eylül 2025;14(3):1622-59. doi:10.15869/itobiad.1697329