Russia's Approach to the Mediterranean: An Assessment in the Historical Continuity and the Context of International Relations

Akdeniz tarih boyunca Rusya için çok önemli bir deniz olmuştur. Rusya’nın sıcak denizlere inme politikası olarak literatüre giren Rusların Akdeniz’e ulaşma süreci Bizans döneminde dahi denenmiştir. Ancak İkinci Katerina'dan bu yana Akdeniz Rusya için hem güvenlik hem de ekonomik bir mesele olmuştur. Rusya için Akdeniz'in stratejik önemi günümüzde de devam etmektedir. Bu çalışmada Rusya'nın Akdeniz'deki varlığı tarihsel süreç içerisinde uluslararası ilişkiler çerçevesinde analiz edilmiştir. Rusya’nın Akdeniz’deki varlığı tarih boyunca değişiklik göstermiştir. Bu nedenle tarihsel süreç Çarlık dönemi, SSCB'nin genişlemesi, Sovyet sonrası dönem ve Putin yönetimindeki dönem olmak üzere dört başlık altında açıklanmıştır. Her bir dönem bir süreklilik içinde ele alınmıştır. Daha sonra Akdeniz'deki Rus askeri varlığı uluslararası ilişkiler çerçevesinde değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda Rus varlığı NATO ve bölgesel rekabet, enerji jeopolitiği ve ittifaklar bağlamında açıklanmıştır. Açıklanan her bir bağlam diğerini etkilemektedir. Çalışmadaki uluslararası ilişkiler bağlamı sadece güvenlik ekseni üzerinden açıklanmadı, ayrıca ekonomik ilişkiler de göz önüne alındı. Çalışmada belge analizi yöntemi kullanılmıştır. Çalışmayla 18. yüzyılda Baltık Filosu unsurlarıyla Akdeniz'e gelen Rusya, bugün hem Libya'da hem de Suriye'de deniz ve hava üsleri bulunan önemli bir askeri güç olduğu belirlenmiştir. Bu üsler Akdeniz'de çok ciddi bir Rus deniz ve hava gücünün varlığını mümkün kılmaktadır. Ayrıca Rusya bu üsleri kullanarak Afrika'daki gücünü önemli ölçüde arttırmaktadır. Rusya Akdeniz’deki askeri varlığını Afrika ve yakın bölgeler için bir lojistik merkezi olarak kullanmaktadır. Akdeniz'deki askeri varlığı Rusya'ya Afrika ve Orta Doğu'da müttefikler kazandırmaktadır. Böylece Rusya bölgedeki ekonomik ve siyasi ilişkilerini artırmakta ve sürdürmektedir. Bu çalışmayla Rusya’nın Akdeniz’deki varlığı tarihsel ve uluslararası ilişkiler açısından birlikte değerlendirilerek literatürdeki bu boşluk doldurulmaya çalışılmıştır.

The Mediterranean has been a very important sea for Russia throughout history. Since Catherine II, the Mediterranean has been both a security and economic issue for Russia. Russia's strategic approach to the Mediterranean began more than two centuries ago. The strategic importance of the Mediterranean continues today for it. In this study, Russia's presence in the Mediterranean is analysed within the international framework in the historical process. The historical process is explained under four headings: the Tsarist period, the USSR expansion, the Post Soviet period and the period under Putin's administration. Each period is discussed within a historical continuity. Like this, historical periods have been classified. Then, according to international relations context, the Russian presence is explained in the context of NATO and regional competition, geopolitics of energy and alliances. Each mentioned context affects each other. In other words, Russia's Mediterranean policy is affected holistically by energy and competition with other countries. Additionally, document analysis method was used in the study. In the 18th century, Russia came to the Mediterranean with elements of the Baltic Fleet and today it is an important military power with naval and air bases in both Libya and Syria. These bases enable the presence of a very serious Russian naval and air power in the Mediterranean. In addition, using these bases, Russia is increasing its power in Africa. Military presence in the Mediterranean gives Russia allies in Africa and the Middle East. Thus, it increases and maintains its economic and political relations in the region.