Suicide as a “Disease of Civilization”: A Tool for Westernization Critique in the Nineteenth Century Ottoman Empire

This article focuses on a specific subset of archival materials: suicide-related news reports published in nineteenth century Ottoman Turkish newspapers, identified through digital tools such as Wikilala and Müteferriqa. Among these, the study selects only those articles that provide statistical data on suicide rates in Europe or offer a critique of Western civilization. The analysis reveals that the Ottoman press was well aware of the increasing suicide rates in the West and familiar with emerging European claims that associated these rates with civilizational development. In some cases, the reports not only relayed but also echoed such interpretations. Interestingly, the lack of similar statistical efforts within the Ottoman Empire (and the absence of critique regarding this gap) suggests that suicide was largely perceived as a Western phenomenon. The Ottoman press employed suicide statistics as a rhetorical and discursive tool for expressing broader critiques of Western modernity. Since Ottoman intellectuals were already engaged in debates over the adoption of Western civilization, especially concerning its moral and cultural dimensions, suicide became integrated into this wider framework of scepticism and critique. Rather than presenting suicide as a domestic issue, Ottoman newspapers largely reported on it as a problem confined to Europe, reinforcing the notion that it was a byproduct of Western modern life. This article aims to demonstrate how suicide functioned as a symbolic site for articulating anxieties about civilization and moral decline. By analysing these reports, the study contributes to broader discussions about the Ottoman engagement with modernity and the selective appropriation of Western ideas within the empire’s public discourse.

Bu makale, 19. yüzyıl Osmanlı Türkçesiyle yayımlanmış gazetelerdeki intihar haberlerinden oluşan özel bir arşivsel veri kümesine odaklanmaktadır. Wikilala ve Müteferriqa gibi dijital arşiv yazılımları kullanılarak tespit edilen bu haberler arasından yalnızca Avrupa’daki intihar oranlarına dair istatistiksel bilgi içeren ya da Batı medeniyetine yönelik eleştiri barındıran haber metinleri analiz edilmiştir. İncelenen haberler, Osmanlı basınının Batı'daki artan intihar oranlarının farkında olduğunu ve bu oranın medeniyet seviyesiyle ilişkilendirildiği yönündeki Avrupa merkezli yorumlara aşina olduğunu göstermektedir. Bu tür yorumlara destek veren bazı haber metinleri de söz konusudur. Buna karşın, intihar konulu haber metinlerinde Osmanlı topraklarındaki intihar olaylarına ilişkin istatistiki bilginin yokluğuna dair bir eleştirinin olmayışı, intiharın Osmanlı Türkçesi ile yayın yapan Osmanlı basınında, Batı toplumlarına özgü bir patoloji olarak görüldüğünü düşündürmektedir. Bu çerçevede, Osmanlı basını Avrupa’daki intihar oranlarını ve istatistiksel bilgileri, Batı medeniyetini eleştirmek için işlevsel bir söylemsel araç olarak kullanmıştır. Zaten uzun süredir Batı medeniyetinin ne ölçüde ve nasıl benimsenmesi gerektiğini tartışan Osmanlı aydınları, Batı’yı din, ahlak ve kültür gibi değerler üzerinden eleştirirken, intiharı da bu çerçevede araçsallaştırmıştır. 19. Yüzyılda Batı’da gayri ahlaki olarak etiketlenen davranışlara ilişkin toplanan ahlaki istatistikler içinde kendisine yer bulan intihar meselesi, batı medeniyetinin ilerlemesinin yan etkisi olarak nitelenmiş ve “medeniyet hastalığı” olarak etiketlenmişti. Söz konusu hastalığın en bariz semptomu yükselen intihar istatiskleriydi. Bu makale, Osmanlı türkçe basınının Batı’daki güncel medeniyet eleştirisini yerelleştirerek benimsediğini iddia etmektedir. Bu çerçevede, bu makalede 19. yüzyılda Osmanlı basınında intiharın, modernleşmenin ahlaki yan etkileriyle ilişkilendirilen bir "medeniyet hastalığı" olarak nasıl temsil edildiği incelenmektedir. Böylece makale, intihar olgusunun Osmanlı düşünsel dünyasındaki medeniyet eleştirisinin bir parçası olarak nasıl şekillendiğini incelemeyi amaçlamaktadır.