Benlik-İmajı Uyumunun Retoriği: Bana Ne Tükettiğini Söyle Sana Kim Olduğunu Söyleyeyim
Öz
Son yıllarda tüketim, sosyal medyada ve kitle iletişim araçları hatta sinema endüstrisinde mutluluğun bereketi olarak gösterilmektedir. Bu gösterimde benlik-kavramı ile tüketim nesnesi ilişkilendirilerek, tüketimin sembolik ve duygusal boyutu üzerinde durulmaktadır. Ürünlerin ve/veya markaların gösterim şekli, işlevsellikten uzaklaşarak arzu edilmenin temel söylemi halini almış ve haz güdüsünün tatmin edilmesi önem kazanmıştır. Ürünlerin ve/veya markaların birer sembol olarak diğer tüketicilerle iletişime girmek için kullanılması, benlik-kavramıyla uyumlu ürün veya markaların tercih edilmesini de beraberinde getirmiştir. Bunun önemini anlayan işletmeler, marka imajı ve marka kişiliği geliştirme çabalarını benlik-kavramı üzerinden yapmaya başlamışlardır. Bu görünümüyle benlik, tüketimin sembolik izdüşümü olarak değerlendirilmiştir. Benlik, kişiliğin özü olup; kendimize dair tüm bildiklerimizi kapsar. Benlik-kavramı, bu çalışmanın odak konusunu oluşturmaktadır. Bu çerçevede olmak üzere, çalışmada psikoloji ve sosyoloji literatürü ışığında benlik-kavramı incelenmiş ve benliğin tüketici davranışı alanındaki yeri ve önemi üzerinde durulmuştur. Tüketici davranışında benlik-kavramının yaygın kullanımı olan benlik-imajı uyumu ile benlik-imajı ölçümü ele alınmıştır.
Anahtar Kelimeler
Benlik-Kavramı; Benlik-İmajı; Benlik-İmajı Uyumu; Benlik-İmajı Uyumu Ölçümü; Tüketici Davranışı
Kaynakça
- Aaker, J. L. (1997). Dimensions of brand personality. Journal of Marketing Research, 34, 347-357.
- Aaker, J. L. (1999). The malleable self: the role of self-expression in persuasion, Journal of Marketing Research, 36(1), 55-57.
- -
- Baudrillard, J. (1998). The Consumer Society, (trans. Chris Turner), London: Sage.
- Belk, R.W. (1988). Possessions and the extended self, Journal of Consumer Research, 15(2), 139-168.
- Birdwell, Al E. (1968). A Study of the Influence of Image Congruence on Consumer Choice, The Journal of Business 41(1), 76-88.
- Burger, J.M. (2006). Kişilik, (Çev.İ.D.Erguvan Sarıoğlu), 1. Basım, Kaknüs Yayınları: 269, İstanbul.
- Campbell, C. (1994). Consuming goods and the good of consuming, A Journal of Politics and Society, 8(4), 503-520.
- Claiborne, C. B. & Sirgy, M. J., (1990). Self-Congruity as a Model of Attitude Formation and Change: Conceptual Review and Guide for Future Research, in Developments in Marketing Science, B. J. Dunlap, ed., Academy of Marketing Science, Cullowhee, NC1-7.
- Cooley, C. F. (1902). Human nature and the social order, New York: Scribner.