Araştırma Makalesi

Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi

Cilt: 10 Sayı: 1 30 Mart 2021
Abdurrahman Mengi *, Murat Cancan , Yusuf Alpdoğan
PDF İndir
EN TR

Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi

Öz

Şizofreni, halen psikiyatrik bozukluklar içerisinde etki düzeyi ağır olarak görülen, genellikle genç yaşlarda meydana gelen, genetik ve çevresel faktörlerin yol açtığı karmaşık bir ruhsal bozukluktur. Bu araştırma, şizofrenili bir bireyin yaşantısına yönelik sosyolojik bir projeksiyon tutma amacını taşımaktadır. Araştırma, nitel araştırma deseninden olan durum çalışmasından hareketle nitel veri toplama tekniğinin kullanıldığı betimsel bir araştırmadır. Araştırma, 46 yaşında, evli ve iki çocuğu olan yetişkin bir şizofrenili birey ile durum/vaka çalışması veya örnek olay incelemesi şeklinde yapılmıştır. Araştırma, katılımcının yaşamına ilişkin detaylı bilgi elde etmek için yarı-yapılandırılmış görüşme tekniği ile katılımcı, katılımcının annesi ve kardeşi ile yüz yüze görüşmelere dayalı üç farklı oturumda gerçekleştirilmiştir. Görüşme verileri ses kayıt cihazı yoluyla toplanmıştır. Araştırma verileri, şizofreninin başlangıç evresine, tanılama ve tedavi sürecine, aile ve sosyal yaşamına, intihara ve psiko-sosyal desteğe ilişkin 6 farklı kategoride betimsel analize tabi tutularak yorumlanıp sunulmuştur. Araştırmada, çocukluk döneminden itibaren katılımcının uslu, sessiz olduğu, sınırlı sayıda arkadaşı olduğu bulgulanmıştır. Şizofreninin başlangıç evresinde katılımcının sanrıları; kendisini duygu, düşünce, davranışsal olarak olumsuz etkileyerek, onun mutsuz, çekingen, sinirli olmasına yol açmıştır. Katılımcı, sosyal çevresinde gerçekleşen birçok şeyi zihninde büyüterek, çevresindeki insanların kendisine karşı iyi olmadığını düşünerek adım adım yalnızlaşmıştır. Şizofreni tanısından sonra katılımcı ve ailesi için kabullenme süreci zor olmuş ve sorunun kendisinden ziyade, çevresindeki insanlardan kaynaklandığı bulgulanmıştır. Tedavi amacıyla ilaca başlama ve ilaca uyum dönemlerinde katılımcının güçlük yaşadığı tespit edilmiştir. Tanı sonrasında düzelir umuduyla ailesi tarafından katılımcının evlenmeye teşvik edilerek evlendirildiği tespit edilmiştir. Ancak evlenip çocukları olmasına ve aile bireylerin tüm desteğine rağmen katılımcı, geniş aile içinde bile yalnızlaşmayı tercih ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Hatta katılımcının toplumsal yaşam alanı ev ortamında sadece bir oda ile sınırlı kalmıştır. Katılımcı ve ailesi, yetkililerden şizofreniyle yaşama ve mücadele etme konusunda yeteri kadar psiko-sosyal destek alamadığı için oldukça zor koşullarda yaşamlarını sürdürdükleri sonucuna ulaşılmıştır. Bu araştırmada, şizofreni olgusuna yönelik araştırmaların yaygınlaştırılması, şizofrenili birey ve ailelerine yönelik her türlü önyargıdan uzak psiko-sosyal desteklerin sunulması önerilmektedir. 

Anahtar Kelimeler

Şizofreni, Şizofrenili Birey, Aile, Sosyal Çevre, Örnek Olay İncelemesi

Kaynakça

  1. Aker, T., Özmen, E., Ögel, K., Sağduyu, A., Uğuz, Ş., Tamar, D., Boratav, C. & Liman, O. (2002). Birinci Basamak Hekimlerinin Şizofreniye Bakış Açısı. Anadolu Psikiyatri Dergisi. 3(1), s. 5-13.
  2. Aslantaş, H., Seviçok, L., Uygur, B., Balcı V. & Adana, F. (2009). Şizofreni Hastalarının Bakım Vericilerine Yapılan Psiko-eğitimin Hastalardaki Klinik Gidişe ve Bakım Vericilerin Duygu Dışavurumu Düzeylerine Olan Etkisi. Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi. 10(2), s. 3 – 10.
  3. Arkar, H. & Eker, D. (1996). Akıl Hastalıkları ile İlgili Tutumlar: Verilen Neden Tipinin Etkisi. Türk Psikiyatri Dergisi. (7), s. 191-97.
  4. Bae S.W. & Kung W.W.M. (2000). Family intervention for Asian Americans with a schizophrenic patient in the family. American Journal of Orthopsychiatry. (70), s. 532–541.
  5. Bademli, K., Keser, İ., Lök, N., Acar, G., Kaya-Kılıç, A., Güvendiren H. & Buldukoğlu, K. (2016). Şizofreni Hastalarının ve Bakım Verenlerinin Eğitim Gereksinimlerinin Belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi. 19(1), s. 1-9.
  6. Batel, P. (2000). Addiction And Schizophrenia. Euro Psychiatry, 15: 115-22.
  7. Bauml, J. Froböse, T. Kramer, S. Rentrop, M. & Pitschel-Walz, G. (2006), Psychoeducation: A Basic Psychotherapeutic Intervention for Patients with Schizophrenia and Their Families. Schizophreni Bulletin. 32(1), s. 1-9. doi: 10.1093/schbul/sbl017
  8. Bloch S, Hafner J, & Harari E. (1994). The Family in Clinical Psychiatry. New York, Oxford University Press Inc.
  9. Bilgin, Ö. & Köseoğlu, G. (2019). Şizofren Bireyin Varoluşsal Sınırları ve Yaratıcı Gücü. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 12(62). s. 753-757.
  10. Brent, DA, Perper JA, Moritz G, Allman C, Friend & A, Roth C. (1993). Psychiatric Risk Factors for Adolescent Suicide: A Case-Control Study. Journal an Academic Child Psychiatry. (32), s. 521-529.

Kaynak Göster

APA
Mengi, A., Cancan, M., & Alpdoğan, Y. (2021). Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 10(1), 706-727. https://doi.org/10.15869/itobiad.713981
AMA
1.Mengi A, Cancan M, Alpdoğan Y. Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi. itobiad. 2021;10(1):706-727. doi:10.15869/itobiad.713981
Chicago
Mengi, Abdurrahman, Murat Cancan, ve Yusuf Alpdoğan. 2021. “Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10 (1): 706-27. https://doi.org/10.15869/itobiad.713981.
EndNote
Mengi A, Cancan M, Alpdoğan Y (01 Mart 2021) Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10 1 706–727.
IEEE
[1]A. Mengi, M. Cancan, ve Y. Alpdoğan, “Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi”, itobiad, c. 10, sy 1, ss. 706–727, Mar. 2021, doi: 10.15869/itobiad.713981.
ISNAD
Mengi, Abdurrahman - Cancan, Murat - Alpdoğan, Yusuf. “Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 10/1 (01 Mart 2021): 706-727. https://doi.org/10.15869/itobiad.713981.
JAMA
1.Mengi A, Cancan M, Alpdoğan Y. Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi. itobiad. 2021;10:706–727.
MLA
Mengi, Abdurrahman, vd. “Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi”. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, c. 10, sy 1, Mart 2021, ss. 706-27, doi:10.15869/itobiad.713981.
Vancouver
1.Abdurrahman Mengi, Murat Cancan, Yusuf Alpdoğan. Şizofrenili Bireylere Yönelik Bir Örnek Olay İncelemesi. itobiad. 01 Mart 2021;10(1):706-27. doi:10.15869/itobiad.713981