Dijital Din Araştırmalarında Konu ve Yaklaşımlar

The fact that internet and mobile communication technologies are inextricably intertwined with social life has enabled religion to expand more in digital space. At this point, a new field of interdisciplinary research has emerged, which deals with the interaction of religion/religions with digital media, and the changing perception of religion and practices in the context of this interaction called “digital religion researches”. In this article, paradigm changes, main topics, methodological approaches and techniques used in the development process of digital religion researches are examined. As a result of the analysis, limitations and deficiencies in the research field of digital religion which is a mature issue in the world, but a red-hot issue in Turkey has tried to be determined. 

İnternet ve mobil iletişim teknolojilerinin sosyal yaşama ayrılmaz bir şekilde entegre olması, dinin dijital uzama daha çok boyutlu olarak genişlemesini sağlamıştır. Bu noktada, dinin/dinlerin dijital medya ile etkileşimini ve bu etkileşim bağlamında değişen din algısı ile pratikleri konu edinen ve “dijital din araştırmaları” olarak nitelendirilen yeni bir disiplinlerarası araştırma sahası ortaya çıkmıştır. Bu makale de dijital din araştırmalarının gelişim sürecinde ele alınan paradigma değişimleri, başlıca konular, kullanılan metodolojik yaklaşım ve teknikler incelenmiştir. Analizler neticesinde, dünyada olgunlaşma, Türkiye’de ise filizlenme aşamasında olan dijital din araştırmalarındaki sınırlılıklar ve eksiklikler tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu noktada gelecekte yapılacak ardıl araştırmalara yönelik önerilerde bulunulmaya çalışılmıştır.