Araştırma Makalesi

“Göçmen Algısı Ölçeği” Geliştirilmesi, Geçerliği ve Güvenirliği

Cilt: 10 Sayı: 3 30 Eylül 2021
PDF İndir
TR EN

“Göçmen Algısı Ölçeği” Geliştirilmesi, Geçerliği ve Güvenirliği

Öz

Bu çalışma, farklı nedenlerle vatandaşı olduğu ülke topraklarından ayrılarak başka bir ülkede yaşayan/yaşamak zorunda kalan ve şemsiye bir terimle göçmen olarak adlandırılan insanların, gittikleri ülkelerde nasıl algılandıklarını tespit etmeye yönelik bir ölçek oluşturmayı amaçlamıştır.
Göç, ona maruz kalan toplumlarda büyük değişimler ihtiva eden bir olgudur. Bulunduğu coğrafi konum itibariyle çevresinde yaşanan istikrarsızlıklardan doğrudan veya dolaylı olarak etkilenen Türkiye, son iki yüzyılda yaşadığı tecrübelerle göç ve göçmen olgusunun etkilerinin gözlemlenebilmesi açısından bir laboratuvar konumundadır. İmparatorluk bakiyesinden arta kalanlar, genç cumhuriyet döneminde yaşanan mübadele süreçleri, iki dünya savaşının öncesi ve sonrasında karşılaşılan sorunlar, bir nesli gurbetçi olarak tanımlayan işçi göçü, Balkan göçleri, Bosna ve Irak derken son olarak Suriye’de ortaya çıkan savaş, Türkiye’yi sürekli tazelenen bir “göçmen” gerçeği ile karşı karşıya bırakmıştır. Özellikle son dönemde Suriye kaynaklı olarak gerçekleşen göç, sayıca çok fazla insanı etkilemesi ve uzun yıllardır belirsizliğini devam ettirmesi sebebiyle ülkenin bugüne kadar karşılaştığı göçlerden farklılık arz etmektedir. Belirli periyodlar içerisinde olsa da kitleler halinde yaşanan bu göç, toplum içerisinde önemli etkiler doğurmuştur.
Türkiye’deki nüfusun yoğun olarak yaşadığı büyükşehirlerin çoğunda ve çalışmanın gerçekleştirildiği Konya’da, göçmenlerin sayısı, Göç İdaresi verilerine göre, toplam nüfusun yaklaşık %6’ ya yakın bir kısmına tekabül etmektedir. Bu nedenle araştırmanın evreni bu bölgeler/büyükşehirler için veri sunabilmesi açısından Konya olarak belirlenmiştir. Saha araştırması 2019 yılının ikinci altı ayında gerçekleşmiştir. Amaçlı-yargısal örneklem tekniğiyle merkez ilçelerden 537 yetişkin katılımcının dahil olduğu veri seti elde edilmiştir.
Veri toplama aracı 58 maddelik bir ölçekten oluşmakta iken yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi neticesinde 21 maddeye düşürülmüş ve 4 faktör elde edilmiştir. Bu faktörler “tehlike”, “sosyal dışlama”, “sosyal içerme” ve “insancıllık” olarak adlandırılmıştır. Güvenirlik ve geçerlik analizlerinin olumlu sonuçlandığı ölçekte, modelin uyum indeksini tespit etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi yapılmıştır. Herhangi bir modifikasyona gerek kalmadan ölçeğin uyum indeksleri kabul edilebilir kriterleri karşılamıştır.

Anahtar Kelimeler

Göç , Mülteci , Sığınmacı , Yabancı Düşmanlığı , Hoşgörü , Göçmen Algısı

Kaynakça

  1. Agency, T. U. (2016, Mart). Mülteci ve Göçmen. Mülteci ve Göçmen Sözcük Seçimleri Önemlidir. Kıbrıs: UNHCR Representation in Cyprus. Nisan 25, 2021 tarihinde https://www.unhcr.org/cy/wp-content/uploads/sites/41/2018/02/UNHCR_Refugee_or_Migrant_TR.pdf adresinden alındı
  2. Bakewel, O. (2015). Göç Kuramında Yapı ve Fail Üzerine Bazı Görüşler. Göç Araştırmaları Dergisi, 188-218.
  3. Barkan, Ö. (1942). Osmanlı İmparatorluğunda Bir İskân ve Kolonizasyon Metodu Olarak Vakıflar ve Temlikler I: İstilâ Devirlerinin Kolonizatör Türk Dervişleri ve Zâviyeler. Vakıflar Dergisi, 279-386.
  4. Bauman, Z. (2018). Iskarta Hayatlar Modernite ve Safraları. (D. Karakaya, Dü., & O. Yener, Çev.) İstanbul: Can Sanat Yayınları.
  5. Bozdağ, F., & Kocatürk, M. (2017). Zenefobi Ölçeği'nin Geliştirilmesi Geçerlik ve Güven Çalışmaları. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 615-620.
  6. Büyüköztürk, Ş. (2009). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı (10. Baskı b.). Ankara: Pegem Akademi.
  7. Çalışkan Sarı, A., & Yalçınkaya Alkar, Ö. (2018). The Attitudes towards Syrians Living in Turkey: A Scale Devepolment. Göç Araştırmaları Dergisi, 4(2), 10-36.
  8. Çapık, C. (2014). Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışmalarında Doğrulayıcı Faktör Analizinin Kullanımı. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(3).
  9. Düğer, Y. (2020). Bir İnsan Hakki İhlali Olarak Yabanci Düşmanliği Ve Rusya'da Yabanci Düşmanliğinin Tarihsel Kökeni. Uluslararası Afro-Avrasya Araştırmaları Dergisi, 53-72.
  10. Gibson, M. (2020). World Migration Report. International Organization for Migration.

Kaynak Göster

APA
Tecim, E., & Karakoyunlu, M. (2021). “Göçmen Algısı Ölçeği” Geliştirilmesi, Geçerliği ve Güvenirliği. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 10(3), 2832-2852. https://doi.org/10.15869/itobiad.957721