Öz

Museums are institutions that serve educational institutions and society. Museums have purposes such as collecting, exhibiting, and protecting objects to be exhibited according to their area of its expertise. It is among the aims of these institutions to determine the history of the objects to be exhibited and to inform visitors about the objects. Today, museums have started to take the duty of education in addition to the purpose of exhibition. Modern museums aim to be more in the mind of children and their families, thereby increasing the cultural level of society. It is difficult to keep the attention of children when giving information about works in the museum, so it is appropriate to have a fun experience by touching, seeing, and applying what they learn. Children’s museum practices are generally seen in the sections made in addition to museums that are specialized in history or science. In this way, children are ensured to experience history, art, or science more interactively. In this study, examples of the concept of a children’s museum applied in foreign countries are given. In addition, “Ataturk and the Children’s Museum”, which is one of the museums where children are the target visitors, was examined in terms of interior space and display elements. The aim of the article was to investigate the museums designed for children in terms of their content and to examine the exhibition elements inside. In the museums designed for this purpose, direction boards, maps, and display units are designed in accordance with the children’s eye alignments and interactive display elements are used. Since primary school children were chosen as the primary target group in the study of Ataturk and the Children’s Museum, in the interior, forms and information boards are used to keep children interested in terms of color and display units.

Anahtar Kelimeler

• Children museums
• Interior design
• Design
• Ataturk and Children’s Museum
• Yalova

Çocuk Müzelerinde İç Mekân Tasarımları: Atatürk ve Çocuk Müzesi İncelemesi

Öz

Müzeler, eğitim kuruluşlarına ve topluma hizmet etmekte olan kurumlardır. Müzelerin kendi uzmanlık alanına göre sergilenecek nesneleri toplaması, sergilemesi ve koruması gibi görevleri bulunmaktadır. Sergilenecek olan nesnelerin tarihini tespit etmek ve ziyaretçilere objelerle ilgili bilgi vermek bu kurumların amaçları arasındadır. Günümüzde müzelerin sergileme amacının yanında eğitim verme görevini de üstlenmeye başladıkları görülmektedir. Çağdaş müzeler, çocukların ve ailelerinin hafızasında daha fazla yer almayı ve bu sayede toplumun kültür seviyesini arttırmayı hedeflemektedir. Çocuklara müzedeki eserlerle ilgili sadece bilgi vererek dikkatlerini çekmek daha zor olduğu için onlara dokunarak, görerek ve uygulayarak eğlenceli bir deneyim yaşatılması gerekmektedir. Çocuk müzesi uygulamaları, genellikle tarih veya bilim konusunda özelleşmiş müzelere ek olarak yapılan bölümlerde görülmektedir. Bu sayede tarih, sanat ya da bilimi çocukların daha etkileşimli olarak deneyimlemesi sağlanmaktadır. Bu çalışmada çocuk müzesi olarak yurtdışında uygulanmış örnekleri ele alınmıştır. Ayrıca öncelikli olarak çocukların hedef kitle olduğu müzelerden olan Atatürk ve Çocuk Müzesi iç mekân ve sergileme elemanları bakımından incelenmiştir. Makalede amaçlanan, çocuklara yönelik tasarlanmış olan müzeleri etkinlik içerikleri bakımından araştırmak ve iç mekânında bulunan sergileme elemanlarının klasik müze anlayışındaki müzelere göre farklarına dikkat çekmektir. Bu amaçla tasarlanmış olan müzelerde yönlendirme panoları, haritalar, sergileme üniteleri çocukların göz hizalarına uygun olarak tasarlanmakta ve etkileşimli sergileme elemanları kullanılmaktadır. Atatürk ve Çocuk Müzesi araştırmasında öncelikli hedef kitle olarak ilköğretim çağındaki çocukların seçildiği için iç mekânında renk ve sergileme üniteleri bakımından çocukların ilgisini canlı tutacak formların ve bilgilendirme panolarının kullanıldığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Çocuk müzeleri
• İç mekân
• İç mimarlık
• Atatürk ve Çocuk Müzesi
• Yalova

Kaynakça

1. Adıgüzel, Ömer. “Okul Dışında Farklı Bir Öğrenme Ortamı Olarak Çocuk Müzeleri.” Eğitim Bilim Toplum 14 (2006): 32-41.
2. Aktaş Arnas, Yaşare. “Oyun, Öğrenme ve Deneyimin Birleşimi: Çocuk Müzeleri.” Yaratıcı Drama Dergisi 2 (2017): 17-30.
3. Aykut, Züheyla. “Müze Sergileme Elemanlarında İzleyici- Sergi Etkileşimi Bağlamında Mekân Tasarımı.” Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi, 2017.
4. Buyurgan, Serap. “Yaşayan ve Yaşatan Müze.” Yaratıcı Drama Dergisi 2 (2017): 127-136.
5. Filova, Natalia. “Human Centered Design of a Children’s Museum.” SWS Journal of Social Sciences and Art 2(2019): 67-80.
6. Göğebakan, Yüksel. “Alternatif Öğrenme Mekânları Olarak Müzelerin Eğitim-Öğretimde Kullanılmasının Önemi.” Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi 40 (2018): 9-41.
7. Kal, Nazmi. “Atatürk Çiftlikleri.” Ekonomik Forum Dergisi 265 (2016): 100-105.
8. Kandemir, Özge ve Uçar Özlem. “Değişen Müze Kavramı ve Çağdaş Müze Mekânlarının Oluşturulmasına Yönelik Tasarım Girdileri.” Sanat ve Tasarım Dergisi 5 (2015): 17-47.

9. Karadeniz, Ceren. “Dünyada Çocuk Müzeleri ile Bilim, Teknoloji ve Keşif Merkezlerinin İncelenmesi ve Türkiye İçin Bir Çocuk Müzesi Modeli Oluşturulması.” Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, 2009.
10. Karadeniz, Ceren. “Avrupa’da Çocuk Müzeleri: Frankfurt ve Hamburg Örneği.” Folklor/Edebiyat Dergisi 63 (2010): 169-178.
11. Kazova, Mehmet Can. “Çocuk Müzesi ve Bilim Merkezlerindeki İç Mekân Standartları ve Tasarım Yaklaşımları.” Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi, 2019.
12. Kılıçoğlu Arslan, Emine, Nursena Çarkacı, Büşra Kadıoğlu ve Meryem Çetingül. “Dünya Ülkelerinde ve Türkiye’de Çocuk Müzelerine Bir Bakış.” Çocuk ve Gelişim Dergisi 3 (2019): 45-64.
13. “Müze.” Grandmaster Genel Kültür Ansiklopedisi. 4. İstanbul: Milliyet Yayınları, 1992, 989-990.
14. Özsoy, Vedat ve Levent Mercin. “Sanat (Resim) Eğitiminde Müzelerin Kullanılmasında ilgili Kurum ve Kuruluşların Karşılıklı Görev ve Yükümlülükleri.” Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 3 (Eylül 2003), [303-318]. Erişim 10 Nisan 2020. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tebd/issue/26131/275245
15. Ringel, Gail. “Designing Exhibits for Kids: What Are We Thinking?”. From Content to Play: Family-Oriented Interactive Spaces in Art and History Museums Symposium 4-5 June 2005. 1-9. Erişim 7 Nisan 2020. https://www.getty.edu/education/symposium/Ringel.pdf
16. Seçkin, Selçuk. “Atatürk Döneminde Yalova’da Yapılan İmar Uygulamaları.” Uluslararası Ahmet Yesevi’den Günümüze İnsanlığa Yön Veren Türk Büyükleri Sempozyumu Bildirileri, RomanyaKöstence 03-07 Eylül 2008.
17. Haz. İrfan Ünver Nasrattınoğlu. Ankara: Halk Kültürü Araştırmaları Kurumu Yayınları 1, 2009, 76-82.
18. Shabbar, Nihad. “Çocuklar İçin Müze Eğitimi.” Kent Toplum Müze Deneyimler- Katkılar. İstanbul: Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı Yayınları, 2001, 68-73.
19. Sılav, Muna. “Museums For Children”. Procedia Social and Behavioral Sciences 122 (March 2014): 357-361. Erişim 20 Nisan 2020. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2014.01.1354
20. Studart, Denise Coelho. “The Perceptions and Behaviour of Children and Their Families in ChildOrientated Museum Exhibitions.” PhD Thesis, University College London, 2000.
21. Tezcan Akmehmet, Kadriye. “Müzelerin Eğitim Amaçlı Kullanımı Projesi”. Uluslararası Katılımlı Eğitim ve Müze Semineri. Ankara: Kök Yayıncılık, 2007, 175-188.
22. Tezcan Akmehmet, Kadriye. “An Analysis of the Concept of Living Museum”. Yaratıcı Drama Dergisi 12 (2017): 1-16.
23. “Evrensel Çocuk Müzesi’nde paleontoloji adası hazır.” Erişim 2 Kasım 2019. https://www.arkeolojikhaber.com/haber-evrensel-cocuk-muzesinde-paleontoloji-adasi-hazir-4043/
24. Boston Children’s Museum Exhibits and Programs. Erişim 11 Kasım 2019. https://www.bostonchildrensmuseum.org/exhibits-programs/exhibits?field_state_value=
25. Current https://www.bostonchildrensmuseum.org/exhibits-programs/exhibits/japanese-house. Erişim 11 Kasım 2019.
26. Brooklyns Children’s Museum. Erişim 10 Eylül 2019. https://www.brooklynkids.org/. https://www.brooklynkids.org/exhibit/consectuetur-elit-sed-2/. Erişim 10 Eylül 2019.
27. Canadian Museum of History. Erişim 24 Ekim 2019. www.historymuseum.ca/visit/childrens-museum/
28. Find a Children’s Museum. “About Children’s Museums.” Erişim 23 Nisan 2020. https://findachildrensmuseum.org/about/
29. KidsQuest Museum. Erişim 12 Kasım 2019. https://www.kidsquestmuseum.org/exhibits/totorchard/#8
30. Yalova Kent Müzesi. “Atatürk ve Çocuk Müzesi.” Erişim 10 Eylül 2019. http://yalovakentmuzesi. gov.tr/turizm/tigem-ataturk-ve-cocuk-muzesi/
31. https://www.historymuseum.ca/visit/childrens-museum/#kids. Erişim 24 Ekim 2019.